This 15 a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project to make the world's books discoverable online.
It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover.
Marks, notations and other marginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the publisher to a library and finally to you.
Usage guidelines
Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work 15 expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying.
We also ask that you:
- Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for personal, non-commercial purposes.
- Refrain from automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the use of public domain materials for these purposes and may be able to help.
* Maintain attribution The Google *watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find additional materials through Google Book Search. Please do not remove it.
- Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just because we believe a book 15 in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner anywhere in the world. Copyright infringement liability can be quite severe.
About Google Book Search
Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web
athttp://books.google.com/
Bound
AUG 24 1908 Barbarb (GLollege 3Librarp
FROM THE
SGALISBUIY FUND
Given in 1858 by SrTEPHEN SALISBURY, of Worcester, Mass. (Class of 1817), for **the purchase of books in the Greek and Latin languages, and books in other languages illustrating Greek and Latin books."
τν
-—
e^
FRAGMENTA HISTORICORUM GRJECORUM.
VOLUMEN SECUNDUM.
'
$
FPARISHS. —EXCUDEBANT FIRMIN DIDOT FhATRES, VIA JACOB, ο6.
κ. μα , Lal eve ἐρν /f-^^ ,
FRAGMENTA HISTORICORUM GR/ECORUM
COLLEGIT, DISPOSUIT, NOTIS ET PROLEGOMENIS ILLUSTRA VIT
INDICIBUS INSTRUXIT
CAROLUS MULLERUS.
CADMI MILESII. DIONYSII MILESII. HIPPYIS BHEGINI. EUGEONIS SAMTII. DRIOCHI PROCONNESII. BIONIS PROCONNESII. EUDEMI PARII. DEMOCLIS PYGELENSIS.
^MELRESAGORJE CHALCEDONH.
GLAUCI BHEGINI. HERODORI HEBRACLEOT E. SIMONIDIS CBI. XENOMEDIS CHITI.
IONIS 6811. STESIMBROTI THASII. HIPPIJE ELEI.
DAMASTIS SIGEENSIS. ANAXIMANDRI MILESII. CRITIAE ATHENIENSIS.
THEMISTOGENIS SYRACUSANI.
SOPHJENETI STYMPHALII. CRATIPPI.
ABISTIPPI CYRENJEI. DIONYSII TYRANNI.
VOLUMEN SECUNDUM.
INSUNT FRAGMENTA :
HERMLE METHYMNEI. ATHANJE£ SYBRACUSANI. TIMONIDIS LEUCADII. DIONYSODORI BOEOTI. ANAXIS BOEOTI.
ZOILI AMPHIPOLITA. CEPHISODORI. DEMOPHILI. ΤΗΕΟΟΒΙΤΙ CHII. DINONIS.
HERACLIDIS CUMANI. ABISTAGORA MILESII.
ABISTOTELIS STAGIUIT E.
HEBACLIDIS PONTICI. DICJEARCHI MESSENII. ABRISTOXENI ΤΑΒΕΝΤΙΝΙ. ΡΗΑΝΙΑ: EBRESII. CLEABCHI SOLENSIS. CLYTI MILESII.
LEONIS BYZANTII. MENECBRATIS ELAITJE.
ANDBRONIS HALICARNASSENSIS.
DIODORI PERIEGETJE. DIYLLI ATHENIENSIS.
DEMETRII PHALERBEI. STRATONIS LAMPSACRENI. THEODECTIS PHASELITJE. LYCI RHEGINI. NYMPHODOBI SYRACUSANI. CALLLE SY RACUSANI. ANTANDBI SYBRACUSANI. ΗΕΟΑΤΑΙ ABDEBRITJE. - MEGASTHENIS.
DAIMACHI.
PATBROCLIS.
DEMODAMJE MILESII. DEMOCHABIS LEUCONOENSIS. HIERONYMI CABRDIANI. ΡΥΕΒΗΙ EPIROT E. PROXENI.
CINEJE THESSALI ET SUIDA. DUBIDIS SAMII.
IDOMENEI LAMPSACENI. BEROSI CHALDLJEI. MANETHONIS SEBENNYTE. ΡΕΜΕΤΗΙΙ BYZANTINI. CTESIBII.
SOSIBII LACONIS.
ACCEDUNT FRAGMENTA DIODORI SICULI, ΡΟΙΥΒΗ ET DIONYSI! HALICARNASSENSIS E CODICE ESCORIALENSE NUNC PRIMUM EDITA.
PARISIIS,
EDITORE AMBROSIO FIRMIN DIDOT,
INSTITUTI FRANCLE ΤΥΡΟΟΒΛΡΠΟ.
M DCCC XLVIII.
{. 226
VIRIS CLARISSIMIS
ANTONIO LETRONNIO AUGUSTO BOECKHIO
D. D. D.
EDITOR.
«Mi onu) ct ot od σσ ουν ο σας ο στ oC oz oi, Do 3o Oo UD οἱ UD EU OD UD UD UD D E^ αἱ ae pe ae 75 e De
PRAEFATIO.
Historie studium iis maxime temporibus ad fructum uberrimum et ad suavitatem: jucundissimum est, quibus motus illi revolvuntur in- gentes, unde novus rerum humanarum ordo exsurgit , ac nova populis fata destinantur. Verumenimvero dum presens momentum animos occupat et futuri exspectatio inter spem metumque tenet suspensos, exterrite Mus: conticescere ac deserta priscorum monumenta seculorum squalere solent. Quaras igitur quanam confidentia et securitate, dum ruentium fragore regnorum omnia implentur, nos tabulas quibus lon- ginqua populorum memoria consignata est, colligere, collecta in pu- blicum nunc edere conemur. Nimirum non tam stupemus in hac tempestate fulgura illa Gallica, quibus concussa Europa miscetur uni- versa, quam admiramur coeli solisque serenitatem , que sonante adhuc tonitru per atras nubes refulget, sive, ut disertius loquamur, eximiam victoris populi moderationem summamque virorum quibus reipublice gubernacula commissa sunt, prudentiam : qua quidem effectum est, ut ad sueta negotia cuivis jani redire liceat, modo ne vana terroris si- mulacra fingat trepidatio. Tantum igitur abest, ut antiquitatis studia, preclara patrie amoris instrumenta, oblivionem jam manere censeamus, ut ex nova libertate novum iis robur accessurum esse persuasum sit. Neque desperamus collectionem scriptorum Graecorum, quam per duo- decim nunc annos FinwiNus Dipor crescente in diem studii alacritate cum ingenti opum dispendio instituit, plaudente literarum republica in honorem patriz posse absolvi, adeoque semel certe contingere, ut literaria Grecie monumentain unum omnia quasi corpus componantur.
Ceterum satis constat non acquiescere Firminum Didot in edendis operibus, quc integra ad nos perdurarunt, sed etiam deperditorum rudera colligenda et ad prisci ordinis similitudinem disponenda curare. Quod institutum quum in reliquis literis perutile est, tum vero in iis, qua ad historiam pertinent, summi patet esse momenti. Viam in his quoque przivit ac facem pretulit libro laudatissimo (Fragmenta histo- ricorum antiquissimorum, Heidelbergce 3806) Venerandus Nestor philo- logorum, FaipgRicus CnEUzEnvs. Οι] jus viri celeberrimi prementes vesti-
FRAGMENTA IHsT. GB. -— VOL. t. a
ü PR ΑΕΛΤΙΟ. gia mox alii suos sibi quisque historicos, quorum reliquias congercrenl illustrarentque, selegerunt. Plurima horum repcetivimus et retractavi- mus in. Zragmentis historicorum. Grecorum, qux prodierunt anno MDCCCXLI. Deinde Ctesiam Musis Herodoti , rerum Alexandri scripto- res historiis Arriani, argumentorum ducti similitudine, subjanximus. Restabat ut. reliqui auctores, qui populorum civitatumque historias condiderunt, quadringenti numero et aimnplius, simili modo collige- rentur. Opus hoc Herculeum et unius viribus fere impar nescio an non debuerimus suscipere, susceptum semel pro roboris modulo δις” tinere annixi sumus. .
Igitur, ab incunabulis artis historicze proficiscentes, ordine chronolo- gico recensemus historicos per octo secula usque ad evum Constan- tini Magni. Deinceps ex serie literarum scriptores collocantur quorum ztas est incertior. Totum hoc in. novem distinximus libros. Priores quattuor, usque ad Ptolemzi Philadelphi tempora pertinentes, eo quod nunc einittimus volumine continentur. Reliqua una cum tabulis no- minum, rerum, auctorum, titulorum, temporum, alterum dabit vo- lumen, mox illud, favente Deo, absolvendum.
Primo consilio quum hoc tantum ageremus, ut eorum fragmenta operum , qu: ad civilem populorum historiam pertinent, exhiberentur, in ipso labore ulterius progressi sumus ac prater historica etiam reliqua auctorum nostrorum scripta non solum indicavimus, sed, ubi oppor- tunum erat, etiam exscripsimus. Quod quantum valeat ad indolem uniuscujusque scriptoris penitius perspiciendam, dicere putidum sit.
Aristotelis historica ab hoc volumine secluseramus, quoniam per- ditorum librorum fragmina superstitibus operibus subjungere consti- tutum erat. Verum quum Stagirita ut in reliquis literis, sic in arte historiz scribendz quasi cardo quidam sit, lectores egre mentionem ejus desideraturos esse rati, postliminio qua ad nostram rem facerent, interposuimus. Eundem honorem etiam discipulis ejus praecipuis habuimus, excepto Theophrasto, cui suum separatim volumen re-
servatur. Scripta que sunt de periegesi antiquaria, Pausanie operi ad- :
denda fuissent. Quod quum neglectum sit, ac de multis libris omnino non possit discerni, num historicorum an periegetarum more auctores res eivitatum tractaverint, an utrumque munus conjunctim przsti- terint,omnia qux huc pertinent vel pertinere possunt videri, recepimus.
Superest ut grati profiteamur plurimum nos in operosissimo nostro labore adjuvisse viros doctissimos , qui vel totum hunc qui de graecis historicis est locum explicarunt, vel fragmenta selectorum quorumdam
PRAEFATIO. T
auctorum ediderunt. Inter illos principem locum post CenmaAnDUM VossruM Αντονιῦς obtinet WEsSTERMANNUS : inter hos cum veterum qui hoc volumine recensentur historicorum nominibus socianda sunt no- mina Boeckur , ΒύΝΕΕΝΙΙ, BRuECKNERI, EnrnTI , Fuunir, ΕησΙπι, Horre- MANI, Manni, ΝΕΟΜΑΝΝΙ, BicurERi, ScHykEiDEwiNI, ScHWANBECKI!, VzxnRRERTI, Voisiwt. Ceterum. etiam in. iis auctoribus, quorum reliquie jam collecte ab aliis erant, ita fecimus , quasi primi nos collectionem earum institueremus. Excipiendus unus est Aristoteles, quippe qui st primo consilio nostro, uti diximus, alienus erat. Itaque factum, ut, quamvis fragmentis a Neumanno congestis nova liaud pauca addide- rimus, nonnulla tamen pratermissa sint. Hec sicuti qua in ceteris desiderantur, quod vel fugerunt nos, vel in scholiis exstant, quibus nuper demum editis uti nondum licuit, ad calcem voluminis poste- rioris diligenter annotabimus. In Heraclide denuo contulimus codices Parisinos, quibus, si pretium foret operz, codicis Scorialensis varias lectiones addere nunc possemus. In Nicolao Damasceno Excerpta Constantiniana codicis Turinensis accuratius quam Valesius olim fecit, excussimus (1). Preterea eundem Nicolaum ex ista qua hucusque pre- mebatur tenuitate et obscuritate ad Letiorem copiam majoremque splendorem revocavimus, adeo ut haud infimus nunc reliquiis ejus inter historiarum monumenta locus assignandus sit. Etenim Εἰπνικύς Dipor, preter Gallicas bibliothecas, Hispaniam quoque lustrari jussit, partim ut editi libri cum optime nota codicibus in futuros usus contenderen- tur, partim ut investigaretur, si qua inedita et qua ederentur digna ibi latitarent. Neque spem conatus fefellit. Nam quamvis errore teneantur
(1) Idem Valesius in Dionysii Halicarnassensis fragmentis, quae codex ille przebet, minus accurate codicis lectiones indicavit. Multa tacite correxit, sed interdum prster necessita- tem ; przterea in describendo codice ssepius ei accidit, ut unam alteramve vocem omitte- ret. Quare lectionis varietatem enotabo. Edit. Reisk. tom IV, p. 2309,1 : Φρούριος. — 3. πολεμικά. — 2310,8 «s post v. ταῖς omittit cod. — 14. ἐξαμαρτάνοντας. --- 13. πολλά. — τά. ἐκαρίσατο. — 2311,2. λήψωνται. — 9. ὡς τοῖς φύσει Ῥωμαίοις μετῆν. — 2313,10. ἀλλὰ χαὶ τὰ τῶν. — 2332,10. τῆς τάξεως, non τῆς τε τάξεως, ut Val. ait. — 2333,5. φίλων πλήθος καὶ κατὰ ] φίλων xal πλῆθος χατὰ. — 10. αὐθάδιαν. — 18. στρατηγίαν. — 2334,8. ἂν πράττειν. — 9. ἔδωχαν- — 14. χαμινίῳ. — 2335,14. ἄνεγκεν. -- 43931,13. ἄξιον. — 2339,1. ἡγησαμένης. — 3. ὤφλημα. — 2358,4. ταῖς πόλεσι. — 2359,5. χατέλειπε; dein v. ἀπδοπι. — 8. Διονύσου. — 2360,11. χαλκεμόθόλους.--- 14. αὐθάδιαν et écpértro. — 18. προσ- ένεμεν. --- 2361,6. δρῶσιν 3) ὅτι, — 10. πρόφασι. --- 15. αὐτῶν. — 2362,54. τῶν πραγμάτων αὐτοῦ xal. — 6. ἀνάχτησι, — 9. ὁρῶντες αὐτόν, — 11. Δήναρχος et. ἐξ αἰγύπτων. — 13. ἀνοσίων. — 2363,2. τοῖς εἶςαγ. om. — 12. προσενεχθείς. --- 15. διέφθειρεν. ---α36ἡ,τ. ἑξέ- 6ρασε. — 3. τούτων. — ή. δὴ om. — 13. Ἕλλησυ. — 16. ὁμολογοῦσιν. — 17. οὔτε. ---- 18. οὔτε ἐπιχουρία τοῖς ἑτέροις ἡ ἄφιξις. — 2365,7. τοὺς πλείονας. — 11. ἴσχυσε.
] t.
τν PRAEFATIO.
qui ex prisca beatitudine Hesperiam servare somniant immensos et inexhaustos grecarum literarum thesauros, quos turbae intestine, ignorantia et invidia, triceps Cerberus, a luce prohibeant : haud pauca tamen ex ultimo hoc recessu protrahi possunt tum nova tum notis meliora. Quorum irn numero codex eminet mausolei Scorialensis , cujus libros manuscriptos ut non oculis tantum usurpare sed quos- cumque vellemus describere etiam daretur, summa effecit QuevEDoxis et ΘΑΝΟΒΕΖΙ, bibliothece praefectorum, in nos humanitas et benevo- lentia. Agimus viris in paucis doctissimis ex animo gratias. Igitur codex ille, cujus mentionem injeci, chartaceus est in-fol., sec. XVI, non eadem totus manu exaratus. Continet vero post /Eliani Historiam Va- riam : Περὶ ἐπιδουλῶν χατὰ βασιλέων γεγοννιῶν ἐχλογάς (fol. 74), quibus exhibentur excerpta Νικολάου Δαμασκηνοῦ, Ἰωάννου Ἀντιοχέως (fol. 107), Γεωργίου μοναχοῦ (fol. 169), Διοδώρου Σικελιώτου (fol. 176), Διονυσίου λλι- καρνασσέως (fol. 188). Deinceps alia sequuntur opuscula, αυ nunc nihil curamus. Excerpta tituli Constantiniani e codice fluxerunt in quo ordo foliorum (similiter atque in Turinense cod. tituli Περὶ ἀρετῆς) subinde perturbatus erat. Quod non animadvertens scriba, homo plane rudis, in medium Dionysii fragmentum locum Polybii peramplum infarsit. Egregio hoc librarii stupore docemur codicem ex quo nostra ducta sunt, etiam Polybii et fortasse aliorum historicorum Excerpta continuisse vel postea a volumine avulsa, vel de industria a scriba omissa. Qui quidem jactura tanto magis dolenda est, quod Eclogas illas in intimis historie penetralibus versari tum ex ipso titulo Περὶ ἐπιθουλῶν conjicitur, tum parte superstite luculenter admodum con- firmatur. Ceterum libri Scorialensis hoc loco propterea maxime men- tionem fecimus, quod fragmenta e Diopono et Porvsio deprompta tamquam supplementum ad Didotianas horum scriptorum editiones, prefationi nostrze subtexere placuit. Addidimus etiam Fragmenta Dio- ΝΥ5ΙΗ, cum illis jungenda, qua nuper e titulo Περὶ στρατηγηµάτων ad. cal- cem Josephi edenda curavimus. Vale, lector, faveque.
Parisiis, mense martio uDpcccxuvir.
CAROLUS MUELLERUS.
ΠΕΡΙ EIIIBOY AON
ΚΑΤΑ ΒΑΣΙΛΕΩΝ ΡΕΓΟΝΥΙΩΝ ΕΚΛΟΓΑΙ.
DE INSIDIIS οὗ REGIBUS STRUCT/E SUNT
EXCERPTA EX HISTORIIS DIODORI SICULI, POLYBII MEGALOPOLITARNI, DIONYSII HALICARNASSENSIS.
EK
ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΔΩΡΟΥ ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ.
[EK BIBA. G'.]
I. "Ox: φόνον ἀχούσιον φεύγων ὁ Βελλεροφόντης ἦλθε πρὸς Προῖτον (1), πατρικὸν ὄντα ξένον. Τὴν δὲ Προίτου γυναῖχα διὰ τὸ κάλλος ἐρασθεῖσαν τοῦ Βελλεροφόντου xal μὴ δυναµένην πεῖσαι, διαθαλεῖν αὐτὸν πρὸς τὸν ἄνδρα ὥς (1) βιασάµενον αὐτήν. — Tov δὲ Προιτον ἀνε” λεῖν μὲν τὸν ξένον μὴ βουληθῆναι, ἀποστεῖλαι (3) δὲ αὐτὸν sl; Λυχίαν γράµµατα φέροντα πρὸς Ἰοθάτην τὸν βασιλέα, ὄντα πενθερόν' ὃν χομισάμενον τὴν ἐπιστολὴν εὑρεῖν ἐν αὐτῃ γεγραμµένον, ὅπως ἀνέλη (4) τὴν ταχί- στην τὸν Βελλεροφόντην. Ὅ δὲ μὴ βουλόμενος αὐτὸν ἀπολέσιι͵ τῇ πυρπνόῳ Χιμαίρα ἐχέλευσε συνάψαι µά- £m.
[ EK BIBA. Z'.]
H. "Occ Αἰγιάλεια (1), ἡ τοῦ Διοικήδους σύζυγος, τε- λέως ἀπηλλοτριώθη τῆς τοῦ συμθιοῦντος εὐνοίας' Ἂν οὐ δικαίως τῷ συνοικοῦντι προσφεροµένην διὰ τὸ μῖσος πα- pxxalícat τοὺς συγγενεῖς πρὸς τὴν κατ’ αὐτοῦ τιµω- ρίαν. ἘΤούτους δὲ προσλαθοµένους Αἴγισθον, προσφά- tox; χατεσχηχότα τὴν ἐν Μυχήναις βασιλείαν, ἔπενεγ- κεῖν αὐτῷ θανάτου Χρίσιν, κατηγοροῦντας, ὅτι ξένου πατρὸς ὧν τοὺς μὲν εὐγενεῖς ἐκ τῆς πόλεως ἐκθαλεῖν Φουλεύεται, τῶν δὲ συγγενῶν Λἰτωλῶν τινὰς χατοιχί- ζει. "Fic δὲ διαθολῆς πίστιν λαθούσης, φοθηθέντα τὸν Διοαήδην φεύγειν ἐξ Ἄργους (2) μετὰ τῶν βουλο-
; μένων.
HH. "Ow μετὰ τὴν Αἰνείου (1) τελευτὴν Σιλούιος
[E LIBRO VI.]
|. Ob coxlem quan; invitus commiserat exul Bellerophon ad Preetum venit, hospitem paternum. Tum uxorem Prati narrant ob venustatem Bellerophontis amore captam , quum persuadere non potuisset , eum calumniatam apud marituin esse, ut qui de stupro ipsam compellasset. Preetum vero oc- cidere quidem hospitem noluisse, ablegasse autem in L- ciam literas ferentem ad lobaten socerum. Hunc, acceptis literis, scriptum in iis reperisse , ut quam celerrime Bellero- phontem tolleret de medio. Sed nolens interficere, impera it ei ut cum Chimzsera ignivoma pugnam consereret.
[E LIBRO VII.]
Il. /£gialea, Diomedis uxor, animum a benevolentía in maritum prorsus abalienavit. Narrant eam injuste crga conjugem se gerentem propter odium cognatos ad ultionein ab eo petendam advocasse. Hos, assumpto /Egistho Mycenis regnum nuper adepto, in capitale eum vocasse judicium , accusautes quod peregrino patre ortus Argivos nobiles urbe pellere et ex cognatis suis /Etolis nonnullos in locum eorum vellet inducere. Qua. calumnie quum fidem invenirent, metuentem sibi Diomedem cum iis qui adjungere se ei vo- luissent , Argis aufugisse.
MI. Post πεις obitum Silvio puerulo admodum ah
Diodori fragmenta in codice Escorialense leguntur inde a folio 176 r. usque ad folium 187 vs. Ex his ad lihros Diodori superstites (1 — V ) pertinent priora fragmenta quindecim ( fol. 176 r. — 179, 27 r.), qu: paucis indicasse sufficiat : Diodor. 1, 55, de Sesonchosi. — 1, 66, 7 sqq., de dodecarchia et Psammeticho. — 1, 68, 2 et 3, de Aprie. —11, 20, t1, de Semiramide.—1í, 24, 2 —8, de Belesy. — M, 33, 1—5, de Parsonda. — I, 34, 3 et 4, deZarina. — tI, 34, 6 verba :'Act6ápa. τοῦ βασιλέως... τὴν βασιλείαν εἰς ἹΤέρσας. — II, 43, 1—3, de Scythis. — ΕΕ, 58, 6. 59, 4 et 8, de insulanis lambuli, — 1V, 45, 2, de Hecate. — 1V, 48,4, de Circe. — 1V, 50—52, de Medea.
Ι. Fol. 179, 27 r. — 179,7 v. Sumpta hac e libro sexto, in quo Diodorus post promissam de natura deorum disputa- tionem , fabulas Greecorum ordine genealogico et chronologico ad Trojana usque tempora procedens exposuit ( cf. Dionysii Samii fragm. p. 11 nol.). Inserendum fragmentum post ea quae lib. VI, 6, 1 — 7 de J£oli prosapia exstant. Bellerophon pepos erat Sisyphi /olidze , uti constat. De resatia est laudasse Apollodorum Hl, 3, 1. — 1. Προῖτον] ποῖτον codex. — 2. ὡς ] de meo addidi. — 3. ἀποστεῖλαι] ἀποστεῖ codex. — 4. &vé£1 3] &v codex.
H. Fol. 179,7— 16 r. 1. Aly c&A eta] Αἰγιαλία cod. — 2. Ἄργους] ἄργος cod. — De re cf. schol. Lyc. 608, Ser- vins ad Απ. X1, 269, Dictys VI, 2. Qui omnes a Diodori narratione plus minus recedunt. Fragmentum insere post lib. VII, t ed. Didot., eique subjunge quae ihidem in tine libri sexti collocata sunt de annis, per quos regum Argivorum stete- ril imperium.
IH. Fol. 179, 16—19 v. 1. Αἰνείου ] αἰνίου cod. Eadem Diodorus ( VIT, 3,3) apud Euseb. Arm. Chron. p. ^12 Mai, : H uic (Silvio ) post /Enecc obitum insidias Ascanius siruxerat, ideoque puer. nutritus fuerat ab armentarus in
τη!
ἐπεβουλεύθη ὑπὸ Ἀσκανίου νήπιος ὦν' τραφεὶς δὲ ἐν τοῖς ὄρεσιν ὑπό τινων βουχόλων, Σιλούιος ὠνομάσθη, τῶν Λατίνων τὸ ὄρος σιλούαν ὀνομαζόντων.
IV. "On Τήμενος τὴν Ἀργείαν (1) λαχὼν ἐνέθαλε μετὰ τῆς στρατιᾶς (2) sl; τὴν τῶν πολεμίων χώραν. Χρονίζοντος δὲ τοῦ πολέμου, τοὺς μὲν υἱοὺς οὗ πρρῆ- γεν ἐπὶ τῆς (9) ἡγεμονίας, τὸν δὲ τῆς θυγατρὸς ἄνδρα Δηιφόντην διαφερόντως ἀποδεχόμενος ἕτασσεν (4) ἐπὶ τὰς ἐπιφανεστάτας πράξει. ᾿Εφ' οἷς οἱ παῖδες αὐτοῦ διαγανακτοῦντες, Κεἴσος (5) xat Φάλχης (6) xat Κερύ- νης, ἐπιθουλὴν κατὰ τοῦ πατρὸς συνεστήσαντο διά τινων (7) καχούργων, ot πεισθέντες ὑπὸ τούτων ἐνήδρευ- σαν τὸν Τήμενον παρά τινα ποταμόν’ καὶ φονεῦσαι μὲν οὐχ ἠδυνήθησαν, κατατραυματίσαντες δὲ εἷς φυγὴν ὥραησαν.
V. "Ow Ἀργεῖοι πολλὰ χακοπαθήσαντες ἐν τῷ πολέμῳ τῷ πρὸς Λαχεδαιµονίους μετὰ τοῦ ἑαυτῶν βασιλέως, xoi τοῖς Ἀρχάσι τὰς πατρίδας ἀποχαταστή- σαντες, ἐικέμφοντο τὸν βασιλέα διὰ τὸ τὴν χώραν αὖ-
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΔΩΡΟΥ ΣΙΚΕΛΩΤΟΓΥ.
Ascanio insidizm structz sunt. Quam ob rem quum in
montibus a pastoribus quibusdam enutriretur, Silvii nomen ei inditum est ; nam. montem Latini si(vam dicunt. IV. Temenus Argivam regionem sorte nactus cum exer-
citu in hostium terram invasit. Et quum diu bellum duce- retur, filios suos non promovebat ad imperia militaria , sed file maritum Deiphontem singulari amplexus favore ge- rendis rebus summis praeficiebat. Quod segre ferentes filii prava contra patrem consilia inierunt, eaque exsecuti sunt opera maleficorum quorundam , qui persuasi ab illis Teme- num ad fluvium nescio quem ex insidiis aggrediuntur. Verum occidere non potuerunt, sed saucium relinquentes in Tugam se dedere. ,
Y. Argivi bello contra Lacedsemonios gesto multa cum rege suo perpessi quum Arcadibus patrias suas restituissent, reprehendebant regem, quod regionem exulibus reddidisset, nec inter ipsos sorte distribuisset. Dein consurgente in eum
τῶν ἀποδεδωχέναι τοῖς φυγάσιν, ἀλλὰ uj σφίσιν χατα- χληρουχῆσαι. Συστάντος δ᾽ ἐπ᾽ αὐτὸν τοῦ δήµου, xal τὰς γεἴρας ἀπονενοημένως προσφέροντος, ἔφυγεν εἰς Τέγεαν, xdxei διετέλεσε τιμώμενος ὑπὸ τῶν εὖ παθόντων.
multitudine ac manus dementer inferente, Tegeam rex aufugit, ibique vitam degit honoratus ab iis quos ipse bene- ficiis affecerat.
»nonte , unde et nomen ei factum Silvius de nomine montis Sabinorum , cui Silva nomen erat. In quibus Silva mons debetur homini Armenio Graca Eusebii haud recte intelligenti, ut monet Majus. Cf. Livius I, 3. Ceterum ap. Diodor. Vil, 3 addenda erant verba Eusebii : E septimo Diodori libro.
IV. Fol. 179,19 — 28 v. Eadem preter Apollodorum (11, 8,5)et Pausaniam ( HI, 19, 1. 26, 2) narrat Nicolaus Da- masc. in Exc. De insidiis fol. 78, 4 R. cod. Escorial. : "Ort Τήμενος ὑπὸ τῶν ἑαυτοῦ παίδων ἀπέθανε διὰ αἰτίαν τοιάνδε. "Hoav αὐτῷ τέτταρες υἱεῖς, Κράσσος ( sic) xal Φάλκης xai Κορννὴς (Sic ) καὶ Ἀγαῖος, θυγάτηρ δὲ τοὔνομα Ὑρνηθὼ (ὠρνηθὼ cod. ), Ίντινα ἔδωχε γνναῖκα Δηιφόντη ( Δηιφόντι cod. ) τῷ Ἀντιμάχου τοῦ Θρασνάνορος τοῦ Κτησίππον τοῦ Ἡραχλέους. Στέρ- γων οὖν ταύτην xai τὸν γαμθρὸν πολὺ μᾶλλον [3] τοὺς νἰεῖς καὶ elc ἅπαντα χρώμενος διετέλει, "Eni τούτῳ (τοῦτο cod. ) οἱ νεα- νίσχοι βαρέως φέροντες ἐξεῦρον χακούργους ἀνθρώπους, [ οὓς ] ἐπὶ μισθῷ ἔπεισαν τὸν Τήμενον ἀνελεῖν. Ἀγαῖος δὲ ὁ νεώτατος οὗ μετεῖχε τοῦ βονυλεύματος. Καὶ οἱ μὲν τὸν άνθρωπον λονόμενον παρὰ τὸν ποταμὸν ἐν ἐρημίᾳ ἐπιπεσόντες xal χατατρώσαντες ἐκποδὼν ἐγέναντο, ἔτι ζῶντα ὑπὸ θορύθον καταλιπόντες, κτλ. Vix dubium quin ex eodem fonte hauserint Diodorus et Nico- laus. Hunc vero in narratione de Heraclidis Peloponnesum occupantibus Ephori vestigia legere ex aliis fragmentis patet. Laudato Ephori nomine Strabo VIIl, p. 389 : Ἄργους δὲ Τήμενον xai τῶν περὶ τὴν Ἀχτὴν Ἀγαῖον xal Δηιφόντην ( SC. χτι- στὰς εἶναι Ἔφορος, ft. 16, AÉvec). — 1. Ἀργείαν ] &pytavcod. — 2, στρατιᾶς ] στρατείας codex. τὴν πολεµίων χώραν in- tellige eam Argolidis partein , quam nondum subegerant Dorienses, — 3. ----ἐπὶ τῆς] maliméri τὰς. --- 4. ἕτασσεν] ἕτα- σεν Cod.—5. K eic oc] νίσος codex. Scribendum aut Κεῖσος aut Κίσσος aut Κσος. Illud apud Nostrum, ι et ex ubivis confun- dentem, posui ex auctoritate Pausanice M, 19, 1. 26, 2. 28, 3 (uhi unus cod. κισός). Apud eundem II, 12, 6 libri pra- bent x&cov ; Strabo X, p. 481 : Κίσσον; Diodorus ap. Syncell. p. 262, C : Κισσίον (Κισοῦ cod. Paris. ) τοῦ Τημένου; Sey- mnus Chius 531 : Κρίσων in cod. Parisin., pro quo Κίσσον reposuerunt editores, quamquam probabilius sit o: ortum esse ex scriptura diphthongi ει. Nicolaus Damasc. {. |. Κράσσος, sed in sequentibus legitur Kíccov, Apud Theognost. p. 72, 13 inter nomina in tco; legitur Κίνσον, pro quo Kicov leg. esse monet G. Dindorf. in St. Thes. v. Κεῖσος. Apud Pausan. 1V, 3, 8 p. 175 ed. Didot. legitur : "Ίσθμιος (Κίασιος) ὁ Τημένον. Longius ab his omnibus recedit Apollodorus M , 8, 5, 3, qui Temeni filios recenset : Ἀγέλαον xai Εὐρύπνλον xai Καλλίαν. Qua ex Temenidis Euripidis petita esse suspicatur Mül- lerus Dor. I, p. 79. Cf. idem /Eginet. p. 40. Apud Hygin. fab. 124corrupte legitur : Cly(us Temeni f.—6. & xc] φαλκῆς καὶ κερυνῆς codex. Nomen Κερύνης habet etiam Pausanias 1, 28, 3; χορυνἠς cod. Nicolai |. |. Quartum filium { Ἀγαῖον vocant Nicolaus et Strabo, ubi Cramer. scripsit Ἀγραῖον e Pausania 11, 28, 3; Ἀγέλαον Apollodorus , quod nomen Mei- nekius recepit. in Scymn. Chium 533, ubi codex 'Ayavóv) non nominat Diodorus utpote consiliorum non participem, testante Nicolao. Similiter ab illo facinore, quod postea in Hyrnethonem Temenida& commiserunt , Agrazeus se abstinuisse dicitur ap. Pausan. 11, 28, 3. — 7. διά τινών κακούργων ] Confirmant hiec quodammodo Fabri emendationem ap. Apollodor. |. l., ubi : ὅθεν οἱ παῖδες πείθονόι Τιτᾶνας (τινὰς Fab. ) ἐπὶ μισθῷ τὸν πατέρα αὐτῶν φονεῦσαι.
V. Fol. 179, 28 v. — 180, 4 r. — Qua h. 1. narrantur de regione Arcadibus (a Lacedaemoniis ) adempta et ( quum bello contra Laced;monios gesto in Argivorum potestatem venisset) exulibus Arcadibus restituta ab rege Argivorum , qui propterea ira populi oppressus Tegeam aufugit, aliunde non constat, quantum equidem scio. Paucissima illa quae traduntur de bellis sub Eurvponte, Labota, Charilao et Nicandro regibus a Laced:moniis contra Argivos et Arcades gestis vide ap. Müller. Dcr. 1, p. 154 sq. Fortasse etiam ad seriora tempora res |. l. narrata pertinet, quamquam hand multum infra Olymp. primam descendere licet , vetante , ut videtur, fragmento VI. Alias cogitari possit de Melta rege Ar- givo, quem novimus ex Pausania H , 19, 2: Μέλταν δὲ τὸν Λαχήδαν , δέκατον ἀπόγονον Μήδωνος ( qui nepos eral Temeni), τὸ παράπαν ἔπαυσεν ἀρχῆς καταγνοὺς ὁ δῆμας.
EXCERPTA EX HISTORIA DIODORI SICULI. IX
[| EK BIBA. H'. ]
V]. "Ox Νεμέτωρ ὑπὸ τοῦ ἰδίου ἀδελφοῦ στερηθεὶς τῆς βασιλείας, ὃς ᾽Αμόλιος ἐκαλεῖτο, ἐθασίλευσε δὲ Ἀλθανῶν, τοὺς ἰδίους υἱοὺς παρ᾽ ἐλπίδας ἀναγνωρίσας, Ῥέμον καὶ Ῥωωμύλον, ἐπεθούλευσε κατὰ τοῦ ἰδίου ἆδελ-
φοῦ περὶ ἀναιρέσεως. Ὁ xal γέχονεν. Μεταπεμφά-
* A —- v é A 4 LÀ A μενοι γαρ τοὺς νομεῖς, ὥρμησαν ἐπὶ τὰ βασίλεια, xat.
ἐντὸς τῶν θυρῶν εἰσεθιάσαντο, καὶ [ τοὺς ] ὑφισταμέ- νους ἀνήρουν, ὕστερον δὲ καὶ αὐτὸν τὸν Αμόλιον.
[ ΕΚ BIBA. A'—M'. ]
VM. "Ότι Ὁστιλίου τοῦ ὑπάτου παραγενηθέντος ix "Pour ci; πειρον, Θεόδοτος x«l Φιλόστρατος, οἱ μάλιστα Περαίζοντες, ἐπεθάλοντο τῷ βασιλεῖ παραδοῦ - ναιτὸν ὕπατον. Μεταπεμπομένων δὲ αὐτῶν τὸν Περσέα xac τάχος., 6 μὲν Ὁστίλιος (1) λαθὼν ὑποψίαν μετῆλθε νυχτὸς, 6 δὲ Περσεὺς ὑστερηχὼς τῶν καιρῶν, τῆς περὶ τὸν ὕπατον συλλήψεως ἀπέτυγεγ.
VH. "Οτι τῶν φίλων ἡτολεμαίου Διονύσιος ὅ χα" λούμενος Πετοσάραπις (1) ἐπεχείρησεν ἐξιδιοποιεῖσθαι τὰ πράγματα" παρὸ xai τῇ βασιλείᾳ μεγάλους χινδύ. νους περιέστησεν: ἰσχύων γὰρ μάλιστα τῶν περὶ τὰν αὐλὴν xai πάντων Αἰγυπτίων προέχων, ἐν τοῖς χατὰ πόλεμον χινδύνοις χατεφρόνησε τῶν βασιλέων ἀμφοτέ- pev διά τε τὴν ἡλικίαν καὶ τὴν ἀπειρίαν' προσποιηθεὶς δὲ ὑπὸ τοῦ πρεσθυτέρου παραχεχλησθαι πρὸς φόνον ἐμφύ- λιον, διέδωχε λόγον εἰς τὰ πλήθη, φάσχων ἐπιθουλεύε- σθαι τὸν νεώτερον Πτολεμαῖον ὑπὸ τοῦ ἀδελφοῦ. Συν- ὁραμόντος δὲ τοῦ πλήθους εἷς τὸ στάδιον, xal πάντων παροξυνθέντων ἐπὶ τοσοῦτον (2) ὥστε ἐπιχειρεῖν ἀνε-
(E LIBRO VIII.)
VI. Numitor, quem ipse frater Amulius Albanis imperans regno exuerat, quum filios suos Romulum et Remum pra- er spem recuperasset , fratrem ex insidiis tollere instituit. Idque factum est. Nam Romulus et Remus cum pastori- bus , quos auxilio advocaverant , regiam adorti fractisque portis ingressi , resistentes custodes et deinde ipsum etiam Amulium interfecerunt.
[E LIBRIS XXX-XL.]
VII. Hostilio consule Roma in Epirum profecto , Theodo- tus et Philostratus, Persei partibus addictissimi, regi tra- dere consulem voluerunt. Confestim igilur Perseum arces. sunt. Verum Hostilius, suborta rei suspicione , noctu clam
abscessit , ac Perseus sero veniens comprehendendi consulis
opportunitatem amisit.
ΥΠΙ. Dionysius, quem Petosarapin vocant, unus ex amicis Ptolemai, summam rerum ad se pertrahere constituit. Unde in magna regiam potestatem discrimina conjecit. Etenim inter aulicos pollens quam plurimum omniumque AEgyptiorum facile princeps, in periculis bellicis contempsit regem utrumque ob juventutem et imperitiam. Tum igitur simulabat se a Ptolemaeo seniore ad codem civilem provo- catum esse, ac rumorem inter vulgus spargebat de insidiis quz juniori Ptolemaeo a fratre struerentur. Ad lac con- cursante in stadium multitudine, adeo cuncti exacerbati sunt, ut seniorem fratrem de medio tollere et juniori tradere re-
γι. Fol. 180,5 — 10 r. — στερηθεὶς] στεριθεὶς codex. In fine fragmenti de meo addidi. vocem «ov; uncinis distin- ctam. €f. Diodor. (VIL, 3a, 12) ap. Euseb. Chron. p. 212. »
VII. Fol. 180, 11—16 r. Uberius rem narrat Polybius ( Exc. Val. XXVII, 14), quem in posteriore hac operis sui parle exscribere solet Diodorus. Aulus Hostilius ( consul Ol. 152; 3. 170.) in Thessaliam ad exercitum profecturus in Epirum venerat, ubi apud Nestorem diversatus est. Is quid molirentur Theodotus et Philostratus odoratus, hospiti rem indicavit, qui confestim itinere per Epirum relicto, navi Anticyram vectus indeque in Thessaliam solvens periculum evasit. Fragmentum ponendum post cap. V lib. XXX. Ceterum Excerpta Constantiniana multo uheriora fuisse, nec ut Nostrum illorum Excerptorum abbreviatorem a lib. VIL ad XXX librum Diodori transiluise patet. — 16 μὲν Ὁστί- λτος] 6 δὲ ἀστίλιος codex.
γι. Fol. 180, 16 r. — 180, 16 v. — 1. Πετοσάραπις]5ίο pro πετοσάρατης scripsi ad similitudinem nominis lIls- τόσιρις, aliorum. Pet vel peten significat pertinens ad : ita ut Pelosarapis sit pertinens ad Sarapin , que est interpre- tatio grarci nominis Διονύσιος. Pro Sarapi , utpote deo infero, poni etiam potuit Amen/es ; quo nomine Dionysus graecus exprimitur in inscriptione ( Letronne, Inscriptions gr. et lat, de l'Égypte, 1, 390) , ubi : Πετεμπαμέντει τῷ καὶ Διο- νύσῳ, Ι]ετενσήτει τῷ xai Ἑρμῆ κτλ. Ceterum de Dionysio hoc aliunde non constat. Ptolemzos intellige filios Epiphanis , Philometorem et Euergeten 11 sive Physconem. Ex verbis χατεφρόνησε τῶν βασιλέων ἀμφοτέρων et ἀμφότεροι βασιλικὰς &va. 1a60vtec στολὰς, colligitur de illis temporibus agi, quibus junctim fratres regnabant. Verba ἐγχειρίσαι δὲ τῷ νεωτέρῳ τὸν βασιλείαν ita interpretanda sunt, ut Alexandrini occiso Philometore ad unum Pliysconem regnum transferre voluisse di- cantur. Ac similiter statuendum de verbis : παραλαμόάνειν ἐχέλευσε τὸ διάδηµα κτλ. Porphyrius ap. Euseb. p. 116 ed. Mai (cf. Clinton. F. H. tom. Η{, p. 319. 386; Letronnius |. |. tom. I, p. 19 sqq. ) fratres junctim regnasse testatur a Phi- lomeloris regni anno duodecimo usque ad decimum septimum, sive ab Olymp. 152, 3—153, 4. 170—165 a. C. Idem sex auBoruüm spatium nobis concedunt fragmenta V11 et 1X , quorum illud ad an. 170 , hoc ad an. 165 pertinet.Ceterum per annos 170-168 revera unus Physcon frater minor regnavit, quem Alexandrini , postquam Philometor inter Casium montem εἰ Pelusium ab Antiocho Epiphane prclío victus erat , regem sibi constituerant (170). Tum Philometor vi recuperare regnum, instigante et juvante Antiocho, tentavit. Mox quum Philometor et Physcon et ipsi Alexandrini consilia Antiocli, utpole /Egypli rezuum aflectantis, perspexissent, de pace inter fratres convenit, et Alexandriam reversus Philometor una cum Physcone regnavit ( an. 163 ). Quando ortasit discordia, qua effectum est ut ( Ol. 153, 4. 2$3 ) Philometor a frate n-inore regno pelleretur ( Diodor. XXXI , 18) , dicere non habeo. Inter fautores ejus ipsum nostrum Dionysium numerare licet. Quae de eo narrantur referenda sunt ad an. 167 vel 166. Fragmentum inseruerim post lib. XXXI, c. 15. — 2. το”
x EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ.
λεῖν (3) μὲν τὸν πρεσθύτερον, ἐγχειρίσαι δὲ τῷ νεωτέρῳ τὴν βασιλείαν, ἀπαγγελθείσης δὲ τῆς ταραγῆς εἷς τὴν a- λὴν, ὁ βασιλεὺς μεταπεμψάµενος τὸν ἀδελφὸν ἀπελογεῖτο μετὰ δαχρύων, μὴ πιστεύειν τῷ τὴν βασιλείαν ἐπιχει- ροῦντι σφετερίσασθαι, xal τῆς ἀμφοτέρων ἡλιχίας χα- ταπεφρανηχκότι’ el 9. ἔτι διστάζων τῇ διανοία φοθήται, παραλαμθάνειν αὐτὸν ἐχέλευσε xal τὸ διάδημα xal τὴν ἁρχήν. Τ αχὺ δὲ τοῦ µειραχίου τὸν ἀδελφὸν ἀπολύοντος τῆς ὑποψίας, ἀμφότεροι βασιλικὰς ἀναλαθόντες στολὰς ἐξῆλθον εἰς τὸ πλῆθος, φανερὸν ποιοῦντες πᾶσιν, ὡς ὁμονοοῦσιν. ὍὉ δὲ Διονύσιος ἀποτυχὼν τῆς ἐπιθολῆς ἐκποδὼν ἑαυτὸν ἐποίησε. [Καὶ τὸ μὲν πρῶτον διαπεµ- πόµενος ἔπειθε τῶν στρατιωτῶν τοὺς οἰχείους ἀποστά- σεως χοινωνεῖν τῶν ἐλπίδων: εἶτα elc Ελευσὶν (4) dva- χωρήσας προσεδέχετο τοὺς νεωτερίζειν προαιρουµένους, xal τῶν ταραχωδῶν στρατιωτῶν ἁθροισθέντας (5) tlc τετρακισχιλίους. *O δὲ βασιλεὺς ἐπ᾽ αὐτοὺς στρατεύσας xai νιχήσας xal τοὺς μὲν ἀνελὼν τοὺς δὲ διώξας, συνη” νάγχασε τὸν Διονύσιον γυμνὸν διανήξασθαι τὸ ῥεῖθρον τοῦ ποταμοῦ, xal τὴν ἀναχώρησιν εἰς τοὺς Αἰγυπτίους ποιησάµενον ἀνασείεν τὰ πλήθη πρὸς ἀπόστασιν. Δραστιχὸς δὲ Ov xoi μεγάλης ἀποδοχῆς τετευχὼς παρ) αὐτοῖς Αἰγυπτίοις ταχὺ πολλοὺς ἔσχε τοὺς κοινοπραγεῖν βουλοµένους,
ΙΧ. "Oc Ἀρταξίας 6 τῆς Αρμενίας βασιλεὺς, ἀποστὰς Αντιόχου, πὀλιν ἔχτισεν ἐπώνυμον ἑαυτοῦ, καὶ δυνάμεις ἀδρὰς συνήγαγεν. 'O δὲ Αντίοχος ἰσχύων xac' ἐχείνους τοὺς χρόνους ὡς οὖδεὶς τῶν ἄλλων βασι- λέων, ἑστράτευσεν ἐπ᾽ αὐτὸν, καὶ νικήσας ἠνάγχασε ποιεῖν τὸ προσταττόµενον.
X. Ὅτι πάλιν ἄλλη κίνησις συνέστη κατὰ τὴν Θη- θαΐδα, ἐμπεσούσης ὁρμῆς τοῖς πλήθεσι πρὸς ἀπόστα- σιν. “Ὅ δὲ βασιλεὺς Πτολεμαῖος ἀναζεύξας ἐπ᾽ αὐτοὺς μετὰ πολλῆς δυνάµεως, τὰ μὲν ἄλλα µέρη τῆς Θηθαϊ- δος ῥαδίως προσηγάγετο' τῆς δὲ (1) καλουµένης Πανῶν πόλεως βεθηχυίας ἐπί τινος (2) ἁρχαίου χώματος, xal δοχούσης ὀχυρᾶς εἶναι ἐκ δυσπροσίτου, συνέόραµον εἰς ταύτην οἱ πρακτικώτατοι τῶν ἀφεστηχότων. Πτο-
giam potestatem molirentur. Cujus tumultus nuntio in aulam perlato, rex arcessito fratri se purgavit, multis la- crimis precans ne fidem haberet verbis ejus, qui despecta utriusque juventute, sibi vindicare regnum studeret. Quodsi vero metus adhuc et dubitatio aliqua menti inbzreret, dia- dema ípsum summumque imperium assumere juesit. Sed statim puerulo a suspicionis crimine fratrem absolvente , ambo veste reyía induti in vulgus prodeunt, eoque palam faciunt omnibus se concordes esse. Sic Dionysius ausis suis excidens e conspectu se subducit. Ac primum quidem milites quos ad rem idoneos esse putaret, arcessebat, iisque persuadebat, ut communes haberent spes defectionis. Deinde Eleusin se recipiens adjungebat sibi studiosos rerum novarum atque milites seditiosos, quorum ad quattuor mil- lia congregati sunt. Rex autem educto contra eos exercitu prelioque victor, hoste partim occiso partim in fugam con- verso , ipsum eliam Dionysium eo redegit , ut Nitum fluvium nudus natando trajiceret et in superiora Egypti sereciperet. Htc quoque ad defectionem Dionysius plebem excitavit , et quonfam vir erat strenuus magnaque ab ipsis /Egyptiis be- nevolentia excipiebatur, brevi multos sibi consiliorum socios comparavit.
1X. Artaxias qui quum ab Antiocho M defecisset, rex Armenic factus est, urbem sibi cognominem condidit , multasque copias collegit. Antiochus ( Epiphanes) vero, tuuc temporis potentia reliquis regibus omnibus superior, expe- ditionem contra eum suscepit victumque facere imperata coegit.
X. Rursus alia seditio conflata est in Thebaide, defectio- nis impetu multitudinem corripiente. Cujus compescende caussa multis cum copiis profectus Ptolem:zus reliquas qui- dem partes Thebaidis facili negotio ad obedientiam redunit ; Panopolis autem, urbs in aggere quodam antiquo sita, quum propter aditus difficultatem bene munita esse videretur, in hanc strenuissimi quique defectorum sese receperunt. Pto-
σοῦτ ον] τοσούτων cod. — 3. ἀνελεῖν ] &velet cod. — 4. elc Ἐλενσὶν ] εἰςελεῦσιν cod. Eleusis est χωμύδριον Ἀλεξανδρείας, ut Suidas ait v. Καλλίμαχος. Meminit loci etiam Livius XLV, 12 : Ad Eleusinem transgresso ( Antiocho Epiphani), qui locus quattuor millia ab Alexandria abest, legati Romani occurrunt. — 5. ἀθροισθέντας ] ἀθροισθέντων cod.
ΙΧ. Fol. 180, 17—21 v. --Ἀρταξίας] cod. Ἀρτάξης, quod defendere possis loco Plutarchi in Lucull. c. 31, ubi Ap- τάξα, Ἀρτάξαν. Verum Αρταξίας est apud Strabon. ΧΙ, p. 528, Appian. Syr. 45. 66, et Polybium XXVI , 6, 12 et ap. ipsum Diodorum fragm. XIV. Artaxias, Antiochi Magni in Armenia praefectus, rege a Romanis victo ( 190 a. C. ), defecit , et Hannibalis, uti dicunt , consilio Artaxata urbem ad Araxam condidit ( Strabo et Plutarch. |. |.). Regem qui Artaxiam imperata facere coegit , intellige Antiochum Epiphanem, de quo Appian. Syr. 45, p. 197 ed. Didot. : Ἐστράτευσε δὲ xai ἐπὶ Ἀρταξίαν τὸν 'Apueviov βασιλέα, καὶ αὐτὸν ἑλὼν ἐτελεύτησεν. Cf.idem ib. c. 66. Ceterum de capto Artaxia apud Diodorum nihil , &ed de impera/a facere coacto. Quodsi igitur vere captus est , dein dimissus esse ab Antiocho putari debet. Sed complura in Syriacis Appiani parum accurate tradi viri docti queruntur. Mortuus est Antiochus anno 149 cerae Seleucid. ( Maccab. 1, 6, 16. Joseph. A. J. XII, 9, 2), sive Ol. 161, 1. 164 a. C. (anno exeunte). Expeditionem πρὸς τοὺς ἄνω σατράπας suscepit an. 147 aerae Sel. ( Maccab. 1, 3 37. Joseph. XII , 7, 2). Fragmentum assignamus àn. 165. Ad annum 164 ne descendamus , impediunt fragm. sequentia. Inserendum post lib. XXXI cap. 17.
X. Fol. 180, 21 v. — 181,1 r. — 1. τῆς δὲ] xai τῆς καλ. codex. — 2. Παν ῶν...τινος] Πάνων πόλεως βεθηκίαν σίτινο codex , cujus in margine crux corruptelam notans. {]ανῶν πόλις scribitur etiam apud Strabon. p. 813 : Πανῶν πόλις, λινουργῶν xxi λιθουργῶν κατοικία παλαιά. Apud Diodor. ΓΕ, 18 et Stephanum Byz. legitur Πανὸς πόλις; ap. Ptolemceum Πανόπολις. Nomen urbis /Fgyptiuni, sec. Diodor. 1l. l. Χεμμὼ, vel utait Herodotas IE, 91, Χέμμις; nunc Akhenyn sive Akhmim. De situ ejus el ruinis vide quos laudant Baelir. ad Herodotum |. l.; Forbiger. 441. Geogr. 11, p. 789. Quibus addc
EXCERPTA EX HISTORIA ΡΙΟΡΟΗΙ SICULI.
λεμαῖος δὲ [χαίπερ Ἱτήν τε ἀπόνοιαν ἐγ[νοήσας ] Αἰγυ - πτίων (3) xol τοῦ τόπου τὴν ὀχυρότητα , συνίστατο πο- λιορχίαν xal πᾶσαν καχοπάθειαν ὑπομείνας ἐκράτησε τῆς πόλεως: xal χολάσας τοὺς αἰτίους ἐπανῆλθεν elc Ἀλεξάνδρειαν.
XI. Ὅτι μετὰ τὴν Γιμοθέου (1) ἀναίρεσιν τὰ πλήθη " καὶ (3) τῷ βασιλεῖ δυσχεραίνοντες χατὰ τὴν Ἀλεξάν- δρειαν ἐπὶ τοῖς τετολμημένοις κατὰ τἀδελφοῦ, τήν τε θεραπείαν τὴν βασιλικὴν περιέσπασαν xal τὸν πρεσθύ - τερον Ε[τολεμαῖον ἐκ τῆς Κύπρου µετεπέµποντο.
XII. "Ox τῆς Κομμαγηνῆς ἐπιστάτης Πτολεμαῖος,
XI lemieus quanquam reputabat secum et oppidanorum per- ditam audaciam et loci firmitatem , tamen obsidionem insti- tuit, et nullas non molestias perdurans tandem urbe potitus est , punitisque defectionis auctoribus rediit Alexandriam. ΧΙ. Post czedem Timothei populus Alexandrie irascens regi propter ea qu: contra fratrem ausus erat, regia mi-
nisteria ei ademerunt et seniorem Ptolemaum e Cypro revo- carunt.
XII. Commagensze pri»efectus Ptolemius jam prius Syriz
ἔτι μὴν xal πρότερον χαταφρονῄσας τῶν Συριαχῶν βασιλέων, ἀποστάτης ἐγένετο, xal διὰ τοὺς ἰδίους ἐχεί- νων περιεσπασµένων, ἀδεῶς τῆς χώρας ἑδυνάστευσε, μάλιστα πιστεύων ταῖς τῶν τόπων ὀχυρότησιν' καὶ οὗ χαρπούμενος τῇ πλεονεξίᾳ ταύτῃ, συναγαγὼν δύναμιν ἐνέθαλεν cl; τὴν χαλουµένην Μελιτηνὴν, οὖσαν τῆς, Καππαδοχίας xal τεταγµένην ὑπὸ Ἀριαράθην, xal τοὺς εὐθέτους πραχατέλαθε τόπους. Στρατεύσαντος δὲ ἐπ᾽ αὐτὸν μετὰ mo), δυνάμεως Ἀριαράθου, ἀνε- χώρησεν εἷς τὴν Ἰδίαν ἐπαρχίαν.
XIII. “Ότι γνωσθείσης τῆς πρὸς Δημήτριον ἆλλο- τριότητος τῶν Ῥωμαίων, συνέθη μὴ µόνον τοὺς ἄλλους βασιλεῖς χαταφρονῆσαι τῆς αὐτοῦ βασιλείας, ἀλλὰ καί τινας τῶν Ur? αὐτὸν τεταγµένων σατραπῶν' ὧν ἦν ἐπι- φανέστατος Τίμαρχος. "Hv δὲ οὗτος τὸ μὲν γένος
regum aucíorilatem contemnens defecit, et illis circa suas in Syria res distractis, locorumque maxime fidens munimentis, secure principatum regionis tenebat. Neque vero hisce commodis contentus , collectis copiis in Melitenen quam vocant Cappodocis regionem Ariaratha subjectam invasit et loca situ idonea preoccupavit. Verum Ariara- the magnum contra eum exercitum educente, in suam regressus est provinciam.
XIII. Ubi compertum erat senatum Romanum alieno a Demetrio animo esse, accidit ut non reliqui modo reges potestatem ejus regiam contemnerent, sed subditorum etiam nonnullí satraparum. Quorum princeps erat Timarchus,
Letronnium in Journ. d. sav. 1840, p. 608. — 3. ἐννοήσας] ἐν codex. Addidi καίπερ. Possis eliam ἐν οὐδενὶ λόγῳ ποιου- µενος τῶν Aly. vel talequid. Seditionem hanc exarsisse puto anno post eam, quam Dionysius excitaverat (fragm. Vlil). Tribuenda anno 165. Ptolemzus n. ). intelligendus est Philometor, qui exeunte hoc anno vel initio anni sequentis a Phy- scone regno ejectus est. Ceterum quum e nostro loco liqueat Ptolemzeum circa an. 165 bellum gessisse in /Egypto supe- riore, et quum in Παρεμόολῇ oppido ( Tebot Agyptiace, Debout hodie ) ad Nili ripam occidentalem paullo supra Philen sito, Ptolemaeus Philometor πρόπυλον templi dedicaverit, in quo νερο exstabat inscriptio ( Letronne |. 1. I, p. 18) : Ὑπὲρ βασι- λέως Πτολεμ[αίου καὶ βα]σιλίσσης Κλεοπάτρας [τῆς βασιλέως ἁδελφῆς] καὶ γυναικὸς θεῶν [Φιλομητόρ]ων, Ἴσιδι xai [Ὁ [ίριδι xoi τοῖς συννάοις θεοῖς], quam inscriptionem ad annum 1065 referendam esse Letronnius demonstravit : veri sane similli- mum est , propylum istud pro reportata de rebellibus victoria dedicatum, atque praesidium oppido ad arcendos JEthiopes , rebellium fortasse socios , tunc esse impositum , denique 7εδοί oppidum hinc traxisse nomen Παρεμθολῆς, Haud ita longe a Panopoli sita est Antzeopolis , ubi item pronaum Antzeo dedicavit Philometor, eodem fere, ut Letronnio ( 1. |. p. 94 8qq. ) videtur, tempore. De hac igitur eodem modo ac de altera dedicatione statuerim.
XL Fol. 181,1—5 r.—1. Τιμοθέου ]τοῦ µοθέου codex. Timotheus a Physcone interfectus procul dubio idem est eum eo, quem Ptolemeus Philometor de Colesyria cum Antioclio Epiphane contendens ( 171 a. C. ) Romam legatum mise- rat. De nece ejus aliunde non constat. Neque illud traditur, quod ex h. 1. colligitur, Philometorem a Physcone pulsum in Cyprum se contulisse. Omnino nonnisi paucissima de his accepimus. Livius Epit. lib. 46 : Ptolemaeus Egypti sex pulsus regno α minore fratre, missis ad eum (ad M. JEmilium Lepidum senatus principem ) legatis , restitutus est. Porphy- rius ap. Euseb. Chron. p. 116 : Ἀφαιρεθέντα γὰρ τῆς ἀρχῆς τὸν πρεσθύτερον ὑπὸ τοῦ νεωτέρον χατάγονσιν οἱ Ῥωμαῖοι. Diodorus ( XXXI, 18) et Valerius Maximus ( V, 1, {) ipsum Ptolemaeum misero habitu Romam venisse tradunt. Reditum ejus in /Egy - ptum prater nominis Romani auctoritatem etiam flagitia Physconis accelerasse n. |. docemur. Quo tempore ab Alexandrinis e Cypro revocatus est, Roma jam redierit. In regnum reversus Philometor culpam fratri condonavit Cyrenasque concessit ( Polyb. XXXI, 18, 4, XL, 12; Liv. Epit. 47 ). Pertinet res ad an. 164 a. C. Fragmentum collocandum post antecedens. Que ap. Diodor. XXXI, 33 leguntur, non pertinent ad hsec tempora , verum ad bellum an. 156 inter fratres gestum, quod Physcon Cyrenarum regno continere se noluisset. — 2. Aut excidit aliquid post v. πλήθο, aut delenda est particula καὶ.
XII. Fol. 181, 5 —13r. De bis aliunde nihil constat. Pro Μελιτηνὴ codex Μελιτινή. Cappadocise rex aut Ariarathes 1V ( 220 — 163 exeunt. a. C. ) aut Ariarathes V ( 163 — 133 a. C. ). Probabile est Ptolemseum defecisse turbulentis illis tem- poribus , qu» mortem Antiochi Epiphanis ( 164 a. C. ) sub Antiocho Eupatore puerulo in Syria subsecuta sunt. Itaque Aria- rathem íntellexerim eum qui anno 163 Cappadocis regnum suscepit. Eidem anno vel sequenti fragmentum nostrum ad- scribendum est. |
ΧΙΙ. Fol. 181,14. —181, 5 v. Anu. 7 p1ov] Intellige Demetrium Soterem, Seleuci Philopatoris filium, qui obses Ro- mae detinebatur. Is quo tempore Antiochus Eupator in Syria Epiphani patri successit, a senatu petiit, ut in regnum, ad ipsum potius quam ad Antiochi filium pertinens, a Romanis constitueretur. Verum non obsecundavit , sed obsidem porro etiam Romae detinendum esse senatus censuit; nam magis conducere rebus suis videbat, penes Antiochum puerulum quam penes Demetrium adolescentem sirenuum regiam in Syria esse potestatem ( Polyb. XXXI, 12; Appian. Syr. 46).
Xt
Μιλήσιος, Ἀντιόχου δὲ τοῦ προθεθασιλευκότος φίλος, ὃς πολλάκις εἰς τὴν Ῥώμην ἐξαπεσταλμένος πρεσθευ- τὺς πολλὰ xax& διειργάσατο τὴν σύγκλητον’ χρημάτων γὰρ πλῆθος χοµίζων ἐδωροδόχει τοὺς συγχλητικοὺς καὶ μάλιστα τοὺς τοῖς βίοις ἀσθενεῖς ὑπερθαλλόμενος ταῖς δόσεσιν ἐδελέαζεν. Διὰ δὲ τοῦ τοιούτου τρόπου πολ- λοὺς ἐξιδιαζόμενος καὶ διδοὺς ὑποθέσεις ἀλλοτρίας τῆς Ῥωμαίων αἱρέσεως, ἐλυμήνατο τὸ συνέδριον, συµπράτ- τοντος Ἡραχλείδου τἀδελφοῦ, πάντων ὄντος εὐφνεστᾶ- του πρὸς ταύτην τὴν γρείαν. — "l'io δὲ αὐτῷ τρόπῳ κατὰ τὸν ἐνεστῶτα χαιρον σατράπης Μηδίας χατήντησεν «ic τὴν Ῥώμην, καὶ πολλὰ τοῦ Δημητρίου κατηγορήσας ἔπεισε τὴν σύγκλητον δόγμα περὶ αὐτοῦ θέσθαι τοιοῦ- tov: Τιμάρχῳ " Évexev " αὐτῶν βασιλέα εἶναι (2). Ὁ δὲ ἐπαρθεὶς τῷ δόγµατι συνεστήσατο κατὰ τὴν Μγηδίαν
ΕΚ ΤΗΣ IXTOPIAZ AIOAQPOY ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ.
Milesius genere, familiaris regis praecedenlis, pro quo οα-- pius legationes ad Romanos obiens ingentem calamitatem in senatum intulerat. Nam magna vi pecunis instructus se- natum corrumpebat, εί eos inaxime quibus res erat tenuis donis cumulans inescabat. conciliasset , et sentiendi agendique principia à Romanorum institutis aliena introduxisset , integritatem senatus vitiare ceperat , adjuvante Heraclide fratre, viro ad ejusmodi ne-
Quo pacto quum multos sibi
gotium omnium maxime idoneo. Similiter círca haec quo- que tempora iste Medic satrapa, Romam profectus, mul
lisque Demetrium criminibus onerans, persuasit senatui , ut decretum sibi scriberetur hunc in modum : « Senatus Timarcho regiam in Media potestatem habere permisit. »
στρατόπεδον ἀξιόλογον" ἐποιήσατο δὲ xal συμμαχίαν χατὰ Δημητρίου πρὸς Ἀρταζίαν (8) τὸν βασιλέα Ἄρμε- γίας’ ἔτι δὲ τὰ πρόσχωρα τῶν ἐθνῶν καταπληξάµενος διὰ τὸ βάρος τῆς δυνάµεως, xai πολλοὺς ὑπηχόους ποιήσας ὥρμησεν ἐπὶ τὸ Ζεῦγμα, xoi τέλος τῆς βασι- λείας ἐγχρατὴς ἐγένετο,
XIV. "Ow Εὐμένης 6 βασιλεὺς ἐπὶ τῇ χατὰ τὸν Ἀριαράθην ἐχπτώσει (1) βαρυνόμενος (2), καὶ διὰ τῆς ἰδίας ἀφορμῆς σπεύδων ἀμύνασθαι τὸν Δημήτριον, μετεπέμψατο μειραχίσχον τινὰ, τὴν ὅμοιότητα τῆς ὄψεως καὶ τὴν ἡλιχίαν (3) ὁμοίαν ἔχοντα χαθ᾽ ὑπερθολὴν 'Av- τιόχῳ τῷ πρότερον βεθασιλευχότι τῆς Συρίας. Διέ-
Hoc elatus decreto, exercitum haud mediocrem in Media «ollegit, et contra Demetrium societatem cum Arfaxia Ar- menie rege contraxit, et finitimis populis copiarum mole perterritis, multis etiam in potestatem redactis, Zeugma versus tetendit, ac postremum regno potitus est.
XIV. Eumenes ( Attalus) rex Ariarathen regno pulsum graviter ferens et motu proprio ulcisci Demetrium studens , arcessit puerum quendam , qui quum oris specie Antiocho ( Eupalori ), priori regi Syrie, simillimus et ejusdem fere celatis esset , Smyrnae degens se filium Antiochi ( Epipha-
Hsc est illa, quam Diodorus dicit, τῶν 'Prupatev πρὸς Δημήτριον ἀλλοτριότης. At. Demetrius clam Roma aufugit (an. 162 exeunte), et Antiocho ejusque tutore Lysia interfectis, regno potitus est ( Polyb. XII, 19 sqq. ; Appian. 47; Liv. Ep. 46; Justin. XXXIV, 3; Maccab. 1, 7. 1I, 14; Joseph. Aut. Jud. XII, 10, 1). Deinde Timarcho rebelle devicto in imperio confirmatus Romam legationem misit. Appianus Syr. c. 47 : Kai δεξαµένων αὐτὸν (τὸν Δημήτριον) ἀσμένως τῶν Xo- gov, Tjoxe , τόν τε Λυσίαν xai τὸ παιδίον én* αὐτῷ διαφθείρας, καὶ Πρακλείδην ἐκθαλὼν, xai Τίμαρχον ἐπανιστάμενον ἀνελὼν, καὶ τἆλλα πονήρως τῆς Βαθνλῶνος ἡγούμενον ' ἐφ᾽ ᾧ καὶ Σωτὴρ, ἁρξαμένων τῶν Βαθνλωνίων, ὠνομάσθη. Κρατννάµενος δὲ τὴν ἀρχὴν ὁ Δημήτριος στἐφανόν τε Ῥωμαίοις ἀπὸ γρυσῶν µυρίων, χαριστήριον τῆς ποτε παρ) αὐτοῖς ὁμηρείας, ἔπεμψε κτλ. Legalionem hanc etiam ex Polybio ( XXXII, 6), quem Diodorus (ΧΧΧΙ, 29) exscripsit , novimus. Missa esse dicitur κατὰ τὴν ϱνε Ολυμπιάδα («45 2. C.). Igitur quae nostro fragmento traduntur, quum inter fugam Dennetrii οἱ lega- tionem esse debeant media, ad annum 161 pertinuerint, eaque in edilis Diodori inseruerim post lib. XXXI, c. 27. De Timarcho et Heraclida przeter allata apud Appianum c. 45 leguntur heec : Σνρίας xai τῶν περὶ αὐτὴν ἐθνῶν ἐγχρατῶς Yoy € ( Antiochus Epiphanes ), σατράπην μὲν ἔχων ἐν Βαθυλῶνι Τίμαρχον, ἐπὶ δὲ ταῖς προσόδοις Ἡρακλείδην, ἀδελφὼ μὲν ἀλλήλοιν, άμφω δὲ αὐτοῦ γενοµένω παιδικά. Heraclides noster idem est cum eo, quem Antiochus Romam legatum miserat ( Rolyb. XAVIIT, 1,1 et 18,1), et qui postea ( a Demetrio ejectus) Romam venit cum Laodice et Alexandro Bala, quem pro filio Antiochi Epiphanis venditans Demetrio Soteri opposuit. V. Polyb. XXXIÍl, 16, 14 , ubi verba : ποιούµενος δὲ τὴν παρεπιδη- μίαν μετὰ τερατείας ἅμα xai καχουργίας ἐνεχρόνιζε, χατασχεναζόµενος τὰ περὶ τὴν σύγχλητον, optime concinunt cum iis quae Diodorus de indole Heraclidis refert. Ceterum quum Timarchus Milesius sit, nescio an oriundus fuerit ab Timarcho Mi- lesio, cujus tyrannidem Antiochus Deus everterat ( Appian. Syr. 65). — 2. Locus corruptus. Verti : ( $ σύγχλητος] Τιμάρχῳ ἔδωχεν Μηδῶν βασιλέ« εἶναι. At plura. excidisse videntur. — 3. Artaxias probabiliter idem est cum eo, qui fr. VIIt ine- moratur.
XIV. Fol. 181,6 — 26 v. 1. Ἀριαράθον ἐκπτώσει] Ariarathes V Philopator (163 — 130 a. C.) , quum Demetrii affinitatem et amicitiam ex voluntate Senatus R. recusasset , regno spoliatus est a Demetrio, qui Holophernem , ab Ariara- the fratre ejectum , in Cappadociam reduxit. Pulsus Ariarathes Romam se contulit ( cf. fr. XIV; Diodor. XXXI, 28. 32; Polyb. H£, 5, 2. XXXII, 20; Justin. XXXV, 1; Appian. Syr. 47 ) estate anni 158, sed vere demum anni sequentis , παρειληφότων τὰς ἀρχὰς τῶν περὶ τὸν Σέξτον Ἰούλιον, senatum adire potuit. Hzc accurate, uti solet, Polybius XXXI, 20 ( cf. Clinton. ad an. 157 ). Probabile igitur Ariarathen regno pulsum esse vere anni 158 vel exeunteanno 159. Huic vero anno 159 Clintonus ( tom. 11, p. 406) mortem Eumenis 11 et initium rcgni Attali Il assignat, recte utique. Itaque vix otium erat Eumeni ad subornandum Alexandrum. Quare aut (ides non est testimoniis, quibus Clintoni supputatio nititur, aut contra quam verisimile est ad annum 160 Ariaratlie fuga referenda, aut denique erravit ve! Diodorus vel ejus excerptor, pro Attalo ponens fratrem ejus Eumenem, de quo in proxime antecedentibus sermo fuerit. Quod postremum posui, verum esse ex iis colligis, quie in seqq. leguntur hocce : σννεπιληφθεὶς δὲ Ev τισι στενοχωρ. ὑπ᾿ Εὐύμενους τοῦ τότε βασιλέως. lIgitut quo tempore puerum Ophanes recepit , non amplius erat rex Eumenes. Huc accedit quod apud alios scriptores in hac re non Eumenis, sed A(tali mentio fiat. — 2. 8a ev vóp.evos ] Attalus Stratonicen filiam Ariarathie uxorem habebat. Strabo XIII,
EXCERPTA EX HISTORIA DIODORI SICULI. XI
τριρε ὃ' οὗτος ἐν Σμύρνη διαθ εθαιούµενος ἑαυτὸν Ἂν- τιόχου τοῦ βασιλέως υἱὸν εἶναι, xal παρὰ πολλοῖς πιστευόµενος διὰ τὴν ὁμοιότητα. Ὡς δὲ παρεγένετο εἰς Πέργαμον, ἐκόσμησεν (4) αὐτὸν διαδήµατι xal τῇ Aet? προσηχούση βασιλέως περικοπῃ. Καὶ πρός τινα τῶν Κιλίχων ἔπεμψεν ὀνομαζόμενον (6) ᾿Ὀφάνην. Οὗτος δὲ £x τινος αἰτίας προσχόψας μὲν τῷ Δημη- τρίῳ, συνεπιληφθεὶς (e) δὲ £v τισι στενογωρουµένοις χαιροῖς ὑπ᾿ Εὐμένους τοῦ τότε βασιλέως, κατὰ λόγον πρὸς ὃν μὲν ἀλλοτρίως διέχειτο͵ πρὸς ὃν δὲ φιλαν- θρώπως. εἰς δὲ χωρίον τῆς Κιλικίας δεξάµενος τὸν µειραχίσχον, διεδίδου λόγους sic τὴν Συρίαν, ὡς µέλ- λοντος ἐπὶ τὴν πατρῴαν ἀρχὴν κατιέναι τοῦ µειρακί-- σχου σὺν ἰδίῳ χαιρῷ. Οἱ δὲ κατὰ τὴν Συρίαν ὄχλοι ταῖς ἐπὶ τῶν ποοτέρων βασιλέων φιλανθρώποις ἐντεύξεσι βαρέως ἔγερον τοῦ Δημητρίου τὴν αὐστηρίαν (7) καὶ τὸ τῶν ἐπιθολῶν δραστιχόν. Διόπερ οἰκεῖοι τῆς µεταθο- Jc ὄντες, µετέωροι ταῖς προσδοχωµέναις ἔλπίσιν ἦσαν, ὥς αὐτίκα µάλα µεταπεσουµένης τῆς ἐξουσίας slo ἔτε- gov ἐπιειχέστερον βασιλέα.
XV."O οἳ Ὀροφέρνου πρεσθευταὶ ἀπὸ Ῥώμης dvep- γόμενοι, xal χατὰ τὸν πλοῦν ἐπιθουλεύσαντες Ἀριαράθην περὶ Κόρκυραν, αὐτοὶ προσανηρέθησαν ὑπὸ Ἀριαράθου.
Ὁμοίως δὲ xai περὶ Κόρινθον ἐπιθουλὴν xat' αὐτοῦ συ- οτησαµένων τῶν τοῦ Ὀροφέρνου, καὶ ταύτην παραδόξως ξιεχφυγὼν διεσώθη πρὸς τὸν Ἄτταλον sic τὸ Πέργαμον,
nis) esse dictitabat, nec paucis id propter similitudinem illam persuadebat. Hunc igitur, tibi Pergamum venerat , diademate ornavit et reliquo apparatu regio instructum misit in Ciliciam ad Ophanem quendam; qui quum de causa nescio qua simultatem adversus Demetrium susce- pisset , contra vero in temporum angustiis quibusdam olim ab Eumene, qui tunc regnabat, sublevatus esset, ut consen- taneum est a Demetrio alienus, ín Attalum propensus et be- nevolus erat. Is igitur, puero in castellum Cilicie recepto, rumores per Syriam spargebat, juvenem illum in regnnm paternum rediturum esse tempore opportuno. In Syria autem multitudo propter priorum regum affabilitatem tanto i&egrius tunc ferebat austeritatem Demetrii. Quapropter mu - tationis cupidi et exspectatione rei optatze suspensi erant , quasi jamjam regia potestas in manus mansuetioris regis transitura esset.
XV. Orophernis legati Roma redeuntes quum inter na- vigatlonem prope Corcyram insulam insidias Ariarathze siruxissent, spe dejecti et ipsi insuper ab Ariarathe occisi sunt. Similiter ad Corinthum insidiis jussn Orophernis paratis, has quoque Ariarathes praeter exspectationem ef- fugit ac salvus Pergamum ad Attalum pervenit.
XVI. "Ox τῷ Δημητρίῳ πάἄλιν ἐκ τῶν ὄχλων XVI. Iterum ex vulgi odio regni amittendi periculum
p. 624. — «zv ἡλικίαν] Eusebius Arm. p. 187 : Epiphane Antiocho adhuc superstite, regnum adibat filius duodennis Antiochus cognomento Eupator, qui anno uno mensibus sex cum paíre vivebat. Igitur mortuo A. Epiphane, an. 164 annum inlisset decimum quartum, ac moriens an. 161 exeunte vel 160 init. annos septemdecim , an. 158 undeviginti natus fuisset, Ceterum ab Eusebio differt Appianus Syr. 46, sec. quem Antiochus ἐτελεύτησεν ἐνναετὲς παιδίον ἀπολιπών. Idque melius quadrat cum verbis Diodori µειρακίσχον τινά. Juvenis hic est Alexander Bala. Que hoc loco de eo narrantur, aliunde minus nota sunt. Quomodo postea Heraclides effecerit, ut rex Syri Alexander a senatu Romano crearetur, fu- sius narrat Polybius XXXIII , 16, paucis rem tangunt Liv. Epit. 52; Appian. Syr. 67; Athenaeus p. 211, A. Justinus XXXV, 1 ifa habet : Jaque adjuvantibus et Plolemao rege ;Egypti et Attalo ( non vero Eumene ) ez Ariarathe Cappadocice , a Demetrio lacessiti, subornant Balam quendam , sortis ezireme juvenem, qui Syri regnum vélut paternum armis repeteret, et ne quid contumelic deesset, nomen ei Alexander inditur, genilusque ab Antiocho rege dicitur. — 4. ἑκόσμΊησεν] ἑχόσμισεν cod. —5. ὀνομ. ] ὀνομάζειν ὁ. αὐτὸς cod. — 6. συνεπιληφθεὶς ] συναποληφθεὶς cod. — 7. αὐστηρίαν ] De ista res indole plura vide ap. Josephum. Ant. Jud. XIII, 2, 1.
XV. Foi. 181,26 v. —182, 1 r. Eodem fere tempore quo Ariarathes Romam profectus est ( v. supra), etiam Orophernes legatos miserat, Timotheum (hujus Diodorus quoque meminit XX XI, 32 ) et Diogenem, qui donis gratiam senatus captarent et ad accusationem Ariarathe regnum repetentis responderent. V. Polyb. XXXII, 20 ( 157 a. C. ). Decretum senatus af- fert Appianus Syr. 47 : Ῥωμαίοις ἐδόκει μὲν ὡς ἀδελφοὺς Αριαράθην xai Ὁλοφέρνην βασιλεύειν ὁμοῦ. Quo responso haud con- tenti legali insidias regi struxerunt, quarum nostro loco mentio fit. Fragmentum hoc tum antecedente insere post lib. XXXI, c. 32.
XVI. Fol. 182, 1 r. — 182,2» t. E primis fragmenti verbis patet, sequentia non eo loco, ubi de bello contra Andri- scum à Romanis gesto agebatur, sed in Demetrii Soteris historia esse narrata. Ultimum de regno periculum , quod propter odium subditorum fatale Demetrio fuit ( Joseph. X1II, 2, 1), ab Alexandro Bala venit, cui in Syriam ascendenti Ptole- maidem incolae prodiderunt. Id vero incidit in medium annum 160 ar. Seleuc. , sive inan. 152 a. C. (Maccab. 1, 10, 21. Y. Clinton. F. H. Il], p. 325). Qua nostro loco traduntur ad ejusdem anni vel ad antecedentis res pertinere intelligitur e Li- vii Epit. 47, ubi hsec : Andriscus, qui se Persei filium, regis quondam Macedonia, ingenti asseveratione mentiretur, Romam missus. Non aífert Epitome consules anni 152, adeo,ut dubium sit num res ad 153 an. ad 152 pertineat. Malim tamen referrre ad an. 153. Nam consentaneum est Demetrium Andriscum illum ( sicuti etiam filium suum. Polyb. XXXIII, 16, 4, Romam misisse antequam senatus Alexandro Balee regnum Syriae addixisset ( exeunte anno 153. V. Polyb. XXXIII,
10). Insere (ragmentum post Diodor. lib. XXXI, c. 40. — Fabulam quam de natalibus suis Andriscus finxerat, paucis tan. gunt YVellejus 1 , 1! ; Florus ll, 14 ; Eutrop. IV, 13; Victor Vir. illustr. 61; Ammian. XIV, 11. Cf. Polyb. XXXVII , 1, d. Fusius de ea Livii Epitome 49 , qui quum ex eodem cum Diodoro fonte, e Polybio puta, hauserit , simulque nonnulla sup- peditet quae in nostra narratione ab excerptore truncata desiderautur, locum Epitome exscribo : Andriscus quidam ul- lime sortis homo , Persei regis se filium ferens , et mutato nomine Philippus vocatus, quum ab urbe Romana, quo illum Demetrius, Syric rex, ob hoc ipsum mendacium miserat, clam profugisset, multis ad falsam ejus fabulam,
΄
XIV
ἐπέστη περὶ τῆς βαδιλείας χίνδυνος, διὰ τήν πρὸς αὖ- τὸν ἀλλοτριότητα. Τῶν γὰρ μισθοφόρων τὶς Ἀνδρί- σχος ὄνομα, τήν τε (1) ὄψιν xat τὴν ἡλιχίαν ὁμοίαν ἔχων Φιλίππῳ τῷ Περσέως υἱῷ, τὸ μὲν πρῶτον ὑπὸ τῶν γνωρίµων ἐσχώπτετο, xal [Ἱερσέως υἱὸς ἀπεχαλεῖτο: ταχὺ δὲ παρὰ τοῖς πολλοῖς ὁ λόγος ἐπιστεύθη. "lou δὲ Ἀνδρίσχου χατὰ τὴν τῶν πολλῶν φήµην ἀποτολμήσαν- τος, xai μ µόνον ἑαυτὸν Περσέως φάσχοντος viov, ἀλλά xal πλαστὴν γένεσιν xal τροφὴν ἀποφαινομένου, xal μετὰ ὄχλου προσελθόντος τῷ Δημητρίῳ, xal παρα- καλοῦντος αὐτὸν χαταγαγεῖν εἰς Μακεδονίαν ἐπὶ τὴν πατρῴαν βασιλείαν͵, τὸ μὲν πρῶτον ὁ Δημήτριος ἔσχεν ὧς περὶ μόνου (2), τοῦ δὲ πλήθους ἀθροισθέντος, xal πολ- λῶν λεγόντων δεῖν 3) χατάχειν τὸν Ἀνδρίσχον 7?) παρα- χωρεῖν τῆς ἀρχῆς τὸν Δημήτριον, el μήτε δύναται µήτε βούλεται βασιλεύειν, φοθηθεὶς τὴν τῶν ὄχλων ὀξύτητα, γυχτὸς συνέλαθε τὸν Ἀνδρίσχον, xxl παραχρῆμα elc τὴν Ῥώμην ἀπέστειλε, διασαφῶν τὰ λεγόμενα περὶ αὐτοῦ τῇ συγχλήτῳ.
Περὶ αὐτοῦ πάλιν ἄλλως ἡ διήγησις (3). Δημητρίου τοῦ βασιλέως ἀναπέμψαντος elc τὴν "Pony νεανίσχον τινὰ ὡς Περσέως υἱὸν, ὄνομα Ἀνδρίσχον, τοῦτον fj σύγ- χλητος οἰχεῖν προσέταξεν ἔν τινι πόλει τῶν χατὰ τὴν Ἰταλίαν,. “Ὅ δὲ µετα τινα χρόνον διχδρὰς ἀπ]ρεν sic Μίλητον. Ἐν ταύτῃ δὲ διατρίθων λογοποιεῖ (4) περὶ ἑαυτοῦ, Περσέως ἑαυτὸν ἀποφαινόμενος ὑπάρχειν υἱόν. "En δὲ αὐτὸν νήπιον ὄντα δεδόσθαι τῳ Κρητὶ (5) πρὸς ἀνατροφὴν, ὑπὸ δὲ τοῦ Κρττὸς αὐτῷ πιναχίδιον κατε- σφραγισµένον ἀναδεδόσθαι, δι οὗ τὸν Περσέα διασα- φεῖν (e) αὐτῷ θησαυροὺς εἶναι χειµένους δύω: τὸν μὲν ἕνα ἐν Ἀμφιπόλει κείµενον ὑπὸ τὴν 685v ὀργυιῶν τὸ
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY XIKEAIQTOY.
Demetrio exs[itit. Etenim inter mercenarios Andriscus quilam, quoniam form speciem et wtatem eandem fere habebat cnm Philippo Persei filio, primum quidem a soda- libus joci causa filius Persei appellabatur, mox vero fidem verbis multitudo tribuebat. sumens audaciam , non modo dicebat se Persei filium, sed
etiam fictam natalium et educationis historiam venditabat,
Et Andriscus e fama populari
ac tandem plebe stipatus ad"Demetrium accedit, eumque Demetrius primum quidem ita egit quasi cum solo Andrisco (ctm in- sano) sibi res esset ; at concursante multitudine nec paucis dictitantibus debere Demetrium aut reducere Andriscum,
hortatur ut in regnum paternum se reducat.
aut regno se abdicare , siquidem neque vellet neque posset regnare : timens plebis exasperationem, noctu comprehen. sum Andriscum Romam propere ablegavit et quze de eo circumferrentur senatui ex posuit.
Est etiam alia de eo narratio. Demetrius rex, aiunt, Romam misit juvenem quendam, qui se Persei filium dice- bat, Andriscum nomine. Huic senatus in urbe Itali: ha- bitationem assignavit. Sed Andriscus aliquanto post inde profugiens Miletum profectus esf. Ibi degens fabulam finxit, qua se Persei filium demonstraret. Infantem se di- cebat educandum traditum fuisse Cretensi cuidam. Hunc sibi dedisse libellum obsignatum , in quo Perseus declara- ret duos sibi thesauros relictos esse , alterum Amphipoli sub viam conditum, decem orgyiarum profunditate, argenti
talenta continere centum nonaginta octo ; alterum talento-
βάθος ὄντα v, ἔχοντα δὲ ἀργυρίου τάλαντα pm * τὸν δὲ ἕτερον ἐν Θεσσαλονίκη , τάλαντων ο, χατὰ µέσην τὴν ἐξέδραν τὴν ἐν τῷ περιστύλῳ χατὰ τὴν αὐλήν. ὮἩΠολ- λῶν δὲ αὐτῷ προσεχόντων, ἦλθεν 6 λόγος ἐπὶ τοὺς ἄρ- Χοντας τῶν Μιλησίων, ot συλλαθόντες αὐτὸν elc φυλα- xv ἀπέθεντο, Καί τινων πρέσθεων παρεπιδημούν- των, προσανήνεγκαν αὐτοῖς (7) συμθουλευόμενοι τί χρὴ
rum septuaginta eese Thessalonicze in media exedra, quae in aulae peristylio foret. Quibus quum aurem multi przbe- rent, sermo venit ad magistratus Milesiorum , qui prehen- sum Andriscum in custodiam dederunt. Et quum legati advenissent , ad hos rem detulerunt deliberaturi quid factu opus esset. lli vero ridentes dixerunt, ut dimitterent ho-
velut ad veram , coeuntibus , contracto exercilu, totam Macedoniam aut voluntate incolentium aut armis occu- pavit. Fabulam autem talem finxerat. Ex pellice se et Perseo rege ortum , traditum educandum Cretensi cuidam esse , ut in belli casus, quod ille cum Romanis gereret , aliquod veluti semen regie stirpis exstaret. Perseo demor- tuo, Adramyiltei se educatum usque ad duodecimum annum aetatis , patrem eum esse credentem , a quo educare- tur, ignarum generis fuisse sui. Affecto deinde eo, quum prope ad vite finem ultimum esset , detectam tandem ibi originem suam , falseeque matri libellum datum, signo Persei regis signatum, quem sibi traderet , quum ad pu- berem a:tatem venisset : obtestationesque ultimas adjecías , ut res in occulto ad id tempus servaretur. Pubescenti libellum traditum , in quo relicti sibi duo (hesauri a patre dicerentur. Tum scienti mulierem subditum se esse, veram slirpem ignoranti edidisse genus : atque obtestatam , ul prius quam manaret ad. Eumenem res, Perseo inimicum , excederet iis locis , ne interficeretur. Eo se exterritum , simul sperantem aliquod α Demetrio auzilium, ín Syriam se contulisse : atque ibi primum quis esset palam expromere ausum. — 1. τήν τε] τὴν δὲ cod. — 1. ὡς περὶ µόνον ] scribendum esse puto ὡς περιμανῆ. ---- 3. Alteram hanc uarrationem, non ab ipso Diodoro, sed ab excerptore priori eubjunctam esse, inde patet , quod in hac Andrisci historiam auctor persequitur usque ad annum 149 , quo Romani arma contra Andriscum Macedonia urbibus potitum moverunt. Hoc alienum prorsus erat a historia Demetrii Soteris. Contra vix dubium est quin Diodorus, postquam priorem in rebus anni 153 memoraverat, alteram attulerit ad res anni 149, sicuti Livius quoque de misso Romam Andrisco ad annum 153 egit (libro 47 ), alteram Diodori narrationem ex eodem fonte narravit in rebus anni 149 ( libro 49 ). Hzec posterior narratio in editis Diodori collocanda est post XXXII, 15, uti ex com- parata Livii epitom. 49 colligitur. — 4. Xoyorotci] vel ἐλογοποίει. Codex :λοχοποίει. ---- 5. co Ko ti] τῷ τῷ (sic) Κρητὶ codex. Cretenses milites Perseus fugae comites habuit. V. Diodor. XXXI , 21,1. — 6. τὸν Περσέα διασαφεῖν ] τὸν Περ-
EX HISTORIA DIODORI SICULI. ΧΥ
πρᾶξαι. Οἱ δὲ ἐγγελάσαντες ἐχέλευον ἀφεῖναι τὸν ἄν - θρωπον πλανᾶσθαι. Ὅ δὲ λαθὼν τὴν ἄφεσιν ἐφιλοτι- µήθη τὴν τοῦ δράµατος συντέλειαν πρὸς τέλος ἀγαγεῖν. Ast δὲ λααπρότερον εἰς τὴν βασιλικὴν εὐγένειαν διατι- θέµενος, ἐξηπάτησεν πολλοὺς xal αὐτοὺς Μακεδόνας. Ἔχων δὲ σύνεργον Νικόλαόν τινα ψάλτην, Μακεδόνα τὸ Ὑένος, ἐπύθετο παρ αὐτοῦ παλλαχίδα γεγενηµένην Π[ερσέως τοῦ βασιλέως, ὄνομα Καλλίππαν, αυνοιχεῖν (s) Ἀθηναίῳ τῷ Περγαμηνῷ. Πρὸς ταύτην οὖν διελθὼν καὶ τραγῳδήσας τὴν ἑαυτοῦ πρὸς Περσέα συγγένειαν, εὐπόρησε map αὐτῆς ἐφόδια καὶ στολὴν βασιλιχὴν xal διάδηµα xal β’ παῖδας πρὸς τὰς χρείας εὐθέτους: ἤχουσε δ) αὐτῆς ὅτι xal Γήρης 6 βασιλεὺς τῶν Θρακῶν ἔχει γυναῖχα Φιλίππου τοῦ βεθασιλευχότος (e) θυγατέρα. "Arb δὲ τούτων τῶν ἀφορμῶν μετεωρισθεὶς προΏγεν el Θράκη. Ἐν παρόδῳ δὲ χαταντήσας εἰς Βυζάντιον ἐτιμήθη. Καὶ ταύτης τῆς ἀφροσύνης ἔδωχαν δίχας τοῖς Ῥωμαίοις Βυζάντιοι. Πλειόνων (10) δὲ πρὸς αὐτὸν συρ- ρεόντων, ἦχεν εἰς Θράχην πρὸς Τήρην. 'O δὲ τοῦτον (11) τικήσας ἔδωκεν αὐτῷ στρατιώτας Q', xal διάδηωα περιθηχεν. Διὰ δὲ τούτου xal τοῖς ἄλλοις δυνάσταις συσταθεὶς ἔλαθε παρ᾽ αὐτῶν ἄλλους p'* xal πορευθεὶς πρὸς Βαρσαθὰν τὸν Θραχῶν βασιλέα ἔπεισεν αὐτὸν συγχοινωνῆσαι τῆς στρατείας xal χαταγαγεῖν αὐτὸν εἷς Μακχεδονίαν ἀμφισθητοῦντα τῆς τῶν Μαχεδόνων βασι- λείας ὡς ocn πατρῴας. “Υπὸ δὲ Μακεδόνων (12) χαταπολεμηθεὶς 6 Ψευδοφίλιππος ἔφυγεν εἰς Θράχην. Ἱ έλος ἐγχρατὴς ἐγένετο τῶν κατὰ Μαχεδονίαν πό- AEQ, XVII. "Ou 6 Σχιπίων εἷς λόγους συνελθὼν τῷ Φαμέα xal µεγάλας αὐτῷ προτείνων ἐλπίδας , ἔπεισεν ἀποστῆναι τῶν Καργηδονίων μεθ) ἱππέων χιλίων xal διαχοσίων.
XVIII. "Ox: $ Ψευλοφίλιππος Τελεστὴν προεχειρί-
cato στρατηγόν. 'O δὲ ταῖς ἀπὸ τῶν Ῥωμαίων ἐλπίσι
minem οἱ facessere juberent. Dimissus itaque Andriscus consummare comoediam et ad finem perducere instituit. Et in diem magnificentius se ad regiam nobilitatem compo- nens, multos et ipsos Macedones decipiebat. Adjulore utebatur Nicolao quodam psalte, qui genere Macedo erat. Ex eo comperit Callippam, olim Persei regis pellicem , Jgitur ad hanc
sese contulit, οἱ quum fabulam de cognatione sibi cnm
nunc versari cum Athenxo Pergameno.
Perseo intercedente recitasset, pecuniam ab eo accepit et stolam regiam et ad ministeria pueros duos. Porro e Cal- lippa audivit Tereum Thracico regulum duxisse Philippi regis filiam.
proficiscitur.
ei habuerunt. nis dederunt.
Hinc in majorem spem erectus , in Thraciam Iter faciens Byzantium devertit, ubi honores Cujus imprudentize panas Byzantini Roma- Pluribus subinde ad eum confluentibus , tandem in Thraciam venit ad Tereum. Is honorifice ex- cepto milites centum dedit et diadema imposuit. Ejusdem opera Andriscus cum ceteris regulis congressus alios cen- tum milites ab iis obtinuit. Denique ad Barsabam Thraci:e regem profectus est, eique persuasit, ut expeditioni socium se adjungat, ipsumque de paterno regno Macedoni& con- tendentem reducat. — Ceterum Pseudophilippus a Mace- donibus proelio victus fuga in Thraciam se recepit. Postea lamen urbibus Macedoniw potitus est. XVII. Scipio, in colloquium cum Phamea congressus, quum magnas ei spes obtendisset, persuasit ut ab Car- thaginiensibus deficeret cum equitibus mille et ducentis.
XVII. Pseudophilippus Telesten exercitus ducem con- stituerat, Is vero spe, quam Romani monstraverant , al-
Ψυαγωγούμενος ἀπέστη μετὰ τῶν ἵππέων xal πρὸς | lectus, defecit cum equitibus οί ad Ceecilium transiit.
σέων διαστραφεῖν codex. — 7. αὐτοῖς] αὐτῷ codex. — 8. συνοικεῖν ] ovvoxsts cod. Athenzus fuit frater Attali. — 9. βεδασιλ. ] βασιλ. codex. — 10. πλειόνων] τελειόνων codex. — 11. τοῦτον] τοὔτων (sic) codex. — 12. Μακεδό- vov] Μαχεδόνος codex. In pos(remis addidi particulam δὲ post vocem τέλος. XVII. Fol. 182, 25 — 27 vso. — bap éq] Φανέᾳ codex; Φαμέας Suidas s. v. et v. εὔφυχος, locum afferens probabi- liter e Polybio ( v. XXXVI, 6, 1) petitum, et Eunapius p. 94, 13 ed. Bonn., ubi Phamez de Scipione dictum ; Φαμαίας Appianus et Dio Cassius; Ρλαπιαας in editt. Livii. His obsecutus dedi Φαμέας, quamquam per se nomen Φανέας (aliis modo dbevatac modo Φανίας; de quarum formarum solenni confusione multus est Ebert. in Diss. Sic. p. 77 sqq. ) nihil offendit , imme cum simili cognomine Annonis, qui Λευχὸς vorabatur, apte componi potest, Ceterum Phameas est "Ip xov 6 τῶν Καρχηδονίων ἴππαρχος, ᾧ Φαμαίας ἐπώνυμον ἣν ( Appian. Pun. 97 ) , νέος ἔτι ὧν xai θρασύτερος ἐς µάχας ( id. ο. 100 cl. 104), qui Numidarum more hostem lacesaens multum Romanis dedit negotii. De ejus cum Scipione colloquio et defectione fu- sius idem Appianus ο. 107 et 108, unde hzec appono : Τῶν δὲ ἱλαρχῶν οἱ μὲν σὺν τοῖς αὐτῶν ηὐτομόλησαν, καὶ ἐγένοντο πάντες ἐς διακοσίους καὶ δισχιλίους ἱππέας * τοὺς δὲ Άννων κατέλνσεν, ᾧ Λευχὸς ἣν ἐπέχλησις. Fortasse etiam apud Diodorum pro χιλίων erat δισχιλίων. Cf. Liv. Ep. 50 : Mem Phamea Himilconi, prafecto equitum Carthaginiensium, viro forti, et cujus precipua opera Pani utebantur, persuasit ut ad Romanos cum exercitu suo transiret. Cf. Dio Cass. lib. XX1, tom. II, p. 10 et 334 ed. Gros. Quemadmodum Phameas ad Romanos defecit, sic paullo post Bithyas, Numidarum ductor, qui cum Gulussa a Romanorum partibus steterat , ad Carthaginienses transfugit ( Appian. Pun. 111). Has fortune lances, puto, indicat Diodori fragmentum Vaticanum p. 91 ( Diodor. XXXI, 16) : Ὅτι ἡ τύχη καθάπερ ἐπίτηδες ἀγωνο- θετοῦσα τὰς συμμαχίας ἐνναλλὰξ τοῖς διαπολεμοῦσι παρείχετο. Quare sententia liaec ( nostro fragmento jungenda) transponi debet post lib. XXXII, c. 17, ubi ( ex Photii Exc. ) de morte Masinissze sermo est. Nam Masinissa jam defunctus erat, quo tempore Pbameas defecit, quamquam utrumque pertineat ad an. 149 exeuntem ( Manilio cons. ) ; Bithyas autem trans- fugit estate anni 148 ( Calpurnio Pisone cons. ). XVIH. Fol. 182, 28 r. — 148,2 r. De ρα vilia Pseudophilippi victoris cf. Diodor. XXXII, 9, uhi nostra sunt inse-
Xxvt
Καιχίλιον ἀπεχώρησεν. ὍὉ δὲ ἩΨευδοφίλιππος ἐπὶ τοῖς πραχθεῖσιν ἀγανακτήσας, τήν τε γυναῖχα xal τὰ τέχνα τοῦ Τελεστοῦ συλλαθὼν ἐτιμωρήσατο.
XIX. "Οτι Πτολεμαῖος 6. Φιλομήτωρ Ίκεν εἷς Συ- ρίαν συμµαχήσων Ἀλεξάνδρῳ διὰ οἰχειότητα. Κατα- γνοὺς δὲ αὐτοῦ τῆς ψυχῆς παντελῆ ἀδυναμίαν, καὶ προσποιηθεὶς ἐπιθουλεύεσθαι τὴν μὲν θυγατέρα Κλεο- πάτραν ἀπήγαγε πρὸς Δημήτριον, καὶ συνθέµενος φιλίαν ἐνεγύησεν αὐτῷ ταύτην. Ot δὲ περὶ τὸν Ἱέραχα xal Διόδοτον τοῦ ἌἈλεξάνδρου κατεγνωχότες, τὸν δὲ Δημήτριον φοθούµενοι διὰ τὰς eic τὸν πατέρα Υεγενη» µένας ἁμαρτίας, ἀνέσεισαν τοὺς Ἀντιοχεῖς πρὸς ἀπό- στασιν, xal τὸν Πτολεμαῖον clo τὴν πόλιν δεξάµενοι διάδηµα περιέθηκαν (2), xat τὴν βασιλείαν ἐνεχεί- ρισαν. “Ὅ δὲ τῆς μὲν βασιλείας οὐχ ὀρεγόμενος, τὴν δὲ Κοίλην Συρίαν ἐπιθυμῶν προσκτήσασθαι, συνέθετο πρὸς Δημήτριον κοινοπραγίαν (3) ἰδίᾳα χυριεύειν Πτο- λεμαῖον τῆς [ Κοίλης] Συρίας, τὸν δὲ Δημήτριον τῆς πατρῴας βασιλείας.
XX. "Ow Ἀλέξανδρος ἠττηθεὶς μετὰ φ’ τὴν φυγὴν ἐποιήσατο τῆς Ἀραθίας elc τὰς χαλουµένας Ἄθας, πρὸς Διοχλέα τὸν δυνάστην, πρὸς ὃν ἦν καὶ τὸν viov Ἀντίο- ov προεχτεθειµένος, ὄντα νήπιον. Εἰθ᾽ (1) ol περὶ τὸν Ἡλιάδην καὶ Κάσιον (2) ἠγεμόνες, ot συνῆσαν (9) Άλε- ξάνδρῳ, λάθρα διεπρεσθεύσαντο περὶ τῆς ἰδίας ἆσφα--
λείας (4), ἐπαγγελλόμενοι δολοφονήσειν τὸν Ἀλέξανδρον.
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY ΣΙΚΕΛΙΟΤΟΥ.
Quare iratus Pseudophilippus uxorem ac liberos Telestis
comprehendi et supplicio affici jussit.
XIX. Ptolemaeus Philometor in Syriam venit ut opern ferret Alexandro cognato guo. Sed ubi cognovit ejus sum- mam animi imbecillitatem, simulans insidias sibi stru- ctas, Cleopatram filiam ad Demetrium abducit, et junctà aniicitia huic filiam suam despondet. Interea Hierax et Dio - dotus de rebus Alexandri desperantes, simulque Demetrium metuentes propter ea quie in patrem ejus prava commise- rant, Antiocbenses ad defectionem excitant, et Ptolemaeo in urbem recepto diadema imponunt regnumque ei offerunt. At Ptolemeus regnum mímime appetens, verum Colesy- riam ditioni suse adjungere cupiens, ita cum Demétrio de- pactus est, ut ipse C«alesyriam obtineret, Demetrlus au- tem regno poterno potiretur.
XX. Alexander Bala prolio victus, cum quingentis suo- rum fugam intendit urbem Arabia versus , quam Abas vo- cant, ad principem Dioclem, apud quem etiam filium An- tiochum , tenerze adliuc setatis, deposuerat. Postea Heliades et Casius duces, qui cum Alexandro erant, clancularias de sua ipeorum securitate legationes miserunt , dolo se Alcxan- drum occisuros esse promittentes. Quorum petitioni
renda. De victoria quam de Romanis sub P. Juventio pra:tore reportavit, v. Polyb. XXXVII, 1 d; Liv. Ep. 50 extr. Res pertinet ad an. 148. -υ-προεχειρίσατο] προεχειρήσατο codex.
XIX. Fol. 183,2 — 14 r. Contra Alexandrum Balam , qui Cleopatram Ptolemii Philometoris filiam duxerat ( 170 a. C. Maccab. I, 10, 57), e Creta proficiscitur regnum paternum recuperaturus Demetrius ( Nicator ), filius Demetrii Sote- ris ( 165 aer. Sel., 148 a. C.; Maccab. 1, 10. Joseph. XIII, 4). Tum in Syriam cum exercitu accurrit Ptolemzeus , de cujus consiliis a Diodoro differt auctor Maccab. T, 11, 1 sqq., qui ita narrat : Καὶ ὁ βασιλεὺς Αἰγύπτου 7000t0s δυνάµεις πολλὰς... xai πλοῖα πολλά ΄ xai ἐζήτησε χαταχρατῆσαι τῆς βασιλείας Ἀλεξάνδρον δόλῳ, xal προσθεῖναι αὐτὴν τῇ βασιλεία αὐτοῦ. Καὶ ἐξήλθεν εἰς Σνρίαν λόγοις εἰρηνικοῖς, xai ἤνοιγον αὐτῷ οἱ ἀπὸ τῶν πόλεων, xal συνήντων αὐτῷ... Ὡς δὲ εἰσεπορεύετο elc τὰς πό- λεις ὁ ΗΠτολεμαῖος, ἀπέτασσε τὰς δυνάμεις φρουρὰν ἐν ἑκάστῃ πόλει.... 'O δὲ βασιλεὺς Πτ. ἐχυρίευσε τῶν πόλεων τῆς παρα- λίας ἕως Σελευχείας τῆς παραθαλασσίας, xxl διελογίζετο περὶ Ἀλεξάνδρου λογισμοὺς πονηρούς. Καὶ ἀπέστειλε πρέσδεις πρὸς An- µήτριον τὸν βασιλέα, λέγων’ « Δεῦρο, συνθώμεθα πρὸς ἑαυτοὺς διαθήκην, xal δώσω σοι τὴν θυγατέρα µου fiv ἔχει Ἀλέξανδρος, xal βασιλεύσεις τῆς βασιλείας τοῦ πατρός σου. Μεταμεμέλημχι γὰρ δοὺς αὐτῷ τὴν θυγατέρα µου, ἐζήτησε γὰρ ἀποχτεῖναί µε. » Καὶ ἐψόγησεν αὐτὸν χάριν τοῦ ἐπιβυμῆσαι αὐτὸν τῆς βασιλείας αὐτοῦ κτλ. Contra Josephus XIII, 4,6 narrat revera Ptolemzum Alexandri petitum esse insidiis, quas egre rex effugerit. ( Paucissimis rem tangunt Liv. Ep. 52; Appian. Syr. 67; Justin. XXXV, 2.) --2.διά δηµα περιέθηκαν] Cf. Joseph. XIIL, 4, 7: Δύο περιτίθεται διαδήµατα, Ev μὲν τὸ τῆς Ἀσίας, ἕτερον δὲ τὸ τῆς Αἰγύπτου. Eodem modo Maccab. I, 11, 13. De Coelesyria Ptolemaeo data nihil legitur in Maccab. et Josepho. Apud Maccab. tamen ex reliquo narrationis tenore sponte hoc suppleveris. Apud Josephum diserte Ptolemeus αὐτῷ ἔφασκεν ἀρχεῖν τὴν τῆς Αἰγύπτου βασιλείαν, nulla addita clausula. Hiec sicuti quae fr. XX leguntur de clade et fuga Alexan- dri, pertinent ad annum 146a. C. ( 172 wer. Sel. Maccab. 1, 11,9. ). — 3. χοινοπρ.] χαινοπρ. codex. Deinde supplevi y. Κοίλης.
XX. Fol. 183, 14 — 22 r. Eadem ( exceptis verbis postremis Ἀλέξανδρος μὲν οὖν... ἀνηρέθη) leguntur in Exc. Photi p. 519 ( Diodor. XXXII, 10). Prima verba Photii sunt : Ὁ δὲ Ἀλέξανδρος ἀπὸ μὲν τῆς µάχης μετὰ φ᾽ τὴν φυγὴν ἐποιήσατο ( in cod. Escor. est ἐποιήσαντο ) κτλ. ---- 1. εἶτα Phot. — 2. καὶ Κάσιον ] hiec. om. Photius. Primum scriba dederat βάσιον, quod deinde correxit. — 3. συν ἤσαν].. νῆσαν codex , relicto duarum literarum spatio. — 4. ἀσφαλείας Photius perpe- ram ἡγεμονίας. — Clades et fuga Alexandri pertinent ad annum 146, uti certissime constat. Verum Diodorus hiec non nar- ravit ad annum 146, sed ita haud dubie rem instituit, ut postquam susceptam Demetrii contra Alexandrum expeditionem (Οἱ. 157, 4— 13$ a. C.) narrasset , statim reliquam hujus belli historiam usque ad cladem fugamque Alexandri subjunge- ret. Siepius eo modo Diodorus narrationem disponit eoque chronologiam suam alioquin parum accuratam multo etiam impeditiorem reddit. Nostro autem loco res eo probatur, quod qua sequuntur in Exc. Photianis de Masinissze et de Prusiae fine ad an. 149 ( 157, 4) referri solent. Recte igitur in editis Diodori quae de Dala e Phot. Exc. narrantur, statim post ea posui, qua de Philippi Macedonis post victoriam crudelitatem ex Exc. De virtut. exstant. Eandem rerum seriem prabent nostra fragm. XVIII et X1X. Ceterum ordinem fragmentorum nunc,;nostrorum Excerptorum ope accuratius in nonnullis refingere possumus. Nimirum in libro XXXI capita ordinanda sunt hunc in modum : CantitAco : cap. 1 — VIL; XIV et XV (quate- nus ad Exc. Vatican. pertinent ); De iusid. fr. XVII. — MACEDONIA : Cap. ΙΧ; De ins. fr. XVIII. — Svna : De ins. fr.
EX HISTORIA DIODORI SICULI.
XVIT
Συγχωρήσαντος δὲ τοῦ Απημητρίου περὶ ὧν ἠξίουν, οὐ | quum locum dedisset Demetrius , non proditores tantum,
µόνον προδόται τοῦ βασιλέως, ἀλλὰ xat φονεῖς ἐγενήθη- σαν. Ἀλέξανδρος μὲν οὖν ὑπὸ τῶν φίλων τοῦτον τὸν τρόπον ἀνηρέθη.
ΧΧΙ. "Οτι Διόδοτός τις ἐπιχαλούμενος Τρύφων, ὑπάρχων δὲ ἐν πολλῷ ἀξιώματι τῶν παρὰ τῷ βασιλεῖ φίλων, ὁρῶν τὰς ὁρμὰς τῶν ὄχλων (1) xal τὸ πρὸς τὸν δυνάστην uicoc, ἀποστὰς τοῦ Δημητρίου xal ταχὺ πολλοὺς εὑρὼν χοινωνοῦντας τῆς προαιρέσεως, τοὺς περὶ τὴν Λάρισσαν διωνοµασµένους éx^ ἀνδρεία, καὶ τὴν ἐνθάδε χατοιχίαν εἰληφότας δ ἀνδραγαθίαν, ἀποίχους δὲ ὄντας τῆς Θετταλικῆς Λαρίσσης , xal τοῖς ἀπὸ Σε- λεύχου (2) τοῦ Νικάτορος βασιλεῦσι γεγονότας συµμµά- χους κατὰ τὸ πρῶτον ἄγημα τῆς ππιχῆς δυνάμεως” (3). ᾿Εποιήσατο δὲ σύμµαχον xat τὸν τῆς Ἀραθίας δυνάστην ᾿Ιάμόλιχον (4), ὃς ἐτύγχανεν ἔχων παρακαταθήχην Ἀντίοχον τὸν Ἐπιφανη χρηµατίξοντα, παῖδα μὲν τὴν δλιχίαν, vlov δὲ ὄντα Αλεξάνδρου. Τούτῳ μὲν οὖν διά- ὅημα περιθεὶς xal τὴν ἁρμόζουσαν βασιλεῖ θεραπείαν; χατήγαγεν ἐπὶ τὴν πατρῴαν ἀρχήν. Ὑπελάμόανε γὰρ, ὅπερ ἦν εἰχὸς, τὰ πλήθη μεταθολῆς ὀρεγόμενα προθύµως τὸν xaióm κατάξειν διὰ τὴν ἐπιείχειαν τῶν * βασι- λέων (5) xai διὰ τὴν τοῦ τότε ἄρχοντος παρανοµίαν. Καὶ πρῶτον μὲν ἀθροίσας µέτριον σύστημα χατεστρατοπέ- δευσε παρὰ πόλιν Χαλκίδα, χειµένην ἐν τοῖς µεθορίοις τῆς Ἀραθίας, δυναµένην δὲ δυνάµεις ἐνδιατριθούσας διαθρέψαι xat παρέχεσθαι τὴν ἀσφάλειαν. Εντεῦθέν τε ὁρμώμενος (6) προσηγάγετο τοὺς πλησιοχώρους, xal τῶν πρὸς πόλεμον χρησίµων τὰς παρασχευὰς ἐποιεῖτο. Ὅ δὲ Δημήτριος πρῶτον μὲν ὡς ληστοῦ τινὸς χατεφρόνει, καὶ τοῖς στρατιώταις συλλαθεῖν αὐτὸν προσέταξεν ' μετὰ δὲ ταῦτα παράδοξον δύναμιν περιποιησαµένου, καὶ πρόσχη- μα τῆς ἰδίας τόλικης λαθόντος (7) τὴν τοῦ παιδὸς κάθοδον ἐπὶ τὴν βασιλείαν, ἔγνω στρατηγὸν ἐπ᾽ αὐτὸν ἐκπέμπειν.
XXII. "Ότι χατὰ τὴν Πισιδίαν ἩΜολχέστης (1) τις
sed interfectores etiam regis facti sunt. Alexander igitur
amicorum manu hunc in modum e medio sublatus est.
XXI. Diodotus cognomenjo Tryphon, qui plurimum auctoritate inter familiares regis valebat, ubi vidit quo impetu multitudo et quanto in principem odio ferretur, a Demetrio defecit, et brevi multos sibi socios consiliorum comparavit, inter eosque etiam Lariss- incolas, virtutis illos fama celebres , qui in Syria habitationem hanc accepe- rant premium fortitudinis : coloni vero erant Larissee Thes- salic:e , et pro regibus a Seleuco Nicatore oriundis in primo equitatus agmine collocati pugnare solebant. Preterea Diodotus societatem iniit cum Arabis» principe Tamblicho, qui fidei suzee commissum habebat Antiochum Epiphanem, quem vocant , Alexandri filium , puerum admodum. — Huic igitur diadema imposuit, et reliquo cultu regio instructum in regnum paternum reducere instituit. Censebat enim multi- tudinem mutationis cupidam lubenter puerum recepturam esse propter priorum hujus familic regum humanitatem atque ejus qui tunc regnabat insolentiam. Et primum qui- dem, mediocri agmine collecto, castra metatus est ad Chal- cidem urbem , in confiniis Arabie sitam , quz collocatis ibi copiis e£ commeatum et securitatem prebere poterat. Hinc deinde excurrens finitimos subigebat atque res ad belli usus necessarias sibi comparabat. Demetrius autem initio qui- dem quasi latronem contemnens eum comprehendi militi- bus jussit, postea vero, quum Diodotus prs:ter opinionem multis se copiis instruxisset atque sua ipsius audacis pue- rum in regnum reducendum preetexeret , ducem cum exer- citu contra eum mittendum esse statuit.
XXII. In Pisidia Molcestes (sive Moceltes) quidam Bu-
XIX et XX ; cap. X—XII. Quceomnia adhuc libro XXXT vindicanda ; cujusannus postremus fuerit Olymp. 157, 4. -:* 8. C.
* 184
— Liber XXXII : CaRTUAGO : cap. XIII. XVII. XVI. [Mortem Masinisse (c. XVII) Diodorus non poterat ad an. 157,4 nar- rare ( 122) ; nam in ejnsdem anni historia non poterat bis diversis locis de Carthaginiensium rebus sermo esse. Jtaque, quum qua libro XXXI de Carthagine leguntur, ad Ol. 157, 4 referenda sint, historia libri XXXII incepisse debet ab Ol. 158,1.] — BirnBYNIA : cap. XIX. XX. XXI. etc. , ut in editis.
XXI. Fol. 183, 22 r. — 183, 17 v. — Dere cf. Joseph. Ant. Jud. XIII, 5, 1 sq.; Justin. XII, 5, t sq.; Liv. Ep. 52; Appian. Syr. 67.---Ι. ὄχλων ] supra scripto ov codex. — De odio multitudinis in Demetrium Nicatorem cf. Diodor. XXXIII, & , cui capiti nostrum fragmentum adjungas. — 2. ἀπὸ Σελεύκου ] &nó τοῦ λεύχου codex ; ifa tamen ut vox τοῦ minoribus literis exarata, et ad explendam lacunam ab alia manu addita sit. De Larissa Syrie cf. Stephan. Byz. : Λάρισσα... Ext» Συρίας, ἣν Σύροι Σίζαρα ( Saidjar hodie) καλοῦσιν Appian. Syr. 57 ; Plinius V, 23,9. — 3. Desideratur verbum, προτεποιύ- σατο, puto, quod propter sequens ποιήσατο facile excidit... Scribi etiam possit :..δυνάµεως ἐποιήσατο συμμάχους, xal τὸν τῆς χτλ. -— 4. Ἰάμόλιχον] Josephus |. 1. Μάλχον dicit. mox cod. παρχθήκην. — 5. βασιλέων] Lacunam notavi. Quod sponte se offert τῶν προτέρων βασιλέων non satis aptum est quum Demetrius, pater Nicatoris, δοντια fuisset tyrannus. Ale- xander Dala vero cui Nicator successerat , προσίνης ἦν ἐν πᾶσι xol φιλολόγος ἐν ταῖς ὁμιλίαις ( Athenseus V, p. 511). Itaque scribendum videatur τοῦ προτέρον βασιλέως. Sin servare velis v. βασιλέων, in hanc sententiam refingendum est : τῶν προτέ. puri ἀπὸ τῆς ἑτέρας οἰχίας βασιλέων. Quod commendari potest ex ipso Diodoro X X XIII, 4, 3, ubi sic : 'O δὲ Δημήτριος ( Nica- tor ) ὑπάρχων αὑτοῖς πολέμιος, οὐ διέλιπε ποιῶν σφαγὰς xal φυγὰς xal χρημάτων ἀφαιρέσεις, πολὺ xai τὴν τοῦ πατρὸς χαλεπό- τητα xal µιχιφονίαν ὑπερθαλόμενος ,... ὥστε τοὺς μὲν ἀπὸ ταύτης τῆς οἱ κίας βασιλεῖς διὰ τὴν παρανοµίαν μισεῖσθαι, τοὺς δὲ ἀπὸ τῆς ἑτέρας διὰ τὴν ἐπιείχειαν ἀγαπᾶσθαι. — 6. ὁρμώμενος] ὁρμόμ. cod. —7. λαβόντος] λαθόντας codex.
ΧΧΙΠ. Fol. 183, 17—29 v. De re aliunde non constat. Series fragmentorum docet referenda hcc esse ad primos annos Demetrii Nicatoris ( 145). Turhulentis his temporibus multi per civitates regum Syrorum exstiterint tyranni. Aradiorum et Marathenorum bellum ad hosce annos pertinens memorat Diodorus XXXIII, 5 ( ibi nostra haec insere); Apamensium contra Larisszeos bellum Posidonius (αρ. Athen. p. 176, B) de iisdem temporibus agens narrat. — 1. Μολκέστης ] infra
FRAGMENTA HISTOR. GR. — VOL. Il. b
xvi
ἦν τὸ μὲν γένος Βουθωνεὺς (2), ἀξίωμα δὲ µέγιστον ἔχων τῶν περὶ τοὺς τόπους τούτους κατοιχούντων, διά τε τὴν ἐπιφάνειαν στρατηγὸς αἱρούμενος. ᾿Επὶ πολὺ δὲ Ἰσχύων, σωματοφύλακας ἔσχε xat φανερῶς ἑαυτὸν ἀνέ- δειξε τύραννον. Μετὰ δέ τινας χρόνους ἀδελφὸς αὐτοῦ Σεμίας (4), σπεύδων elc ἑαντὸν περιστῆσαι τὴν ὄυνα- στείαν, xal πιστευόµενος, ὡς ἂν ἀδελφὸς, ἀνεῖλε τὸν Μοχέλτην (Μολχέστην ?), xal τὴν τυραννίδα διεδέ- ξατο. Ot δὲ υἱοὶ τοῦ σφαγέντος, ἀντίπαιδες ἔτι τὴν ῥλιχίαν ὄντες, ὑπό τινος συγγενοῦς ἀπήχθησαν cic τὴν Τερμησσὸν (4) λαθραίως. Ἐν ταύτῃ δὲ τραφέντες xai γενηθέντες ἐνήλικοι τόν τε πατρῷον φόνον μετΏλθον, χαὶ τὸν τύραννον ἀνελόντες δυναστεύειν οὐ προείλοντο, τῆ δὲ πατρίδι τὴν δηµοχρατίαν ἀπεχατέστησαν.
XXIII. "Ow Γαλαίστης τις, Αθαμᾶν τὸ γένος, υἱὸς δὲ Ἀμυνάνδρου τοῦ βεθασιλευχότος Αθαμάνων, γένει xai πλούτῳ xal δόξη πολὺ προέχων τῶν ὁμοεθνῶν, ἐγένετο φίλος Πτολεμαίου τοῦ Φιλομήτορος" ἐν δὲ τῃ πρὸς Δημήτριον µάγη (1) τῶν δυνάµεων τῶν ἀπὸ Ἅλε- ξανδρείας ἡγεμὼν ἐγεγόνει. Οὗτος μετὰ τὴν ἦτταν xat τελευτὴν Πτολεμαίου ἐλθὼν εἰς διαθολὰς ψευδεῖς, ὡς ἑκουσίως τοῖς πολεμίοις χαταπροέµενος τὰ πρά- γµατα, xal τοῦ διαδεζαµένου τὴν βασιλείαν Πτολεμαίου τὰς δωρεὰς ἀφελομένου xai χαλεπῶς διαχειµένου πρὸς αὐτὸν, φοθηθεὶς ἀπεχώρήσεν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἔκπε- σόντων δὲ καὶ ἄλλων πολλῶν ἐκ τῆς Αἰγύπτου διὰ τὴν πρὸς τοὺς ὀψωνιαζομένους στρατιώτας στάσιν, ἀνέλαθε τοὺς φυγάδας. Φήσας δὲ ἐν παραχαταθήχη τὸν βασι- λέα Πτολεμαϊον τὸν Φιλοικήτορα δεδωχέναι παιδίον (2) αὐτῷ τρέφειν ἐκ τῆς Κλεοπάτρας ἐπὶ βασιλεία, xol τούτῳ διάδηµα περιθεὶς, xal συναγωνιστὰς ἔχων πολ- λοὺς φυγάδας, παρεσχευάζετο χατάγειν ἐπὶ τὴν πατρῴαν βασιλείαν τὸν παῖδα.
EK ΤΗΣ ΙΣΈΟΡΙΑΣ ΑΙΟΔΩΡΟΥ ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ.
bonensis , inter regionis hujus incolas magnae vir eestimatio- nis, propter nominis celebritatem dux exercitus creatus est. Tum vero viribus przepollens custodes corporis assumpsit et Sed haud ifa multo post
frater ejus Semias in se transferre principatum moliens , fide
palam se tyrannum exhibebat.
quam fratri frater habebat, abusus Molcestem occidit et tv - rannide potitus est. At filii Molcest:e , puerilem dtatem nondum egressi, à cognato quodam clam Termessum ab- ducti sunt. ]bi educati postquam adoleverant , redeuntes ctredem paternam ulti sunt nece tyranni, ac principatum recusantes imperium populare patrie reddiderunt.
XXIII. Galestes, Athaman, Amynandri Athamanum regis filiug, genere, divitiis ac nominis claritate inter po- pulares insignis , familiaris fuerat Ptolemzei Philometoris et in proelio contra Demetrium commisso Alexandrinorum agmen duxerat. Is post cladem et obitum Ptolemaei ca- lumniarum mendaciis circumventus est. Dicebant eum de industria res elabi sibi passum hostibus prodidisse. Quare Ptolemzus ( Physcon), fratris in regno successor, dona ei ademit, ac pessime in eum affectus erat, Itaque metuens sibi Galestes in Grzciam abiit , ubi alios multos qui sedi- Üione contra milites stipendiatos facta Egypto pulsi erant, recepit. Et Ptolemeum Philometorem dicens custodie suc commisisse puerulum e Cleopatra natum , quem edu- caret et ad regnum eveheret, diadema huic imposuit , et magno exulum numero adjutus in regnum paternum redu- cere tentabat.
Μοκέλτης. — 2. Βουδθωνεὺς ] Cf. Stephan. Byz. : Βον θὼν, πόλις Auxíac. Βουδὼν γὰρ καὶ Βάλόουρα , πόλεις Λυχίας, ἀπὸ Γαλθούρου xai Βουδῶνος * σὗτοι δὲ λῃσταὶ πόλεις ἔχτισαν ὁμωνύμους. Ὁ πολίτης ὤφειλε Βουθώνιος' εἴρηται δὲ Βουθωνεύς * χαί- ρουσι γὰρ οἱ Λύχιοι τῷ τύπῳ. Bubonem urbem in Lyciae Eparchia memorat etiam Hierocles Synecdem. p. 996, 25 in tom. H1 Constant. Porphyr. ed. Bonn. ; Plinius XXXV,17,57 ; Ptolemieus V, 3. Situs urbis ignotus; patet tamen ex nostro loco, ubi Pisidise urbs adscribitur, in confiniis Lyciee et Pisidiee esse ponendam. — 3. Σεµίας ] Fuerit Σηµίας vel Σιµµίας.---4.Τερ- μησσὸν ] Τέρμησον codex. Illud etiam Dindorf. in Diodor. XVIII, 46, 3. 47, 3 ex nonnullis libris recepit. Plurimi codd. Τερμησὸν. Cf. de varia nominis scriptura Forbiger. Geogr. 11, p. 328.
XXII. Fol. 183, 30. v. — 184, t4 r. De Amynandro Athamanum rege bene constat e Polybio, Livio, aliis. Ei Galxe'stam filium fuisse e nostro loco discimus. Ipeius Galzstze mentio fit etiam in Exc. De virtut. ( Diodor. XXXIII, 24), ubi post- quam de Physcone omnibus inviso dictum, additur : ὁ δὲ στρατηγὸς Ἱέραξ ( de hoc cf. Posidonii fr. 7) ἐν τοῖς πολεμικοῖς ἔργδις θανμαστὸς dv... συγέσχε τὴν τοῦ Πτολεμαίου βασιλείαν. Τούτου γὰρ ἀπορουμένου χρημάτων, xai τῶν στρατιωτῶν βονλομένων ἀφίστασθαι πρὸς Γαλαίστην διὰ τὸ μὴ χοµίζεσθαι τοὺς μισθοὺς ἐκ τῆς ἰδίας οὐσίας, ὀψωνιάσας τὴν δύναμιν, διωρθώσατο τὴν ὅλην µεταθολήν. Verum quz bh. 1. narrantur post ea qus nostro fr. leguntur, facta esse tum ipsa res suadet, tum series Excerptorum. Nam in Exc. De virt. antecedit fragm. de sepultura Viriathi; in nostris sequitur fr. de ccede ejusdem ( an. 140 a, C. ). Igitur series est : fr. XXII de Galeste rebelle; fr. XXIII de czede Viriathi ; lib. XXXIII, c. 22 de sepnltura Vi- riathi ; c. 23 de Hierace impediente ne milites ad Galzesten ( bellum contra regem jam gerentem ) deficerent. Praeterea pa- tet nostra accidisse non ita multum post mortem Philometoris ( 146 ). Adeo ut defectio Galestee pertinere videatur ad an.1415. Itaque collocanda post lib. XXXIII, c. 6, ubi : ὁ Πτολεμαῖος... ἐξ ἀνομημάτων fiptacro μεγάλων διοιχεῖν τὰ χατὰ τὴν βασιλείαν. Ἠολλοὺς μὲν γὰρ κτλ. Quorum exemplum etiam nostra erant. —1. πρὸς Anu cptov µάχ v ] Hoc negligentius dictum. Pro- fectus sane Philometor est eo consilio, ut pro Alexandro contra Demetrium pugnaret, verum, ut supra ex Diodoro vidimus, mutavit rex sententiam , et cum Demetrio contra Alexandrum pugnavit ; quo prvelio vulneratus paucis diebus post mor- tuus est. Neque denique clade affectus , sed victoria potitus est. Fortasse tamen agmen quod Gali«estes duxerat Alexandri - norum, inferius fuerat. — 2. παιδίον ] Secundum Justinum X XXVII, 8 Ptolemaeus Philometor moriens filium parvulum reliquit, quem Physcon primo statim regni anno de medio sustulit. Letus igitur hoc solo, ait, quod sine certamine fraternum regnum recepisset, in quod subornari a matre Cleopatra et favore principum fratris filium cognoverat ,
EXCERPTA EX HISTORIA DIODORI SICULI.
XXIV. "Ow Αὖδας χαὶ Διτάλκης (1) xat Nitxo-
ρόντης ix πόλεως ΄Όρσωνος, οἰχεῖοι δὲ ἀλλήλων καὶ
XIX XXIV. Audax et Ditalces et Nicorontes ex Orsone oppido,
necessitudine et amicitia inter se juncti, ubi animadverterunt
φίλοι (2), θεωροῦντες τὴν περὶ τὸν Ὑρίατθον ὑπεροχὴν καταπονουµένην ὑπὸ Ῥωμαίων, καὶ περὶ αὐτῶν (3) δεί- σαντες, χαταθέσθαιτινὰ χάριντοῖς Ῥωμαίοις ἔχριναν (4), & ἧς ἑαυτοῖς περιποιήσασθαι τὴν ἀσφάλειαν. Ὁρῶν- τες γὰρ τὸν Ὑρίατθον ἐπιθυμοῦντα χαταλύσασθαι τὸν πόλεμον, ἐπηγγείλαντο πείσειν Καιπίωνα συνθέσθαι τὴν εἰρήνην, ἐὰν αὐτοὺς ἀπολύση πρεσθευτὰς περὶ δια- λύσεων. Ἡροθύμως δὲ τοῦ δυνάστου συγχωρήσαντος, οὗτοι μὲν συντόμως (6) γενόµενοι πρὸς τὸν Καιπίωνα, ῥα- δίως ἔπεισαν δοῦναί σφισιν αὐτοῖς τὴν ἀσφάλειαν ἔκαγ- Ὑελλομένοις δολοφονήσειν τὸν “Ὑρίατθον. Δόντες οὖν καὶ λαθόντες περὶ τούτων πίστεις, ταχέως ἐπανζλθον εἷς τὴν παρεμθολήν" εἰπόντες δὲ πεπειχέναι τοὺς Ῥω- µαίους περὶ τῆς εἰρήνης, εἰς ἐλπίδας ἀγαθὰς ἤγαγον τὸν Ἱρίατθον, σπεύδοντες τῆς ἀληθοῦς ἐννοίας ἀπαγαγεῖν αὐτοῦ τὴν διάνοιαν ὡς πορρωτάτω. Πιστευόμενοι (6) δὲ αὐτοῦ διὰ τὴν φιλίαν νυχτὸς ἔλαθον εἷς τῆν σχη- vv παρεισελθόντες, καὶ τοῖς ξίφεσι διαχρησάµενοι τὸν Ὑρίατθον πληγαῖς εὐχαίροις, ix τῆς παρεμθολῆς ἐκ-- πηδήσαντες παραχρῆμα διὰ τῆς ὀρεινῆς ἀνοδίαις Xp"- σάµενοι διεσώθησαν πρὸς Καιπίωνα.
XXV. "Ow χατὰ τὴν Συρίαν Διόδοτος ὁ Ἑρύφων ἐπικαλούμενος, ἀνηρηχὼς Ἀντίοχον τὸν Αλεξάνδρου τὸν ἐπὶ βασιλεία τρεφόμενον, παῖδα τὴν ἡλικίαν ὄντα, περιέθετο διάδηµα τῆς βααιλείας, xal χρατήσας ἔρη- μον, αὑτὸν ἀνηγόρευσε βασιλέα, χαὶ [κατὰ] (r) τῶν σατραπῶν καὶ τῶν στρατηγῶν τῶν (2) ἀπὸ τοῦ βασιλι- | vit. χοῦ γένους πολεμεῖν ἐπειρᾶτο. Περὶ μὲν γὰρ τὴν Με” σοποταµίαν ἦν Διονύσιος ὃ Μῆδος, περὶ δὲ τὴν Kov Συρίαν οἳ περὶ τὸν Σαρπηδόνα (3) καὶ Παλαμήδην, ἐν δὲ τῇ παρὰ θάλατταν Σελευχεία (8) Αἰσχρίων, ἔχων
fastigium Viriathi accidi armis Romanorum, de sua salute anxii gratiam aliquam apud Romanos ineundam esse sta- tuerunt, qua securitatem sibi conciliarent. Itaque videntes Viriathum belli solvendi cupidum, promiserunt persuasuros se Capioni, ut pacem componeret, si ipsis de hac re legatio demandaretur. Lubenter id principe concedente, citato iti- nere ad Cepionem profecti, facile persuadent ut cedem Vi- riathi pollicentibus securitatem spondeat. Fide data et ac- cepta, in castra propere redeunt, οἱ nuntiantes de pace ineunda se Romanis persuasisse , in bonam spem Viriatlium adducunt, et a vero ipsorum consilio quam longissime ani- mum ejus avertere student. Quorum fidei quum Viriathus se committeret ob amicitiam , noctu clam in tentorium ín- grediuntur, gladiisque letalis infligentes vulnera trucidant eum , dein ex castris se proripientes per invia montanorum ad Ciepionem salvi perveniunt. :
XXV. In Syria Diodotus cognomento Tryplion postquam Antiochum Alexandri filium, regie dignitati destinatum, tenere :tatís puerum , interfecerat, sibi diadema imposuit, et submoto illo ab omnibus deserto, se ipse regem declara- Deinde contra satrapas et duces e regia familia oriun- dos bellare tentabat. Nam in Mesopotamia Dionysius Medus erat, in Colesyria Sarpedon et Palamedes, in Seleucia ma- ritima JEschion, qui secum habebat reginam Cleopatram,
ceterum infestus omnibus , statim ubi Alexandriam ingressus est , fautores pueri trucidari jussit. 'psum quoque die nuptiarum, quibus matrem ejus in matrimonium recipiebat , inter apparatus epularum et solennia religio- num, in complexu matris interficit. Num igitur finxit Galzstes interfectum illum non vere fuisse Philometoris filium , sed hunc a patre sibi traditum esse, ut tueretur eum et ad regnum conservaret? An etiam alterum filium Philometori Cleopatram peperisse contendebat? In medio hxc relinquenda. Si vetus Josephi interpres fidem meretur, plures Philo- metori filii erant. Nam Contra Apion. lib. II, c. 5 in latinis (grecca perierunt) legitut : Plolemaus... egressus est de Cyrene eo animo, ut Cleopatram e regno ejiceret , el riLi08 regis , uf ipse regnum injuste sibi applicaret. Ceterum Philometoris filius, cui Galzetes regnum recuperare studebat, intelligendus fortasse est Ptolemaeus ille, qui in Papyro Tr» medius inter Ptolemaeum Philometorem et Pt. Physconem recensetur. Cf. tamen Letronnius Inscr. gr. de Ü£g. Ll, p. 53 sqq.
XXIV. Fol. 184, 15 r. — 184,4 v. Insere locum ante lib. XXXIII, c. 22, ubi de sepultura Viriathi sermo est. Res per- tinet ad an. 140 a. C. Diodorus quidem in Exc. Vat. p. 98 (XXXIII, 21) Popilium con:ulem ( consul vero erat an. 139) ad colloquium Viriathum convenisse narrat ; quamquam res aperte perlinet ad Servilianum consulem anni 142. Verum ejus- modi consalum confusio crebra admodum apud Diodorum est ; eamque magnam partem jam In fontibus suis repererit. Certe mirum est in errore modo memorato cum Diodoro facere Dionem Cassium in Exc. Ursin. 163 ( tom. II, p. 58 ed. Gros., quem vide) et Sext. Aurelium. — 1. Διτάλκης ] διτάγκης codex, in quo τάγ literis minoribus scriptum est, haud dubie quod scriba ductus literarum in exemplari describendo assequi non potuerat. Appianus Hisp. c. 74 percussores Viriathi no- minat Αὔδαχα, Διταλχῶνα καὶ Μίνουρον, quae nominum formee sane genuiniores esse videntur. In ipsa narratione differt Appianus, secundum quem Audax ejusque socii διαφθαρέντες ὑπὸ τοῦ Καιπίωνος δώροις τε µεγάλοις xai ὑποσχέσεσι πολλαῖς, ὑπέστησαν αὐτῷ κτενεῖν τὸν Οὐρίαθον. Orsonem Baolicze urbem Appianus memorat c. {6 et 65. — 1. φίλοι ] eov cod. — 3. αὐτῶν ] αὐτῶν codex. — 4. ἔκριναν] ἔχρινεν cod, Mox excidisse videtur verbum δύναιντο. — 5. συντόνως. — 6. πιστευόµενοι] πιστευόµενος codex. De re cf. Appian. 74 : Τοῖς φίλοις ἑξῆν xal νυχτερεύοντι ἐντυγχάνειν.
XXV. Fol. 184, 4—13 9. — 1. κατὰ ] supplevi vocem. —2. τῶν ἀπὸ] τοῦ ἀπὸ codex. — 3. De hoc Sarpedone cf. fontem Diodori , Posidonium ( fr. 10) ap. Athenzum VIII, p. 333, B. — 4. ἐν Zs3.] Cf. Joseph. XIII, 7, 1: Τὴν δὲ βασι» Ἰείαν λαθὼν ἀπεδύσατο τὴν ὑπόχρισιν, καὶ ὁ ἀληθὴς Τρύφων Tv. Τοὺς οὖν ἐχθροὺς διὰ ταῦτα ἐποιεῖτο πρείττονας * τὸ μὲν γὰρ
b.
xx EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΥ.
μεθ’ ἑαυτοῦ τὴν βασίλισσαν Κλεοπάτραν, Ἀημητρίου | uxorem autem Demetrii illius, quem Arsaces vivum ce-
δὲ γυναῖχα, τοῦ ζωγρηθέντος ὑπ᾿ ΑἈρσάχου (5). perat. I XXVI. "Oct συνετίθεντο πρὸς ἀλλήλους ol δοῦλοι (1) XXVI. Servi in defectionem et czedem dominorum con-
στρατιωτικὀν αὐτὸν μισοῦν ἀφίστατο πρὸς Κλεοπάτραν τὴν Δημητρίου yuvatxa τότε ἐν Σελευχείᾳ μετὰ τῶν τέκνων ἐγκεκλεισμά- νην. ---δ. Ἀρσάκον ] Ἀρσαχίου codex. Jam quod tempora attinet, patet Diodorum statuisse Antiochum a Diodoto sive Try - phone occisum esse quum Demetrius Nicator jam eaptus ab Arsace esset. Hausisse vero sua Diodorus putandus est ex Po- sidonio, ex Apamea urbe, sicuti Diodotus, oriundo. Hunc enim in Postpolybianis ducem sequitur, adeo ut eum vel in Si- cula historia ad verbum fere exscripserit. Quanta vero in Syriis maxime rebus Posidonii aucturitas esse debeat, liquet. Porro cum Diodoro reliqui scriptores faciunt omnes, exceplis libris Maccabeorum, quibus insistens Clintonus F. H. lif, p. 326 sqq. tempora Demetrii et Diodoti hunc in modum disposuit :
A. Sel. A. C.
167.. 146 Nov. Demetrius regnum occupat. Juxta eum Antiochus et Tryplio. 170. 142 Feb. Antiochus a Tryphone interfectus ( Macc. 1, 13, 31-41). 170. 142 Demetrius Judzis libertatem concedit ( id. ibid.)
172. 140 Dem. expeditio Parthica ( Macc. I, 14, 1).
174. — 139 Nov. Trypho interfectus ( Macc. I, 15).
175. — 138 Nov. Demetrii captivitas.
Annum quo captus sit. Demetrius non tradit quidem auctor Macrab. ; sed patet e reliquis numeris eum captum esse post interfectum Antiochum. Contra Josephus XIII, 5, 11. 6, 1 : (Δημήτριος ) ἐπολέμησε πρὸς τὸν Ἀρσάχην xai τὴν στρατιὰν ἅπα- σαν ἀποδαλὼν αὐτὸς ζῶν ἐλήφθη... Τρύφων Ó' ἐπειδλ τὰ περὶ τὸν Δημήτριον ἔγνω τοιοῦτο λαθόντα τὸ τέλος, οὐκ Ét' jv Ἀντιόχῳ βέδαιος, ἀλλ) ἐπεθούλενεν ὥστ αὐτὸν ἀποκτείνας τὴν βασιλείαν αὐτὸς χατασγεῖν. Idem XIII, 7,1 : Μετ) οὗ πολὺ δὲ τῆς αἶχμα- λωσίας τοῦ Δημητρίου τὸν Ἀλεξάνδρου υἱὸν Ἀντίοχος ἀπέκτεινεν. Justinus XXXVI , 1 : Ad postremum (amen capitur ( Dc- metrius) , (raductusque per ora civitatum, populis, qui desciverant, in ludibrium favoris ostenditur. Missus , deinde in Hyrcaniam, benigne.. habetur. Dum hac aguntur, interim in Syria Trypho qui se tutorem Antiocho, Dematrii privigno, substitui a populo laboraverat , occiso pupillo regnum Syrice invadit. Eodem modo Appianus Syr. 67. 68 de Tryphone agit post narratam expeditionem Demetrii Parthicam. Livius in Epit. 52 postquam res Syrize et deinde res Egypti ad an. 146 pertinentes commemoraverat , denuo ad Syriam rediens , ideoque haud dubje res anni 145 afferens, dicit : Demetrius ob crudelitatem , quam per tormenía in suos exercebat, α Diodoto quodam , une ex sub- Jectis , qui Alexandro filio &avLo admodum regnum asserebat , bello superatus Seleuciam confugit. L. Mummius de Acheeis triumphavit ( 145 a. C.). Idem Epit. 55 in rebus anni 137 ( Hostilio Mancino cons. ) : Alexandri filius , rex Syrice , DECEM ANNOS ADMODUM Aabens, a. Diodoto qui Tryphon cognominabatur, tutore suo, per fraudem occisus est, corruptis medicis , qui eum calculi dolore consumi ad populum mentiti , dum secant , occiderunt. 1n his Dukerus et Delrius verba bimulum admodum in puerum admodum mutari volunt, Clintonus vero alterum potiua : decem annos admodum , corruptum esse putat , quoniam sec. libros Maccab. Antiochus jam an. 142 interfectus sit. Quasi Liviana exi- genda essent ad narrationem Maccabarum. Deinde non attendentes quo loco hxc Livius ponat, non viderunt optime omnia concinere. Nam qui bimtulus erat anno 145, is decem annos natus erat anno 137 a. C. Eundem computum Dio- dori fuisse dubium non est, quum aliis locis comprobetur eodem usus esse fonte. Clintonis calculos vel series fragmento- rum in Diodoro non admittit. Consentitetiam Eusebius p. 188, qui Demetrii expeditionem Parthicam assignat Ol. 160, 2. 139; deinde ad Ol. 160,4. 137 in Canone annotat : Tryphon quum se Syric dominum fecisset, Antiochum Alexandri
filium de medio sustulit. Tum et ipse ociter periit. Periisse vero debet eodem anno 137 vel initio anni 196, cui pri- mum annum Antiochi Sidetee Eusebius assignat. Regno politus Tryphon, ut senatus benevolentiam captaret, Victoriam auream populo Romano misit , teste Diodoro in Exc. Legat. p. 629. Hunc locum, cui Nostra praefigenda sunt, in editione Parisina posui lib. XXXIII, 17, extra ordinem clironologicum. Etenim sequitur in iisdem Excerptis fragmentum de cele- berrima illa Scipionis ad Alexandrinos etc. legatione. Hanc vero Scipionem non obiisse post annum 143 a. C. Clintonus cete- rique chronologi statuunt. Nam Cicero Acad. II, 2,5, P. Africani historic, ait, loquuntur in legalione illa nobili quam ANTE CENSURAM (an. 142 a. C. Fasti Capitol.) obiit, Panctium unum omnino comitem fuisse. Quod quin recte se ha- heat quamquam in Epitome Diodori dubitavi, tamen sola fragmentorum Diodoreorum serie refelli non poterat , praesertim quum saepius Siculus noster ordinem chronologicum relinquat, ideoque de Diodoti primis conatibus ad an. 145 loquens historiam ejus universam persecutus esse potuerit. Nunc vero quovis pignore contendam Ciceroniana illa οογγαµία esse ct pro ante censuram scribendum esse ante consulatum ( 134 a. C.) vel ( quod Dübnerus meus proponit) a censura, adeo ut legatio incidat in annum 136 vel 135. Nam primum ipse Cicero De Republ. VI, 11 (2) ita habet : Quum autem Cartha- ginem deleveris , triumphum egeris , censorque fueris et obieris legatus Egyptum, Syriam, Asiam, Graciam, delí- gere iterum consul absens , bellumque maximum conficies, Numantiam exscindes. 1n his legatio inter censuram et consulatum ponitur media. Alterum argumentum peto cx Historiis Posidonii, qui Lielii discipulus uberrime legationem per- secutus est libro septimo ( v. Athenz;us XII, p. 549, D; Posid. fr. 11). Ita autem Posidonius in Historiis agit, ut singulis li- bris unius fere anni res pertractet. Jam vero quie e libro quinto aíferuntur pertinent ad res anni 138, quo captus est De-
metrius; et quie e libro octavo de Siculo servorum bello leguntur, referenda sunt ad annum i34. Igitur ex his colligitur
legationem pertinere ad annum 136 vel, quod malim, ad an. 135. Eodem ducit series fragmentorum Diodori. Itaque Ex -
cerpta Leg. de Tryphone et de Scipione (X XXIII, c. 17 et 18) transponenda sunt ad finem libri XX XliI ( cujus postiremuin
fragmentum pertliaet ad an. 137 ) vel ad initium libri XXXIV ) cujus primum fr. est anni 134 ).
XXVI. Fol. 184, 13 v. — 185, 2 r. Eadem in brevius, uti solet, contrahens Photius in Exc. Diodor. XXXIV,
2, 10 : ...συνέθεντο πρὸς ἀλλήλους ὑπὲρ ἀποστάσεως xai φόνου τῶν xupitov. Καὶ πρὸς τὸν Εὔνουν ἐλθόντες ἠρώτων εἰ σνγχω-
ρεῖται παρὰ τῶν θεῶν αὑτοῖς τὸ βεθονλευµένον. Ὁ δὲ μετὰ τερατείας, ὡς εἰώθεε, συντιθεµενος ὅτι συγχωροῦσι, πχραγρῆμα πεί-
θει ἔχεσθαι τῆς ἐγχειρήσεως. Εὐθὺς οὖν τὀτραχοσίους τῶν ὁμοδούλων συνήθροισαν, xal ὡς ἂν ὁ χχιρὸς ἐδίδον , καθοπλισθέντες
EXCERPTA EX HISTORIA DIODORI SICULI
περὶ ἀποστάσεως xal φόνων τῶν xupitov, Παρελθον. τες δὲ πρὸς τὸν Εἰύνουν, οὐχ ἄπωθεν διατρίθοντα, ἠρώ- των, εἶ συγγωρεῖται παρὰ τῶν θεῶν αὐτοῖς τὸ βεθου- λευμένον. ὍὉ δὲ τερατευόµενος μετ ἐνθουσιασμοῦ, xot περὶ τίνων ἤχουσι [ ἀχούσας] διεσάφησεν ὅτι διδόασιν αὐτοῖς οἵ θεοὶ τὴν ἀπόστασιν, ἐὰν µηδεμίαν ὑπερθολὴν ποιησαµενοι ra ac o7) { μὲν ) ἐγγειρήσωσι ταῖς ἐπιθο- xis ὑπὸ γὰρ τῆς πεπρωμµένης (3) αὗτοῖς χεχυρῶσθαι την πατρίδα τὴν "Evvav, οὖσαν ἀχρόπολιν ὅλης τῆς νησου. ἜἙοιούτων λόγων ἀχούσαντες xai διαλαβόντες ὅτι τὸ δαιµόνιον αὐτῆς συνεπιλαμθάνεται τῆς προαι- ρέσεως, οὕτως παρέστησαν ταῖς ψυχαῖς πρὸς τὴν ἀπό- στησιν, ὥστε µηδεµίαν ἀναθολὴν τῶν δεδογαένων ποιεῖσθαι, Εὐθὺς οὖν τοὺς μὲν δεδεµένους ἔλνον, τῶν δὲ ἄλλων τοὺς πλησίον διατρίθοντας (3) συλλαθόμενοι περι υ΄ συνήθροισαν ἐπί τινος ἀγροῦ πλησίον ὄντος τῆς "Evvrc. Συνθέµενοι δὲ πρὸς ἀλλήλους καὶ πίστεις ἐπὶ σφαγίων ἐνόρχους νυχτὸς ποιησάµενοι χαθωπλίσθησαν, ὥς ποτ᾽ ἂν ὃ χαιρὸς συνεχώρει᾽ πάντες δὲ τὸ χράτι- στον τῶν ὅπλων, τὸν θυμὸν, ἀνελάμδανον (4) χχτὰ τῆς ἀπωλείας τῶν ὑπερηφάνων χυρίων, καὶ τούτων ἀφη- γεῖτο Εὔνους. Καὶ παρακαλοῦντες ἀλλήλους περὶ µέσας νύχτας εἰσέπεσον εἰς τὴν πόλιν καὶ τούτους ἀνῄρουν. XXVII. "Οτι πολλοὺς £jov τοὺς συναγωνιστὰς dv- τετάττετο 6 Γράχχος, καὶ det xat μᾶλλον ταπεινούµενος, καὶ παρὰ προσδοχίαν ἀποπίπτων, εἰς λύτταν τινὰ xai μανιώδη διάθεσιν ἐνέπιπτε. Συναγαγὼν γὰρ τοὺς συν- ὠμότας εἰς τὴν Ἰδίαν οἰκίαν, καὶ μετὰ τοῦ Φλάκχου συωνεδρεύσας ἔχρινε τοῖς ὅπλοις δεῖν χρατεῖν τῶν ἀντι- πραττόντων xal τὰς χεῖρας τοῖς τε ἄρχουσι xal τῇ συγχλήτῳω προσφέρειν. Διὸ παρεχελεύσατο πᾶσιν ὑπὸ ταῖς τηθένναις (1) φέρειν ξίφη, xal συναχολουθοῦντας αὐτῷ τὸν νοῦν προσέχειν τοῖς παραγγελλοµένοις. Ὅπι- µίου δὲ βουλευομένου ἐν τῷ Καπιτωλίῳ (3) περὶ τοῦ συμφέροντος, ὥρμησεν ἐχεῖσε μετὰ τῶν χαχεχτῶν. Eo- pore δὲ τὸν veo) προκατειλημμένον καὶ πλῄθος τῶν ἀρί- στων ἠθροισμένον, ἀπεχώρησεν εἰς τὴν ὀπίσω τοῦ νεὼ στοὰν ἀδημονῶν xal ποινηλατούµενος. Οὕτω δ᾽ αὐτοῦ παρριστρηχότος, Κοϊντός (3) τις συνήθειαν ἔχων πρὸς αὐτὸν, προσέπεσε τοῖς γόνασιν αὐτοῦ δεόµενος μηδὲν
Βίχιον 2 ἀνήχεστον πρᾶξαι χατὰ τῆς πατρίδος Ὁ δὲ
τυραννικῶς ἤδη διεξάγων, αὐτον μὲν προέωσε πρηνῆ ἐπὶ τὴν qz, τοῖς δὲ ἀκολουθοῦσι προσέταξε διαγειρί- ἄχσθαι xai ταύτην ἀρχὴν ποιήσασθαι τῆς χατὰ τῶν ἐναντιουμένων τιμωρίας. ὍὉ δὲ ὕπατος καταπλαγεὶς τόν τε φόνον ἐδήλωσε τῇ συγχλήτῳ καὶ τὴν κατ αὐτῶν ἐπίθεσιν. Ζήτει ἐν τῷ περὶ συμθολΏς πολέμων.
XXI
spirarunt. Jgitur Eunum haud procul inde degentem con- veniunt sciscitantes num quod consiliis jam agitent dii per- mittant. Is postqnam audiverat quibus de rebus venissent, cum verborum praestipiis εἰ furore lymphbatico respon- det permittere deos defectionem, si nulla mora interpo- sila statim rei exsequendae. manum admoveant : a fatis pa- triam ipsis esse destinatam Ennam , totius insulie acropolin. Quibus audilis, existimantes ipsum numen ccptis suis opitulaturum, tanto animornm ardore.rem aggressi sunt, ut promptissime qua decreverant exsequerent(ur. Confestim igitur vinctos exsolverunt , et ex reliquis eos qui in propin- quo degebant assumentes circa quadringentos in agrum quendam prope Ennam situm congregarunt. Ibique de rebus agendis deliberantes , mutuamque sibi fldem sacramento su- per hostiis edito noctu spondentes, armarunt se prouti quisque tunc poterat; omnes autem armorum prestantis- simo, animi audacia, ad caedem dominorum insolentiam erant instructi. Eunus iis dux erat. Et invicem se exhor- tantes circa mediam noctem in urbem irrumpunt, dominos-
que occidunt.
XXVII. Quoniam multos socios habebat, restitit C. Grac- chus; et in diem magis depressus et spe sua frustratus in furorem et quasi rabiem quandam incidit. Nam conjuratos in domum suam convocavit, e£ cum Flacco deliberatione habita, armis adversarios vincendos esse ac vim manuum consulibus et senatui admovendam decrevit. Jussit igitur ut omnes sub toga gladios gestantes ipsumque comitantes , ad mandata essent intenti. Et quo tempore Opimius de lis quie e republica forent in Capitolio deliberabat, ascendit eo Gracchus caterva stipatus conjuratorum; sed templum prooccupatum et optimatium permultos eo convenisse vi- dens , in porticum, qua pone templum est , abscessit con- scientia ausi perturbatus peenisque exagitatus. Dum sic quasi cestro immisso concitatur, Quintus Antyllus, quo familiariter uti solebat, ad genua ejus provolutus precatur, ne quid vio- lenti et immedicabilis in patriam velit committere. 1lle vero tyrannice jam se gerens, pronum in humum protrudit et comi- tantibus imperat, ut trucident hominem et hoc poenarum ab adversariis sumendarum faciant initium. — Consul vero perterritus cedem hanc atque insidias quee ipsis struerentur, senatui renuntiavit. Quare in Excerptis De commissione bellorum.
εἰς τὸν Ἔνναν τὴν πόλιν εἰσπίπτουσιν, ἀφηγουμένον αὐτῶν xai τοῦ πυρὸς τὰς φλόγας τερατενοµένονυ τούτοις τοῦ Εύνον. Tote € οἰχίαις ἐπεισελθόντες πλεῖστον φόνον εἰργάσαντο, uno αὐτῶν τῶν ὑπομαζίων φειδόµενοι. --- 1. δοῦλοι ]δούλου codex. Mox supplevi ἀχούσας; contra μὲν particulam uncis inclusi. — 2. πεπρωμµένης ] πειροµένης cod.— 3. διατρίθοντας] δια- τρίδωντας cod. — 4. ἀνελάμόθανον ] ἀνελάμθανεν cod. ; mox ὑπεριφάνων cod.
XXVII. Fol. 185,3 — 21 r. Cf. Plutarch. €. Gracch. 13 sq. p. 1002 ed. Didot. , ubi tamen aliter res exponitur, et emnino alius est quasi color et ingenium narrationis. Ad Diodorum proxime accedit Appianus Bell. Civ. 1, 2*, unde Dio- εδ in nonnullis supplere licet : 'O δὲ Γράχχος καὶ ὁ Φούλδιος ἐπεὶ xai τοῦδε ἐξέπιπτον, μεμγνόσιν ἐθιχότες ἐψεῦσθαι τὴν Bou. 71 ἔφασχον κτλ. — Fragmentum inserendum ante XXXIV, 29 ( 121 a. C. ). — t. τηδέννας ] 1:5. cod, — 2. ἐν τῷ Καπ. ]
GS τη XaTttoy so» σοι],
XX1I XXVIII. Ὅτι ἦχεν εἰς τὴν Ῥώμην ἀπὸ τοῦ βασιλι-
κοῦ γένους ὑπάρχων 'loyopüac ἕτερος, ἀντιποιούμενος τῆς Νομαδικῆς βασιλείας. Εὐδοχιμοῦντος δὲ αὐτοῦ καθ᾽ ὑπερθολὴν, 6 "Ioyópüac µισθωσάμενός τινας σφαγεῖς τοῦτον μὲν ἐδολοφόνησεν, αὐτὸς δὲ οὐδενὸς χωλύοντος ἐπανῆηλθεν εἰς τὴν βασιλείαν.
XXIX. Ὅτι ὁ πρεσθύτερος Πτολεμαῖος ἐν Σελευ - χείᾳ τῇ πόλει ὢν συγχεχλεισµένος, ὑπό τινος τῶν φίλων ἐπιθουλευθεὶς , τὸν μὲν ἐπιθουλεύσαντα συλλαθὼν ἐτι- µωρήσατο, εἷς δὲ τὸ λοιπὸν οὗ τοῖς τυχοῦσι φίλοις ἑαυτὸν ἐπίστευεν.
XXX. Ὅτι πολλαὶ (1) ἐπαναστάσεις ἐγένοντο olxe- τῶν. Πρώτη μὲν ἡ περὶ τὴν (3) Νουχερίαν ' τριάκοντα οἰκετῶν συνωµοσίαν ποιησαµένων xat ταχὺ χολασθέν- των * δευτέρα δὲ (s) fj περὶ τὴν Καπύην, διαχοσίων οἶκε- τῶν ἐπαναστάντων xal ταχὺ χολασθέντων (4): τρίτη δὲ ἀπόστασις ἐγένετο παράδοξος xal πολὺ τὰς εἰθισμέ- vac διαλλάττουσα (5). "Hv γάρ τις Τίτος μὲν Οὐέττιος ἱππεὺς δὲ (e) 'Ῥωμαίων, ὃς ἔχων πατέρα µεγαλόπλου- tov, xal νέος ὢν παντελῶς, el; ἐπιθυμίαν ἦλθε ἆλλο- τρίας θεραπαινίδος, χάλλει διαφερούσης. Ἐπιπλα- χεὶς (7) δὲ αὐτῇ xal συµθιώσας ἴχανόν τινα χρόνον εἰς ἔρωτα παράδοξον ἐνέπεσε xal διάθεσιν µανία παρεκ- φερῃ. Διὰ γὰρ τὴν φιλοστοργίαν ἐπιθαλόμενος ἐζαγο- ῥάσαι τὸν παιδίσχην, τὸ μὲν πρῶτον ἔσγε τὸν δεσπότην αὐτῆς ἀντιπράττοντα , μετὰ δὲ ταῦτα τῷ µεγέθει τῆς τιμῆς προτρεψάµενος ἐξηγόρασεν αὐτὴν ταλάντων "Ac-
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΓΥ.
XXVIII. Romam venit e regia familia orlus Jugurtha alter, regnum Numidarum sibi vindicaturus. Qui quum multa gratia apud Romanos pollere coepisset , Jugurtha per sicarios mercede conductos interficiendum curavit, Ipse, ne- mine prohibente, in regnum suum reversus est.
XXIX. Ptolemcus senior, dum in Seleucia urbe inclusus tenebatur , amici cujusdam insidiis appetitus , hunc quidem comprehensum supplicio affecit , in posterum vero haud ob- viis quibusque se commisit.
XXX. Complures tunc seditiones servorum exarserunt. Prima Nuceri:x fuit, ubi triginta servi conjurationem inter se fecerunt, sed mox penas dedere. Secunda exstitit Ca- puse, ubi servi ducenti rebellarunt , at mox item puniti sunt. Tertia a reliquis quo fieri solebant plane differens mirum in modum accidit. Titius quidam Vettius erat , eques Ro- manus, patre natus ditissimo. 1s, juvenis admodum, fa- muli aliens, insigniter formos», amore captus est. Et amplexu ejus potitus et per tempus aliquod cum ea consue- scens, mirifice puellam et ad insaniam usque deperire ccpit. Qua amoris vehementia impulsus quum redimere puellam vellet , initio dominum obstrepentem habuit, mox magnitu-
, dine pretii eum demulcens emit puellam talentis Atticis se-
τικῶν ἑπτὰ, xal τὴν ἀπόδοσιν τῆς τιμῆς εἰς τακτὸν Ἰβόνον συνέθετο. Πιστευθεὶς δὲ τοῦ χρήματος διὰ τὴν τοῦ πατρὸς εὐπορίαν, ἀπήγαγε τὴν θεραπαινίδα, xal καταδὺς εἷς τινα τῶν πατρικῶν ἀγρῶν ἐξεπλήρου τὴν ἰδίαν ἐπιθυμίαν. Ὡς δὲ ὁ συγχείµενος τοῦ χρέους χρό. νος διῆλθεν, ἦχον οἵ πεµφθέντες εἰς τὴν ἀπαίτησιν. Ὁ δὲ εἰς τὴν τριαχοστὴν ἡμέραν ἀναθαλόμενος τὴν ἀπόλυσιν, καὶ τὸ μὲν γρῆμα οὐ δυνάµενος πορίσαι, τῷ δὲ ἔρωτι δουλεύων, Et conos πράξει παραλογωτάτῃ (s).
ptem, certumque solvendz pecunia diem constituit. Fidem conciliabat patrimonium. — Itaque servam abduxit, οἱ in unum ex agris paternis se abscondens libidinem satiavit. Mox quum dies pecunie solvendee adesset, venerunt qui pretium exigerent. llle in trigesimum inde diem solutionem remisit. Et quum etiam tunc solvendo non esset , simulque
amoris vi subactus teneretur, facinus tandem insolens aggres-
XXVIII. Fol. 185, 22 —26 r. Ἰογόρθας ἕτερος] Massivam appellat Sallust. Jug. 35; Liv. Ep. 64. Fragmentum pone post lib. XXXIV, c. 35 (110 a. C.).
XXIX. Fol. 185,26—29 r. 6 πρεσθύτερος Πτολεμαῖος] Ptolemeus VIII Soter IT, filius Ptolemzi VII Soteris 1, frater major Alexandri I. Is regno pulsus (107 a. C.), e Cypro, quam obtinebat, in Syriam trajecit, ut Antiocho Cyzi- ceno contra Antiochum Grypur auxiliaretur (103 8. C. ). Quo in Syria gesserit Ptolema'us narrat Josephus XIII , 12, 3. Verum de rege in Seleucia urbe obsesso nihil ibi traditur. De temporibus ejus v. disputationem Letronnii in Inscript. gr. de l'Egypte. tom. 1, p. 53 sqq. Insere fragmentum post XXXIV, 39.
XXX. Fol. 185, 30 r. — 185,24 v. Diodorus de Siculo bello servorum, quod gestum est inde ab anno 102 a. C. expositu- rus, praemisit nonnulla de similibus rebellionibus , quc alibi ante Siculam illam iisdem fere temporibus exarserint. Eundem locum etiam Photius p. 529 excerpsit ( Diodor. XXXVI, 2 p. 550 ed. Didot.). Notabo varietatem lectionis. —1. Photius ple- nius ita : 10gó δὲ τῆς κατὰ τὴν Σιχελίαν τῶν δούλων ἐπαναστάσεως ἐγένοντο χατὰ τὴν Ιταλίαν πλείους ἀποστάσεις ὁλιγοχρόνιοι xai μιχραὶ, χαθάπερ τοῦ δαιμονίου προσηµαίνοντος τὸ μέγεθος τῆς ἐσομένης xavà τὴν Σικελίαν ἑπαναστάσεως. Πρώτη μὲν κτλ. ut apud Nostrum. — 2. τὴν ] om. Phot. — 3. δὲ ] om. Phot. — 4. καταλυθέντων Photius, melius. — 5. τρίτη δὲ... διαλ. λάττονσα] Photius brevius : Τρίτη δὲ παράδοξος yéyové τις. Et deinde : "Hv Τίτος Μενονίτιος , omissis γάρ τις. Pro Mev- ούτιος ipse Photius in seqq. habet Οὐέττιος. Unde priore loco reponendum esse μὲν Οὐέττιος recte monuit Wesselingius. Ce- terum pro Τίτος in nostro codice est τύγγος μὲν οὐίττιος, — 6. Photius : ἱππεὺς μὲν Ρωμαίων, µεγαλοπλούτου δὲ πατρὸς παῖς. Οὗτος ἠράσθη θεραπαινίδος ἀλλοτρίας χάλλει διαφ. — 7. Photius συμπλαχεὶς ( vocab. rarius ἐπιπλαχεὶς eodem sensu e Ροε!- donio habes ap. Athen. p. 211, F. Eodem fonte utitur Diodorus. Vide Posidon. fr. 15) ' αὐτῇ καὶ εἰς ἔρωτα παράδοξον αὖ- τῆς ἐμπεσὼν ἐξηγόρασεν αὐτὴν, οὕτω τοῦ τε µανιώδους ἔρωτος βιαζοµένου xai τοῦ χυρίου τῆς κόρης τὴν πρᾶσιν μόλις xataveu- σαντος, ταλάντων Ἀττιχῶν ἑπτὰ , καὶ χρόνον ὧρισε καθ ὃν ἀποτίσει τὸ χρέος. Ἐπιστεύετο δὲ διὰ τὴν πατρῴαν περιουσίαν. Ἐν- στάντος δὲ τοῦ ὁρισθέντος, καὶ μὴ ἔχων ἀποδοῦναι, πάλιν ἔταξα τριάκοντα ἡμερῶν προθεσµίαν. Ὡς δὲ καὶ ταύτης ἐπιστάσης οἱ μὲν ἀπήντουν, ὁ δὲ οὐδὲν πλέον εἶχεν ἀνύειν, ὁ δ' ἔρως ἤχμαζεν, ἐπεχείρησε πράξει παραλογωτάτρ. Ἐπιθονλεύει μὲν Yap τοὺς
EXCERPTA -EX HISTORIA DIODORI SICULI.
Διὰ γὰρ τοῦ πάθους τὴν ὑπερθολὴν xal τὴν ἐκ τῆς ἐπι- θολῆς ἐπακολουθοῦσαν αἰσχύνην, ἐξετράπη πρὸς δια- λογισμοὺς παιδαριώδεις καὶ πολλῆς ἀφροσύνης µεστούς. Πρὸ ὀφθαλμῶν Υὰρ λαμθάνων τὸν ἐσόμενον τῆς ἐρωμέ- vr δικχωρισμὸν, τοῖς μὲν ἀπαιτοῦσι τὴν τιμὴν ἀνέλπι- στον ἐπιθουλὴν συνεστήσατο (9). **
ΧΧΧΙ. *" ἐφρόνει" ὡς δὲ ἔνιοι, ὅτι χατὰ διαθήχην τῷ ἑτέρῳ υἱῷ τὰ πλείω χατέλιπε τῆς οὐσίας, τοῖς ὅλοις έχιν- δύνευσεν * 6 γὰρ νεανίσχος τόλμη χαὶ προπετεία διαφέ- pev, Ππεριθέµενος διάδηµα καὶ βασιλέα ἸΜαχεδόνων ἑαυτὸν ἀναδείξας, παρεχάλει πολλοὺς ἀφίστασθαι Ῥω- µαίων καὶ τὴν προγεγενηµένην Μακεδόσιν πάτριον βασιλείαν ἀναχτᾶσθαι. Πολλῶν δὲ συντρεχόντων, ὡς ἁρπαγΏῆς ἐσομένης, ὃ δὲ ᾿Ἐξήχεστος ἀγωνιάσας ἑξέ- πεµψέ τινα τὸν διασαφήσοντα Εεντίῳ τῷ στρατηγῷ τὴν περὶ τὸν υἱὸν ἀπόνοιαν. Διεπέμψατο δὲ [καὶ] πρὸς Κό- tuv (1) τὸν βασιλέα Θραχῶν, ἀξιῶν µεταπέμψασθαι τὸν νεανίσχον, xai πεῖσαι τῆς ἐπιθολῆς ἀποστῆναι. ὍὉ δὲ ἔχων φιλίαν πρὸς Εὐφήνην μετεπέμψατο αὐτὸν, xal καρακατασχὼν ἡμέρας τινὰς παρέδωχε τῷ πατρί. xal ἀπελύθη τῶν διαθολῶν.
ΧΧΧΙ. Ὅτι ό Σερτώριος θεωρῶν à ᾿ἀκατάσχ ετον οὖσαν τὴν ὁρμὴν τῶν ἐγγωρίων (1), πικρῶς (3) προσεφέρετο τοῖς συμμµάχοις, xal τοὺς μὲν καταιτιωµένους ἀπέχτει- νεν, τοὺς δὲ slc φυλαχὴν παρεδίδου, τῶν δὲ εὐπορωτά-- των ἐδήμευε τὰς οὐσίας, πολὺν δὲ ἄργυρον καὶ χρυσὸν ἀθροίσας, οὐχ εἷς τὸ χοινον τοῦ πολέμου ταμιεῖον κατετί- θετο, ἀλλ᾽ ἴδία ἐθησαύριζεν οὔτε τοῖς στρατιώταις ἐχορήγει τὰς µισθοφορίας, οὔτε τοῖς ἡγεμόσι µετεξίδου τούτων, οὔτε τὰς χεφαλιχκὰς χρίσεις μετὰ συνεδρίου xal συμθούλων (3) ἐποιεῖτο, δικκούων δὲ ἰδία καὶ µονοχρι- τὴν ἑαυτὸν ἀποδείξας ἐποιεῖτο τὰς ἀποφάσεις' sic τε τὰ σύνδειπνα τοὺς ἡγεμόνας οὐκ ἠξίου παραλαμθάνειν, οὐδὲ φιλανθρωπίας οὐδεμιᾶς µετεδίδου τοῖςφίλοις, χαθόλου δὲ διὰ τὴν ἐπὶ τὸ χεῖρον ἐπίδοσιν τῆς περὶ αὐτὸν ἐξουσίας ἀποθηριωθεὶς τυραννικῶς ἅπασιν προσεφέρετο. Καὶ ἐμι- σήθη μὲν ὑπὸ τοῦ πλήθους, ἐπεθουλεύθη δὲ ὑπὸ τῶν φί- λων. Ἡ δὲ ἀναίρεσις αὐτοῦ συνετελέσθη τοιῷδέ τινι τρόὀπῳ. Τῶν ἡγεμόνων oi µέγιστον ἔχοντες ἀξίωμα, Περ- πέννας xai Ταρχύνιος, συµφρονήσαντες ἀλλήλοις, ἔγνω- σαν ὡς τύραννον ὄντα τὸν Σερτώριον ἀνελεῖν. ἩΠροστά- της δὲ τῆς ἐπιθουλῆς αἱρεθεὶς 6 Περπέννας ἐχάλεσεν ἐπὶ
Χχιιί
sus est. Nam affectus exsuperantia pudorque inteptum
subsecutus in cogitationes avertit pueriles multeeque plenas desipientie. Etenim. ante oculos sibi ponens instantem
puelle amata discessum , insperatas pretium exigentibus struxit insidias. **
XXXI. ** cogitabat; sicuti vero nonnulli referunt, pro- pterea quod alteri filio majorem bonorum partem testamento legaverat, totis periclitatus est. Nam juvenis, qui insignis erat audacia et temeritatis , assumpto diademate regem se Macedonize declarans multitudinem exhortabatur , ut a Ro- manis deficerent, pristinnmque regnum majorum suorum recuperare tentarent. Multisque spe rapinze confluentibus, trepidans Execestus ad Gentium (Genucium ^) przetorem legavit, qui de filii ausis insanis certiorem faceret. Porro ad Cotyn Thracum regem misit petens ut juvenem ad se arces- seret, eique persuaderet ut a ceptis desisteret. Cotys igitur, amicitia Euphene junctus , arcessivit puerum, et postquam per dies aliquot in domo sua detinuerat, patri tradidit, qui ita criminatione exemptus est. ,
XXXII. Animadvertens Sertorius impetum indigenarum non posse cohiberi , cepit.
multa cum severitate socios tractare Criminibus obnoxios alios interficiebat , alios dabat in custodiam; ditissimorum bona publicabat ; collecti ar- genti et auri vim magnam non in publicum belli aerarium deponebat , sed suos in usus convertebat ; nec militibus ero- gabat stipendia , neque ducibus opum copiam faciebat ; in causas capitales non in synedrio cum senatoribus, sed pri- vatim inquirebat, et solus unus sedens judex dicebat sen- tentiam; porro ad convivia duces adhibere dedignabatur, neque ullum humanitatis officium amicis prestabat; ac omnino efferatus eo quod in pejus vergere res ejus cope- rant, tyranni in modum erga omnes se gerebat. Quare apud multitudinem in odio erat, ab amicis vero insidiis peteba- tur. Cedes ejus confecta est hunc in modum. Perpennas et Tarquinius, qui plurimum inter duces poterant, con. spirantes Sertorium utpote tyrannum interficiendum esse decreverunt. Exsequendis consiliis praefectus Perpennas
ἀπαιτοῦντας, ἑαυτῷ δὲ μοναρχιχὴν ἐξουσίαν περιέθηκε. Sequentia apud ipsum Photium legas. --δ.παραλογωτάττρ] sic Photius ; παραλόγῳ ταύτῃ cod.
XXXI. Fol. 185, 24 v. — 186, 5 r. Fragmentum initio mutilum in codice ab antecedentibus nullo modo separatur, quasi ad eandem pertineret historiam. Folium excidisse videtur. De re mihi non constat. In simili argumento versari vide. tur, — 1. Κότνυν] Κότην cod.
XXXII. Fol. 186 , 5 — 26 v. De czde Sertorii (72 a. C.) vide Plutarch. Sertor. extr. et Appian. B. Civ. I, 113. Insere hunc locum sicuti sequens fragmentum post XXXVII, 22. — 1.«7ic óp μῆς τῶν ἐγχωρίων]5.ο. πρὸς ἀπόστασιν. Nimirum collegae Sertorii sediliosis Perpennz sermonibus excitati, φανερῶς μὲν οὐκ ἀφίσταντο, δεδοιχότες αὐτοῦ τὴν δύναμιν, χρύφα δὲ τάς τε πράξεις ἑλυμαίνοντο xal τοὺς βαρδάρους ἑκάχουν κολάζοντες πικρῶς καὶ δασμολογοῦντες, ὡς Σερτωρίον χελεύοντος.
"EE ὧν ἁποστάσεις ἐγίνοντο καὶ ταραχαὶ περὶ τὰς πόλεις. Οἱ δὲ πεμπόμενοι ταῦτα θεραπεύειν καὶ ἐπιπραύνειν € ἐπανήρχοντο πλείονας ἐξειργασμένοι πολέμους καὶ τὰς ὑπαρχούσας Ἠὐξηχότες ἀπειθείας, ὥστε τὸν Σερτώριον ἐχ τῆς προτέρας ἐπιειχείας καὶ πραὀτητος µεταδαλόντα περὶ τοὺς ἐν "Ooxv) τρεφοµένους παρανομῆσαι παΐδας τῶν Ἰθήρων, τοὺς μὲν ἀνελόντα , τοὺς δὲ ἀποδό- w:vov. Haec sunt qua Plutarchas (1. Ι. ο. 25, 3) de mutata Sertorii mente affert. Uberior et Diodoro , uli solet , similioc Appianus Bell. Civ. I, 113, p. 336 ed. Didot., ubi ipse tu videas. — 2 1:00: xpo; cod. — 3o v4 δούλων] avp o0) 6» cod.
XXIV
δεῖπνον τὸν Σερτώριον, xat τοὺς συνίστορας συµπαρέλα- 6εν ἐπὶ τὴν ἑστίασιν. Καταντήσαντος δὲ τοῦ Σερτυ- ρίου, καὶ τῶν κοινοπραγούντων συνεπιθεµένων, 6 Σερ. τώριος ἀνακλιθεὶς ἀναμέσον "l'agxuviou xai Αντωνίου, ὑπὸ τούτων ἐσφάγη
XXXIII. "Οτι 6 Μιθριδάτης ἐξ ἐπιθουλῆς παρ) ὁλί- yov ἐχινδύνευσεν ὑποχείριος γενέσθαι τοῖς Κυζιχηνοῖς. Συναγωνιζόμενος ydo τις ἐν ταῖς µεταλλείαις Ῥωμκαῖος ἑκατοντάρχης ἐπεθάλετο τοῦτο τελέσαι. Διὰ γὰρ τὰς παρ' ἀμφοτέροις μεταλλείας συνε; tf OX Ἰινομένων συμπλο- x&v xat συλλόγων, εἰς Υνῶσιν ἡλύε τοῖς τοῦ βασιλέως διὰ τὰς συνεγεῖς πρὸς αὐτοὺς ὁμιλίας. Μονωθεὶς δέ ποτε χατὰ τὴν Év τοῖς ὀρύγμασι φυλαχην xal ὑπό τινος τῶν ἐπιστατούντων ἐν τοῖς έργοις χαταπειραθεὶς περὶ προδοσίας, προσεδέξατο τοὺς λόγους προσποιητικῶς. Ἀπενεγθέντος δὲ τοῦ πράγµατος πρὸς τὸν βασιλέα, ἐχεῖ-- voc μὲν ἐπιθυμῶν χυριεῦσαι τῆς πόλεως, δωρεὰς Envy - γείλατο, καὶ συνέθετο χαιρὺν, ἐν ᾧ τὸν σύλλογον ἔδει γενέσθαι, Τοῦ δὲ Ῥωμαίου πίστεις τῶν ἐπαγγελιῶν ζητοῦντος, ἀπέλυσεν 6 βασιλεὺς τοὺς ὑπὲρ αὐτοῦ συνθη- couévoug. 'O δὲ οὐκ ἔφησεν (1) ἄλλως πιστεύσειν, ἐὰν μὴ παρὰ τοῦ βασιλέως λάθῃ τοὺς ὄρχους. Ὅ δὲ οὐγ ἡγεῖτο βασιλικῆς ἀζίας οἰκεῖον εἶναι συγχαταθαί- νειν el; τὰ ὀρύγματα.. ᾿Επεὶ δὲ ὃ προδότης οὐκ ἔφησεν ἄλλως ὑπαχούεσθαι, ἡ δὲ ἐπίθέσις τοῦ χυριεῦσαι τῆς πόλεως συνεῖχεν, ἠναγκασθη συγκαταθέσθαι τοῖς ὀξιουμένοις ὁ Μιθριδάτης, Καὶ συνέδθη τὸν βασιλέα γενέσθαι ὑποχείριον, εἰ μὴ τῶν φίλων τις εὐστόγως Χαταμαντευσάµενος τὸν ἐπιθουλὴν, χατεσχεύασε GUu- µετρον μηγανὴν δυναµένην ὀξέως ἀνοίγεσθαί τε xal χλείεσθαι" καὶ ταύτης sl; τὸ ὄρυγμα τεθείσης xal τοῦ Μιθριδάτου μετὰ τῶν φίλων cuve. avtov, ὁ ἕχατον-- τάρχτς (2) τοὺς µέλλοντας μεθ) ἑαυτοῦ τῷ βασιλεῖ τὰς γεἴρας προσφέρειν (3) [ εἰς τὰς χεῖρας | τὸ ζίφος σπασά- µενος ὥρμησεν ἐπὶ τὸν βασιλέα’ 6 δὲ φθάσας συνέχλεισε τὴν θύραν, καὶ τὸν χίνδυνον ἐξέφυγεν.
ΧΧΧΙ v. "Qt τῶν Ἀντιογέων τινὲς χαταφρονήσαν- τες Ἀντιόχου τοῦ βασιλέως διὰ τὸν ἧτταν, ἀνέσειον τὰ πλήθη xai συνεθούλευον ἐχ τῆς πόλεως µεταστήσασθαι, Γενομένης δὲ στάσεως μεγάλης xat τοῦ βασιλέως ἐπι- κρατήταντος, ol αἴτιοι τῆς στάσεως φοθηθέντες ἔνυ- γον dx τῆς Σνρίας, xai χαταντήσαντες εἰς Κιλικίαν ἐπεθάλοντο xatdyew Φίλιππον, ὃς ἦν υἱὸς Φιλίππου τοῦ γεγονότος ἐξ Αντιόχου τοῦ 1 ρυποῦ. “"Υπαχούσαν- τος δὲ τοῦ Φιλίππου καὶ καταντήσαντος πρὸς Άζιζον τὸν Ἄραθα, ἀσμένως τοῦτον προσδεζάµενος "A QU, xat περιθεὶς διάδηαα ἐπὶ τὴν βασιλείαν κατήγαγεν. — Ὅτι (1) τὰς ὅλας ἐλπίδας ἔχων ἐν τῇ τοῦ Σαμψιγεράμου
XXXIII. Fol. 186, 27 r. — 186,22 vso. De Mithridate Cyzicum obsidente ( an. 73) vide Appian. Bell. Mith. ο. 72 sqq.;
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ AIOAQPOY XIKEAIQTOY.
est. Is igitur ad convivium vocal Sertorium , simulque con- scios ad comessationem adhibet. Ubi advenerat Sertorius , conjurati simul adorti eum inter Tarquinium et Antonium decumberrtem confodiunt.
XXXIII. Parum abfuit quin Mitliridates insidiis captus in Cyzicenorum venisset potestatem. Rem aggressus est centurio Romanus, qui in cuniculis agendis operam Cyzi- cenis praestabat. Scilicet quum ab utrisque cuniculi age- rentur et continui essent congressus et colloquia, factum est ut Romanus ille notus fieret militibus Mithridatis. Et quondam dum solus ad custodiam cuniculorum relictus est, à Mithridatico quodam operibus przfecto de proditione compellatur. Romanus admittere se proposita simulat, Re ad regem delata , is poliundze urbis cupidissimus dena pol- licetur, tempusque constituit, quo ad colloquium conve- niant , el Romano fidem promissorum postulante , misit qui ipsius loco paciscerentur. At centurio haud se fidem habi- turum esse dicebat nisi ab ipso rege jusjurandum accepisset. Rex vero cstimabat haud esse dignitatis regie in cuniculos descendere; attamen quoniam proditor alias obtemperare nolebat et capiendze urbis stimulabat desiderium , coactus Mithridates est, ut postulatis adstipularetur. Nec jam du- bium erat quin in manus hostibus rex venisset, nisi ex amicis quidam insidias subesse feliciter divinasset. Is igilur just;e magnitudinis machinam construxit, que quam ce- lerrime et aperiri el claudi poterat. Hac in cuniculo collo- cata, in eamque ingresso cum amicis Mithridate, centurio adduxit qui una secum manum regi injecturi erant, stricto. que gladio in Mithridatem irruit. At antevertens ille claudit portam periculumque effugit.
XXXIV . Antiochenses quidam Antiochum regem propter cladetn acceptam contemnentes, multitudinem excitabant atque urbe regem pellere moliebantur. Verum quum in- gentem, quz exarserat, seditionem rex compescuisset , auctores ejus perterriti e Syria aufugerunt, et in Ciliciam profecti Philippum , qui Philippi Antiocho Grypo nati ilius erat, in regnum reducere voluerunt. Obtemperans Philippus ad Azizum Arabem sese contulit, qui haud invitus eum excepit , diademate ornavit et in regnum reducere instituit.
Antiochus autem omnes spes in Sampsigerami societate re-
----
Memnon. Hist. Heracl. cap. 40. De re nostro fr. narrata aliunde non constat. Ceterum ex Appiano c. 75 et 76 discimus Mithridatem cuniculis monia urbis suffodisse , Cyzicenos vero suffodisse aggeres hostiles : Μιθριδάτης ἐπὶ τὸ Δίνδυμον ὄρος ὑπερχείμενον ἀνῄει, xai γῶμα ἀπ᾿ αὐτοῦ ἐς τὴν πόλιν ἔχου, πύρχονς τε ἐφίστη, xxi ὑπονόμοις τὸ τεῖχος ἀνεχρήμνη, Et cap. 76 : Διεκαρτέρει δ ὅμως Μιθριξά & ἐλπίζων ἔτι τὴν Κύζικον αἱρήσειν τοῖς χώμασι τοῖς ἀπὸ τοῦ Δινόθυμον. Ὡς δὲ καὶ taut. ὑπεσύροντο oi Κνζικηνοὶ, ὁρασμὸν 6 M. ἐθούλευε. — {. ἔφυσςν codex h. 1. et mox iterum. — 2. ἑχατόνταρχος li. I. cod. — 3. ei; τὰς /:3igas ex antecc. male repetita. Fortasse excidit participium , εἰσαγαγὼν [ εἰσχαθίσας conj. Dübnerus; egregie ].
AXXIV. Fol. 186,22 c. —187,10 1. — 1l.
ὌΌτιταςὅλας] vox Οτι novi excerpli, in eadem re versantis, initium indicare
EXCERPTA EX HISTORIA ΡΙΟΡΟΒΙ SICULI. ΧΧΥ
συμμαχία µετεπέµπετο τοῦτον μετὰ τῆς δυνάµεως. | ponens, cum exercitu eum arcessit. At Sampsigeramus "O δὲ ἐν ἀπορρήτοις συνθέµενος πρὸς Ἅζιζον ἐπ᾽ dvat- | pacta clandestina de czedendis regibus cum Azizo inivit. Et píast τῶν βασιλέων ἦχε μετὰ (2) τῆς δυνάμεως, καὶ µε- | cum exercitu in Syriam profectus Antiochum ad se advo- τεπέμπετοτὸν Αντίοχον. Τοῦ δὲ διὰ τὴν ἄγνοιαν ὑπα- 1 cavit. Rei ignarus rex quum advenisset , ille qui amicum
videtur, quod jungi antecr. potest verbis ὁ δὲ Ἀντίοχος. — 2. 3x & μετὰ ] ἦ μετὰ codex. — Antecedens fragmentum perti- Bet ad an. 73, sequens ad an. 60. lgitur Antiochus rex est Antiochus Asiaticus, filius Antiochi τοῦ Εὐσεθοῦς et Selenes Aigyptiz ( Appian. Syr. 49 et 60. Sec. Justin. XL, 1 et Euseb. p. 192 Ant. Asiaticus filius erat Antiochi Cyziceni, quum ejus nepos esset. V. Clinton. F. H. ΠΠ, p. 340 sq.), qui postquam Tigranes Romanorum armis Syriz regno spoliatus erat (an. 69a. C.), a Lucullo appellatus rex est. « Sed quod Eucullus dederat ( Justinus ait l. 1.) postea ademit Pompeius : qui poscenli regnum respondit, ne volenti quidem Syrie, nedum recusanti, daturum se regem, qui XVII annos, quibus Tigranes Syriam tenuit, in angulo Cilicic latuerit, victo autem codem Tigrane a Romanis , alieni operis premia postulet. [gitur ut habenti regnum non ademerit, ita quo cesserit Tigrani, non daturum quod tueri ne- sciat; ne rursus Syriam Judeorum et Arabum latrociniis infestam reddat. Atque ita Syriam in provincice for- mam redegit. Eandem in sententiam Appianus Syr. 46 : Ἐν τῷδε ( sc. quum Megabates, Tigranis przefectus , Svriam reli- quisset , ut opem ferret Tigrani Luculli armis appelito ) παραδὺς ἐς τὴν Συρίαν Ἀντίοχος ó Ἀντιόχου τοῦ Κὐσεθοῦς, Joys τῶν Σύρων ἑκόντων, καὶ αὐτῷ Λεύκολλος μὲν... οὐκ ἐφθόνησεν ἀρχῆς πατρῴας. Πομπήιος δὲ ὁ ἐπὶ Λευχόλλῳ Μιτριθάτην ἐξελὼν, Τι- voro μὲν Ἀρμενίας συνεγχώρησεν βασιλεύειν, Ἀντίοχον δὲ ἐξέθχλε τῆς Σύρων ἀρχῆς, οὐδὲν ἐς Ῥωμαίους ἁμαρτάνοντα" ἔργῳ μὲν, ότι T,» εὔκολον αὐτῷ στρατιὰν ἔχοντι πολλὴν ἀρχὴν ἄνοπλον ἀφελέσθαι * λόγῳ δὲ , ὅτι τοὺς Σελευχίδας ἀπὸ Τιγράνου ἐκπεσόντας οὖκ εἶχὸς ἦν ἔτι Συρίας ἄρχειν μᾶλλον 7) Ῥωμαίους Τιγράνην νενικηκότας ( Cf. id. Mithr. c. 106). Ex allatis liquet Antiochum tres saltem annos regnasse , inde a pulso Tigrane (69) usque ad annum 66, quo pacem Tigrani Pompeius concessit. Porro quum Appianus c. 70 Antiochum metnoret tanquam βασιλεύσαντα ἐν ταῖς ἀσχολίαις ταῖς Hopzntou ἐπὶ ἓν µόνον ἔτος, con- sequilur eum etiam postquam Pompeius Syriam Romanam provinciam declaraverat , per unum adhuc annum, dum aliis negotiis distraheretur Pompeius , imperium Syrixc vel saltem Antiochize urbis obtinuisse ( 606—653). Ac consentaneum est res Syriae non ordinatas esse ante ipsius adventum Pompeii ( 64 aestate), nec improbabiliter Clintonus statuit anno demum 62 Syrize res cerfa et firma ratione esse constitutas. Igitur circa an. 64 Antiochus a Philippo pulsus obierit; ipsum Phi- lippum Pompeii pra:efecti ad obedientiam facile redegerint. Ceterum Philippus, Philippi filius, Antioch& Grypi nepos, a πο. mine disertis verbis memoratur. Neque id mirum. Eodem modo Philippus, pater Nostri , qui post mortem Antiochi Pii per breve tempus regnavit, plane negligilur a scriptoribus, qui Tigranem Syriam occupantem non in Philippi sed in Antiochi Pii Jocum successisse tradunt ( V. Clinton. 1. 1. ). Appianus Syr. 70 et Bell. Civ. IV, 10, postremum Seleucidarum Antio- chum Asiaticum dicit. Ceterum Philippi nostri memoria nullus duhito quin etiam ex Eusebio sit renovanda , quippe cujus auctor quemadmodum Antiochum Asiaticum cuin patre ejus Antiocho Pio confudit, sic etiam Philippum filium et Pbi- lippum patrem perperam miscuerit. Etenim apud Eusebium leguntur haec ( p. 192) :
Reliqui erant , qui deregno inter se decertarent, Philippus, Seleuci fraler, Grypo Antiocho natus, et Antiochus Cyziceni filius (i. e. Ant. Eusebes). Hi orsi qb Olymp. 171,1(95 a. C.) non sine delectis exercitibus, Syric partem singuli tenebant, bellumque pro Syria ( universitate) gerebant , donec superatus Antiochus ad Parthos se fuga recepit. — Idem poslea per Pompeium intercessorem agebat, ut in Syriam reduceretur : verum hic, pecunia ab Antiochenis accepta , nulla illius curam gessit , urbique libertate frui concessit. — Interim el Alexandrini missis legatis Menelao, Lampone et Callimandro rogabant illum ul , digresso Alexandria Ptolemeo Dionyso (58 a. C. ), "£gypti regnum cum Ptolemei filiabus capessere. Verum ipse morbo gravatus interiit.
In his tres Antiochi confunduntur. In prioribus de An/iocho Eusebe, Cyziceni filio, sermo est ; qui (teste Josepho XIII, 13, 4) contra Parthos pugnans cecidit, non vero fuga ad eos se recepit, ideoque neque redux a Pompeio regnum Syrite petere potuit. Id enim pertinet ad Antiochum Asiaticum. llic vero quum circa annum 64 interfectus sit, ut Diodorus noster te- statur, non potuit anno 57 in ;Egyptum ab Alexandrinis advocari. Itaque terlius aliquis Ant;'ochus intelligendus est , for- (asse frater Antiochi Asiatici : nam fuisse Antiocho fratrem, ex Cicerone liquet ( Verr. I1, 4, 27), qui an. 75 reges pueros Ron foisse dicit. Poterat vero utrique esse nomen Antiochi ; sicuti v. c. inter Antiochi Grypi filios duos habemus Antio- chos, Simili rerum con(usione laborant qua sequuntur apud Eusebium :
Imperio excidit eliam Philippus, de quo antea diximus, Grypi filius ac Tryphaena Ptolemao octavo genit. — Idem quum averet -Egyptum adire, propterea quod ipsum quoque per id tempus Alexandrini cives ad impe- rium arcessebant , Romanus Syrie proconsul (57 a. C.) Gabinius , Pompeii legatus, negotium disturbavit. Igitur Syriaticorum regum successio hactenus deducta finem nacta est.
Horum quoque prima pars recte pertinet ad Philippum Gryyi filium. Alteram vero ab eo alienam esse vel per se pro- babile est, quandoquidem vix credideris anno 57 a. C. Grypi filium, qui tunc sexagenarius et amplius esse debebat, in .Exyptum vocatuin esse, ut Berenicie regine, Pt. Dionysi filie, quattuordecim fere annos nat ( v. Letronn. Inscrr. tom. 11, p. 96), matrimonio sociarelur. E.x Diodoro vero colligitur Philippum Grypi filium jam mortuum fuisse circa an. 64 a. C. ; nam si aliter res fuisset, ipsum hunc Philippum, non vero filium ejus, in regnum Antiochenses revocassent. Igitur non dubitamus quin Eusebiana ad Philippum Philippi filium sint revocanda. Ceterum quum ante Tigranem postemi Se- leucidze fuerint Antioclius et Philippus, itemque alter Anliochus alterque Philippus ante Romanorum imperium postremi Syrie reges fuerint, vides quam facile fieri potuerit, ut Eusebii aut potius Porphyrii auctor, Tigranis mentionem prorsus omittens , utrosque confunderet. Idem quum reliquis neglectis, ea tamen quie ad Seleucidas ad regia matrimonia in /Egy- ptum vocatos pertinent , enotanda putaverit, et quum quo magis Syrorum tempora turbaverit, tanto se accuratiorem in Plolemaeorum chrouologia ostendat : jure hinc de Alexandrina Clironicorum istorum origine conjecturam feceris. — Aw Diedorum revertor. Qui quum Antiochum Asiaticum interfectum dicat , patet hunc Antioclium non esse eundem cum An- tiocho Comroageno , uti censuerunt Vaillant, De Sel. p. 237, Frelich. p. 69, et nuper Haackh. ( in Paulys Realenc. v. An(tochus ron Commagene ) , quibus recte obloquitur Clintonus IIl, p. 343. — Azizus rex fortasse idem est, qui antea patri Philippi nostri contra Demetrium Eucaerum opem tulerat , teste Joseplio XII, 15, 3, ubi legitur Zio; ὁ Ἀράδων z3-
XXVI
χούσαντος, ὑποχριθεὶς ὡς φίλον συνέλαθε τὸν βασιλέα: καὶ τότε μὲν δήσας παρεφύλαττεν, ὕστερον δὲ ἀνεῖλεν. Ὁμοίως δὲ xat" A Qo xarà τὰς γενοµένας ἐπὶ μερισμῷ τῆς Συριαχῆς βασιλείας συνθέσεις, ἐπεθάλετο δολοφο- νησαιτὸν Φίλιππον” 6 δὲ προαισθόµενος τὴν ἐπιθουλὴν, ἔφυγεν εἰς τὴν Ἀντιόχειαν.
XXXV. “Οτικατὰ τὴν Ῥώμην Κατιλίνας τις χα- τάχρεως (1) καὶ Λέντλος, 6 ἐπικαλούμενος Σούρας, ἀθροίσαντες ὄχλον (9) ἀπόστασιν ἐμελέτησαν κατὰ τῆς συγκλήτου τοιῷδέτινι τρόπῳ. Μελλούσης τινὸς ἑορτῆς εἶναι, καθ᾽ ἣν ἔθος ἦν τοὺς πατρωνευοµένους ὑπὸ τῶν ἐν ὑπεροχαῖς ὄντων ξένια πέµπειν, xol διὰ ταύτην αἷ- τίαν δι’ ὅλης τῆς νυχτὸς ἀνεῦχθαι τὰς οἰχίας συνέδαινε, συνέθεντο οὖν κατὰ τοῦτον τὸν χαιρὸν εἰσπέμπειν εἲς τὰς τῶν ἐπιθουλευομένων οἰχίας τοὺς προσάξοντας αὐτοῖς τὰς γεῖρας" οὓς ἔδει τὴν μὲν φαντασίαν χάριν τῆς τῶν ξενίων εἰσφορᾶς ἀνυπόπτως εἰσελθόντας, καὶ ἀδήλως παρεζωσµέγους ξίφη, xat χατ’ ὀλίγους ἐφ᾽ ἑκάστῃ οἶκία µεμερισµένους, ὑφ ἕνα xal τὸν αὐτὸν χαιρὸν ἅπασαν σχεδὸν τὴν σύγκλητον ἀνελεῖν. Τοῦτον δὲ τὸν τρόπον διεσχευασµένης τῆς ἐπιθουλῆς, παραδόξως διεσώθησαν. Ὄντων γὰρ πλειόνων ἡ τεσσαραχοσίων τῶν ἐπὶ τὴν σφαγὴν τεταγμένῶν, ἕνα τούτων διαχείµενον ἐρωτιχῶς πρός τινα παιδίσχην καὶ ὑπὸ ταύτης παραθεωρούµενον πλεονάχις λέγειν [φασὶν ὅτι] (9) μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἔσται τοῦ πνεύματος αὐτῆς χύριο. Τῆς δὲ θαυμαζούσης τὸ ῥηθὲν xal μὴ δυναµένης νοῆσαι τὴν αἰτίαν τῆς ἁμίλ- Anc, τὸν μὲν νεανίσκον µένειν ἐπὶ τῆς ἀνατάσεως (4), τὴν δὲ χατὰ τὴν συμπεριφορὰν xal τὴν μετ αὐτοῦ µέθην, ὑποχριναμένην χεχαρισµένας ὁμιλίας (9) ἀξιοῦν δηλῶ- σαι, iva ποτὲ νοῦν ἔχει τὸ ῥηθέν' τὸν δὲ διὰ τὸν ἔρωτα βουλόμενον ταύτη Χαρίσασθαι, πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν μηνῦσαι. Τὴν δὲ προσποιηθεῖσαν uev εὐνοίας καὶ χαρᾶς δεδέχθαι τὸν λόγον, σιωπῆσαι: τῇ δὲ ὑστεραίᾳ πρὸς τὴν τοῦ ὑπάτου Κιχέρωνος γυναῖχα καταντήσασαν, xal xav ἰδίαν διαλεχθεῖσαν περὶ τούτων, ἀπαγγεῖλαι τοὺς ῥηθέντας λόγους ὑπὸ τοῦ νεανίσχου. Καὶ τούτῳ τῷ τρόπῳ φανερὰν γενέσθαι τὴν τούτων συνωµοσίαν. 'l'óv δὲ τὰ μὲν ἀνατάσει xod φόθῳ, τὰ δὲ παραχλήσειφιλαν- θρώπῳ χρησάµενον μαθεῖν ἀκριθῶς παρ) αὐτῶν τὴν ὅλην ἐπιθουλήν.
TEAOZ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΔΩΡΟΥ ΣΙΚΕΛΙΩΤΟΓΥ.
EK ΤΗΣ.ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΔΩΡΟΥ XIKEAIQTOY.
simulabat, eum comprehendit, et tunc quidem in custo- diam dedit, deinde vero interfecit. Similiter etiam Azizus ex pactis quie de dividendo regno Syrize fecerant, Philip- pum clam occidere voluit. At Philippus insidias odoratus fuga evasit Antiochiam.
XXXV. Rome Catilina ere alieno pressus et Lentulus cognomento Sura plebeiorum turbam congregantes contra senatum movere seditionem moliebantur hunc in modum. Instabat dies festus , quo clientes dona mittere patronis so- lebant; et propterea per totam noctem domus aperta erant. lia igitur opportunitate utendum esse statuerunt, ut in &edes eorum, quibus insidias struebant, percussores immit- terent , qui sub specie ferendorum donorum citra suspicio- nem ingressi et latenter gladiis cincti atque ita distribuli, ut pauci singulis domibus assignarentur, uno eodemque temporis momento totum paene senatum trucidarent. Insi- diarum ratione sic composita, practer opinionem senatores servati sunt. Etenim quum supra quadringentos caedi per- agende prefecti essent, accidit ut unus eorum a puella quam deperiebat despectus iterum ac sepius ei diceret : « Paucis diebus post anima tua in mea erit potestate. » De- mirante illa dictum ac causam certaminis frustra qucrente, juvenem in minace oratione sua perseverasse, puellam vero inter amplexus et amoris ebrietatem simulate gratis blandi-
mentis usam rogasse , ut sensum dicti illius sibi exponeret.
Illum cedentem amori et amice gratificaturum totam rem , qui esset, aperuisse. Puellam simulanteimm gratum sibi et gaudio sermonem esse, tunc quidem tacuisse, postridie vero uxorem Ciceronis consulis convenisse ac solam cum sola collocutam dixisse ei quales juvenis ille sermones protulisset. Atque sic conjurationem esse patefactam. Consulem vero partim minis et metu, partim comi exhortatione conjuratos adduxisse, ut de omniinsidiarum ratione certiorem facerent.
FINIS HISTORIE DIODORI SICULI.
λαρχος. At nomen Ἄζιζος habes XX , 7,8. Alterius Arabis nomen apud Josephum XVII, 5,4 et XIX, 8, 1 est Σαμψιγέραµος, quod reposui n. |. , ubi codex : Σαμψνχέραμος. --- Insere fragmentum ante lib. XL, c. 2.
XXXV. Fol. 187, 10 r. — 182, 8 vso. — De re constat abunde. Locum n. pone ante lib. XL, c. 5, ubi item de Cati- lina sermo est. —1. χατάχρέεως] χατάχρεων cod. — 2. ὄχλον ] ὄχλων cod. — 3. φασὶν ὅτε] supplevi — 4.àvatáoto;] ἀναστάσεως cod. Mox pro αὐτοῦ malim αὐτῆς. — 5. xex ag. ὁμιλίας]. Κεχαρισμέναις ὁμιλίαις codex.
n EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΟΛΥΒΙΟΥ METAAOIIOAITOY.
[Εκ BIBA. 1Ε’.]
* * * Μετὰ δὲ τρεῖς ἢ τέτταρας [ἡμέρας] ἐν τῷ µε- γίστω περιστύλῳ τῆς αὐλῆς οἰχοδομήσαντες βῆμα συν- εχάλεσαν τοὺς ὑπασπιστὰς xol τὴν θεραπείαν, ἅμα δὲ τούτοις τοὺς πεζῶν καὶ τοὺς ἵππέων ἡγεμόνας. "Apo αθέντων δὲ τούτων, ἀναθὰς Ἀγαθοχλῆς x«l Σωσίθιος ἐπὶ τὸ BZua πρῶτον μὲν τὸν τοῦ βασιλέως xal τὸν τῆς βασιλίσσης θάνα ων ἀνθωμολογήσαντο, xal τὸ πένθος ἀνέφηναν τοῖς πολλοῖς κατὰ τὸ παρ) αὐτῶν ἔθος" μετὰ δὲ ταῦτα διάδηµα τῷ παιδὶ περιθέντες ἀνέδειζαν βασι- λέα, καὶ διαθήκην τινὰ παρανέγνωσαν πεπλασμένην, ἐν 3, γεγραμμένον ἦν, ὅτι χαταλείπει τοῦ παιδὸς ἔπι- τρόπους ὃ βασιλεὺς ΑἈγαθοχλέᾳ xal Σωσίθιον' xal πα. ῥεκάλουν τοὺς ἡγεμόνας εὐνοεῖν xal διαφυλάττειν τῷ παιδι τὴν ἀρχήν. ᾿Επὶ δὲ τούτοις δύω χάλπιδας dp- γυρᾶς εἰσήνεγχαν, ὡς τῆς μὲν μιᾶς ἐγούσης τὰ τοῦ βα- GU. to, ὁστᾶ, τῆς 9 ἑτέρας τὰ τῆς Ἀρσινόης. — Etys δὲ f$, μὲν µία κατ ἀλήθειαν τὰ τοῦ βασιλέως, ἡ δ᾽ ἑτέρα πλήρης ἦν ἀρωμάτων,. — "lauta δὲ ποιήσαντες εὐθέως ἐπετέλουν τὴν ἐχφοράν. — "Ev ᾧ χαιρῷ πᾶσι τὰ xarà ci,» Ἀρσινόην συνέθη γενέσθαι ὅπλα. "ToU γὰρ θανάτου Φωτισθέντος, ὃ τρόπος ἐπεζητεῖτο τῆς ἀπωλείας ' οὐχ οὖσης δὲ προφάσεως ἄλλης οὐδεμιᾶς, τῆς ἀληθινῆς φήμης προπεπτωχυίας, ἀχμὴν δ) ἀμφισθητουμένης, τὸ κατ ἀλήθειαν Ὑεγονὸς ἐν ταῖς ἑκάστων γνώμαις ἔπε- σφραγίσθη' διὸ καὶ συνέθη μεγάλην γενέσθαι τὴν σύγχν- ctv τῶν ὄχλων. Τοῦ μὲν γὰρ βασιλέως οὖδεὶς οὐδένα λόγον ἐποιεῖτο, περὶ δὲ. της ᾿Ἀρσινόης ἀνανεούμενοί τινες μὲν τὴν ὀρφανίαν αὐτῆς , ἔνιοι δὲ τὴν ἐξ doy is ἐν
[E LIBRO XV.]
*** Tribus vel quattuor diebus post exstructo in maximo auke peristylio suggestu, convocarunt scutatos et palatii cu- stodes una cum ducibus peditum equitumque. Qui posiquam conveneranl, Agathocles et Sosibius conscenso suggestu primum obitum regis et reginze confessi publice luctum edi- derunt, uti mos est /Egyptiis; deinde diadema puero im- ponentes regem declararunt , et fictum recitarunt testamen- tum, in quo scriptum erat, regem tutores pueri relinquere Agathoclem et Sosibium; denique duces exhortati sunt ut benevoli puero regnum tutarentur. Post haec duas urnas argenteas attulerunt, quarum alteram regis ossa, alteram Arsinoes continere dicebant. Et sanc altera revera regis ossa continebat , altera autem plena erat aromatum. Quo facto statim funera celebranda instituerunt. Tum vero omnibus qua Arsinoam acciderint, patefacta sunt. Nam morte ejus in lucem prolata, de ratione qua perierit inquirere cope- runt. Nec ullo prztextu suppetente, famaque veri prolapsa, e(si controversa adhuc, vera rei geste ratio in omnium ani- mis consignata est. Hinc summa apud multitudinem con- turbatio. Nam regem quidem nemo quidquam curabat, Arsinoes Yero recordantes alii orbitatem, alii quas per vi-
tam passa sit injurias et contumelias, et proeter lisec vita:
CoJicis fol. 188, 15 v. — 190,7 v. Fragmentum hoc, justo inito ac fine carens, insertum legitur primo fraginento Dionysii Halicarnassensis, in quo de Spurio Mielio sermo est. Polybio vindicandum esse dubitari nequit. Nam particulam ejus in editis Polybii ( XV, 25, 3) legere est. In Dionysii autem Excerpta irrepsisse videtur, quod codex, ex quo Noster sua descripsit, etiam Polybianas Eclogas continebat , quarum unum folium culpa ejus, qui volumen conglutinavit , in Dionysii fragmenta est transpositum. Simili modo in codice Turensí , qui Eclogas De vitiis et virtutibus exhibet , ordo foliorum per- tarbatus est ( V. E. Gros. Dion. Cass. Introduct. tom. 1, p. LVII sqq.). — Versatur narratio in exponendis turbis, quz necem Arsinoes et Ptolemeei Philopatoris sub initio regni Ptolemaei Epiphanis subsecutze sunt. De Philopatoris annis po- stremis Polybius dixerat libro XIV, cujus partem jam Constantiniani excerptores desiderasse videntur. Nam in cod. Turensi ad Polyb. XIV, 12 ed. Didot. notantur hac : Ζήτει’ ἐνέλειπε γὰρ φύλλα µη, ἐν ol; περὶ τοῦ Πτολεμαίου καὶ Ἄρσινόης. Nostra e libro XV petita sunt junzendaque iis, quz ex Exc. Ant. leguntur XV, c. 26—36.
1. Supplevi ἡμέρας. Intelligendi videntur tres vel quattuor dies post mortem Philopatoris. Justinus ΧΧΧ, 9: Agatho" cles regis lateri junctus civitatem regebat ; (ribunatus , prefecturas et ducatus sulieres ordinabant ; mec quis quam in regno suo minus quam ipse poterat ; quum interim relicto quinquenni ex Eurydice (deb. : Arsinoe ) filio. moritur. Sed mors ejus, dum pecuniam regiam mulieres rapiunt , et imperium , inita cum perdilissimis socie fate , occupare conantur, diu occultala fuit. Ptolemwus Epiphanes παρέλαδεν τὴν βασιλείαν παρὰ τοῦ πατρὸς die XVIL mensis Mechir (d. XVII Mart.) an. 204 a. C. Eodem igitur die pater obierat vel obiisse dicebatur. V. Letronn. Inscript. gr. de U Eg. toi. 1, p. 262 sq. ; tom. 11, p. 537 sqq. De Agatliocle, CEuanthes f., fratre Agathoclem, Philopatoris amicae , v. Polyb. XIV , 11; Justin. 1. 1. De Sosibio, viro vafro et nequissimo, multus est Polybius libro quinto passim. Interfectus
ΧΧΥΠΙΙ
τῷ ζην ὕθριν ἣν (1) ὑπέμεινε xat τὴν αἰχίαν, σὺν δὲ τούτοις τὸ περὶ τὴν τελευτὴν ἀτύχημα, εἷς τοσαύτην παράστασιν ἐνέπιπτον xal δυσθυµίαν, ὥστε πλήρη γε- γέσθαι τὴν πόλιν στεναγμοῦ, δαχρύων, οἰμωγῆς dxa- ταπαύστου. Γαῦτα ὃ ἦν τοῖς ὀρθῶς λογιζομένοις οὐχ οὕτω τῆς πρὸς Ἀρσινόην εὐνοίας τεχµήρια, πολὺ δὲ μᾶλλον τοῦ πρὸς τοὺς περὶ Ἀγαθοχλέα μίσους. Ὅ δὲ προειρηµένος, ἐπειδὴ τὰς ὑδρείας elc τοὺς βασι- λιχοὺς οἴχους ἔθηχε, παραγγείλας ἀποθέσθαι τὰ φαιὰ (3), πρῶτον μὲν διμήνου τὰς δυνάµεις ὠψωνίασεν, πεπει- σµένος τὸ παρὰ τοῖς πολλοῖς (ε) uico; ἀμθλύνειν διὰ τῆς πρὸς το λυσιτελὲς ὁρμῆς αὐτῶν" εἶτα ἐνεζώρχισε τὸν ὄρχον, ὃν Tov ὀμνύναι εἰθισμένοι χατὰ τὰς (s) ἀναδείξεις τῶν βασιλέων ἐξαπέστειλε δὲ xal Φι- λάμμωνα, τὸν ἐπιστάντα τῷ τῆς Ἀρσινόης Φφόνω, ποιήσας αὐτὸν Λιθυάρχην τῶν κατὰ Κυρήνην τόπων" τὸ 0: παιδίον ἐνεχείρισεν τοῖς περὶ τὴν Οἰνάνθην xai Ἀγαθόκλειαν. Μετὰ δὲ ταῦτα Πέλοπα μὲν ἐξέπεμψε τὸν Πέλοπος elc; τὴν Ἄσίαν πρὸς Ἀντίοχον τὸν βασιλέα παραχαλέσοντα συν ἑπηρεῖν τὴν Φφιλίαν καὶ μὴ παραθαί- νειν τὰς πρὸς τὴν τοῦ παιδὸς πατέρα συνθήχας' Πτο- λεμαῖον (6) δὲ τὸν Σωσιθίου πρὸς Φίλιππον, τά τε περὶ τῆς ἐπιγαμίας συνθησόµενον xal παραχαλέσοντα Bon- θεῖν, ἐὰν ὁλοσχερέστερον αὐτοὺς Αντίοχος ἐπιθάληται παρασπονδεῖν, Προεγειρίσατο δὲ χαὶ Πτολεμαῖον τὸν Αγησάρχου πρεσθευτὴν πρὸς Ῥωμαίους, οὐχ ὡς ἐπισπεύσοντα τὴν πρεσθείαν, ἀλλ’ ὡς ἂν ἄψηται τῆς Ἑλλάδος xal συμμίξη τοῖς ἐχεῖ φίλοις xal συγγενέσιν, αὐτοῦ χαταμενοῦντα προέχειτο γὰρ αὐτῷ πάντας τοὺς ἐπιφανεῖς ἄνδρας ἐκποξὼν ποιῆσαι ἐξ ἀπιστίας. [Ἐξαπέστειλε] (1) δὲ xal Σχόπαν τὸν Αἰτωλὸν ἐπὶ ξενολογίαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, πλῆθος χρυσίου συνθεὶς el; τὰ προδόµατα. Δύω Ὑὰρ ἔσχε προθέσεις ὑπὲρ ταύτης τῆς ἐπιθολΏης: µίαν μὲν ἀποχρῆσθαι τοῖς ξενο- λογηθεῖσιν εἰς τὸν πρὸς Αντίοχον πόλεμον, ἄλλην δὲ τοὺς ἁρχαίους xat προὐπάρχοντάς ol (s) ξένους ἐπὶ τὰ κατὰ τὴν χώραν φρούρια xal τὰς χατοιχίας ἀποστεῖλαι, τοῖς δὲ παραἹενοµένοις ἀναπληρῶσαι xal χαινοποιῆσαι τὴν θεραπείαν καὶ τὰ περὶ τὴν αὐλὴν φυλαχεῖα, παρα- πλησίως (9) δὲ xal τὰ χατὰ τὴν ἄλλην πόλιν, νοµίζων τοὺς δι αὐτοῦ ξενολογηθέντας xai µισθοδοτουµένους, τῶν μὲν προγεγονότων μηδενὶ συµπαθήσοντας διὰ τὸ μηδὲν γινώσχειν, ἐν αὐτῷ δὲ τὰς ἐλπίδας ἔχοντας, xal
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΟΛΥΡΙΟΥ METAAOIIOAITOY.
exitum infelicem, in tantum inciderunt m«erorem et {τὶ- stitiam, ut suspiriis, lacrimis, lamentatione urbs replere- tur. Quae quidem recte putantibus non tantum benevolen- tie erga Arsinoen signa erant, sed multo magis Agathoclis odium testabantur. Ceterum Agathocles, postquam urnas in sepulera regia deposuerat, luctum deponi jubens, pri- mum quidem bimestre stipendium copiis erogavit, persua- sus sic odium multitudinis obtundi, quod commodis suis con- sulere properet ; deinde jusjurandum prxeivit , quod jurare in regis inauguratione solebant. Philammonem vero, qui ceedem Arsinoes peregerat, ablegavil in Libya regionem Cyrenaicam , cujus proefectum constituit; puerum regem CEnanthee et. Agathoclec tradidit; post hiec Pelopem Ρα- lopis filium in Asiam misit ad Antiochum, quem exhorta- retur, ut amicitiam servaret neque pacta transgrederetur cum paíre pueri inita. Ptolemaeum Sosibii filium ad Phi- lippum legavit , ut de affinitate contrahenda transigeret et de ferendo auxilio, si forte majori conatu Antiochus violato fvedere ipsos aggressurus fóret. Porro Ptolemeum Agesar- chi filium ad legationem Romam mittendam designavit , non quod eum legati munus prompte exsecuturum esse, sed quod in Greciam appulsum, ubi cognatos suos e£ amicos convenerit, mansurum apud eos fore putabat. Scilicet hoc Agathocles agebat, ut insignes viros omnes amoveret ; diffi- debat enim. Denique Scopam AEtolum in Graeciam ad con- scribendos mercenarios misit magna vi auri ad mantissas solvendas instructum. Qua in re duplex erat ei consilium : nam primum collectis copiis ad bellum cum Antiocho ge- rendum uti volebat, deinde vero mercenarios veteres, quos hucusque usurpaverat , in castella et colonias JEgypti amandare, recens conscriptis autem explere et renovare tum palatii custodes tum reliqua Alexandriz urbis praesidia moliebatur; existimans milites ab ipso conscriptos et sti- pendiatos, quos antea facta, utpote ignota ipsis, mullo modo affecerint, et qui in ipso spes repositas habeant,
demum ab Agatbocle ( Polyb, XV, 25, 1). — 2.ὕδριν ἣν] ἂν ex margine codicis intuli. — 3. τὰ φαιὰ ]ταφειὰ codex. — 4. τοῖς πολλοῖς μῖσος Ἰ Inter πολλοῖς et μῖσος codex habet vocem expunctam δυνάµεις. Mox novum vocabulum occurrit : ἐνεξώρχισε. — 5. εἰθισμένοι κατὰ τὰς] εἰθυσμέναι καταστὰς codex ; idem mox :φιλαμμώνα.. ἀρσινώης.. Auxvapyiv.. οἱ - νάβην.. ἀγαθοχλείαν. De Pelope legato aliunde non constat. De pactis quae Ρίο]επηευς Philopator, proelio ad Raphiam com- misso victor ( 217 a. C.), cum Antiocho Magno iniit, vide Polyb. V, 87. De foedere quod, morte Pt. Philopatoris com- pe:ta, Antiochus cum Philippo Macedone de dividendo regno /Ezypti fecit, v. Polyb. XV, 21; III ,2,8: Συμφρονήσαντες Ἀντίοχος καὶ Φίλιππος ἐπὶ διαιρέσει τῆς τοῦ καταλελειµµένου παιδὸς ἀρχῆς ἤρξαντο χακοπραγμονεῖν. Liv. XXXI, 14; Justin. ΧΧΧ, 2 extr. — 6. De moribus hujus Ptolemaei Sosibii f. a Macedonica legatione reducis vide Polyb. XV1, 22, 3 sqq. Mox προεχειρήσατο codex habet pro προεχειρισατο. De Ptolemaeo Agesarchi f., viro prudente acstrenuo, vide Polyb. XXVII, 12. Hic est Ptolemieus qui res Pt. Plillopatoris literis mandavit. — 7. ἐξαπέστειλε] h. vocem supplevi. Scopas e Po- lybio notissimus. Quxmnam sub Plolemao Epiphane egerit vide lib. XVI, 39, coll. XVT, 8. Nex ejus narratur XVUt, 36 Sqq. — 8. προῦπ. ol] προῦπ. καὶ codex, quod si genuinum est, excidit vocabulum, μισθοφόρους vel simile quid. — 9 πα- ραπ) ησίωςδὲ καϊτὰ κατὰ] παρρπλήσια ὡς δὲ καὶ κατὰ codex. Mos pro ἔχοντας malim ἔξουτας.
EX HISTORIA POLYBII MEGALOPOLITANTI.
τῆς σωτηρίας xat τῆς ἐπανορθώσεως ἑτοίμους ἔξειν συν- αγωνιστὰς xai συνεργοὺς πρὸς τὸ παραγγελλόµενον. Ταῦτα δ᾽ ἐγενήθη πρότερα τοῦ παρὰ Φιλίππῳ διαθου- λίου, ὡς ἐδηλώσαμεν" (10) ἀλλ᾽ ἐχείνων χατὰ τὴν τῆς διηγήσεως τάξιν προτέρων λαμθανομένων, ἀναγχαῖον ἣν οὕτως ταῦτα χειρίζειν, ὥστε πρότερον ἐξηγεῖσθαι τὰς ἐντεύξεις καὶ τοὺς χρηματισμοὺς τῶν πρεσθευτῶν xai tZc χαταστάσεως xol τῆς ἐξαποστολῆς, “Ὁ δὲ Ἀγαθοχλῆς (11) ἐπεὶ τοὺς ἐπιφανεστάτους τῶν ἀνδρῶν ἐχποδὼν ἐποίησε, xai τὸ πολὺ τῆς τοῦ πλήθους ὀργῆς παρακατέσχε τῇ τῶν ὀψωνίων ἀποδόσει, παρὰ πόδας sl; τὴν ἐξ ἀρχῆς συνήθειαν ἐπανηλθε. Καὶ [τὰς μὲν τῶν φίλων χώρας ἀνεπλήρωσε, παρεισαγαγὼν ἐκ τῆς διαχονίας χαὶ τῆς ἄλλης ὑπηρεσίας τοὺς εἰκαιοτάτους καὶ δρασυτάτους αὐτὸς δὲ τὸ πολὺ τῆς ἡμέρας καὶ τῆς νυκτὸς ἐν μέθη διέτριθε, xal ταῖς τῇ µέθη παρεποµέ- vat; ἀχρασίαις, o0 φειδόµενος oc ἀχμαζούσης γυναι- κος, οὔτε νύμφης, οὖτε παρθένου’ καὶ πάντα ταῦτα ἔπραττε μετὰ τῆς ἐπαγθεστάτης φαντασίας, "Ὅθεν πολλῆς μὲν xa παντοδαπῆς ιγνοµένης ὀυσαρεστήσεως, οὐδεμιᾶς δὲ θεραπείας οὐδὲ βοηθείας προσαγοµένης, τὸ 9" ἐναντίον del προσεπαγομένης ὕθρεως, ὑπερηφανίας, ῥᾳθυμίας, ] ἀνεθυμιᾶτο πάλιν ἐν τοῖς πολλοῖς τὸ προῦ-- πάρχον µῖσος, xal πάντες ἀνενεοῦντο τὰ προγεγενηµένα περὶ τὴν βασιλείαν [ἀτυχήματα] διὰ τοὺς ἀνθρώπους τούτους. [Τῷ δὲ μηδὲν ἔχειν πρόσωπον ἀξιόχρεων τὸ προστησόμενον, xat δι’ οὗ τὴν ὀργὴν εἰς τὸν Ἀγαθοχλέα xai τὴν Ἀγαθόχλειαν ἀπερείσονται, τὴν ἡσυχίαν ἦγον,] ἔτι µίαν ἐλπίδα ἔχοντες xal (12) χαραδοχοῦντες, τὴν χατὰ τὸν Τληπόλεμον, χαὶ ταύτῃ προσανέχοντες. Ὅ δὲ Τληπόλεμος, ἕως μὲν ὃ βασιλεὺς ἔζη, τὰ καθ αὗτὸν ἔπραττεν. ἅμα δὲ τῷ µεταλλάξαι ἐχεῖνον, ταχέως ἐξοααλίσας τὰ πλήθη, στρατηγὸς πάλιν ἐγενήθη τῶν χατὰ Πηλούσιον τόπων. Καὶ τὰς μὲν ἀρχὰς ἐποιεῖτο την ἀναφορλὰν τῶν πραττοµένων ἐπὶ τὸ τοῦ βασιλέως συμφέρον, πεπεισμένος ὑπάρξειν τὶ συνέδριον, ὃ τήν τε τοῦ παιδὸς ἐπιτροπείαν ἕζει xal τὴν τῶν ὅλων προστα- δίαν ὡς δ᾽ ἑἕώρα τοὺς μὲν ἀξίους ἐπιτροπῆς ἄνδρας ἐκποδὼν γεγονότας, τῆς δὲ τῶν ὅλων ἀρχῆς χατατολ- μῶντα τὸν Ἀγαθοχλέα, ταχέως ἐφ᾽ ἕτέρας ἐγένετο γνώμης, Καὶ (13) ὑφορώμενος τὸν προεστῶτα xlv- ὄυνον διὰ τὴν ὑποχειμένην αὐτοῖς ἔχθραν, τάς τε δυνά- µεις περὶ αὑτὸν ἤθροιζε xal περὶ πόρον ἐγίνετο χρη- µάτων, ἵνα μτδενὶ τῶν ἐχθρῶν εὐχείρωτος 9. "Άμα δὲ xai τὴν το παιδὸς ἐπιτροπείαν xal τὴν τῶν ὅλων προστασίαν tl, ἑαυτὸν ἥξειν (^) οὐκ ἀπήλπιζε, νομίζων καὶ χατὰ τὴν ἰδίαν μὲν χρίσιν αὐτὸς ἀξιογρεώτερος
XXIX
promptos ad exsequenda imperata se habiturum esse salu- fis δυ et successus socios et adjutores. Ceterum gesla hiec omnia sunt ante Philippi decretum, uti supra indi- cavimus. — Verum quum ex distributione nostra narra- tionis Philippi res in superioribus jam exposuerimus , fieri non potuit quin legatorum cum regibus congressus et data iis responsa ante nominationem eorum atque emissio- nem narraremus. Agathocles vero postqpam celeberri- mum quemque e medio removerat, ac multitudinis furorem stipendiorum pensione compresserat, e vestigio ad pristinos mores rediit : ac dignitates omnes palatii , quce tunc vaca- bant, amicis suis concessit, producto ex ultimis ac servili- bus ministeriis levissimo quoque atque impudentissimo. Ipse dies noctesque in vino atque iis quae vinum consequi solent, libidinibus agebat, nec nuptis nec sponsis nec vir- ginum pudori parcens : atque hiec cuncta cum intolerabili superbia factitabat. Quare quum praesentem rerum statum universi zegre ferrent, nullum autem solatium ac remedium adhiberetur, contra potius insolentia, superbia ac desidia quotidie invalesceret , rursus pristinum vulgi odium exar- sit , cunctique calamitates regni ab his hominibus superiori- bus temporibus profectas in memoriam revocabant. Sed quum idoneus vir deesset, cujus ductu atque opera iram suam in Agalhoclem et Agathocleam effunderent, interim quiescebant, unicam spem adhuc in Tlepolemo habentes, qua se tantisper sustentabant. Tlepolemus ille, dum Phi- lopator rex vivebat, suas res privatas curaverat; quum primum autem is fato defunctus esset, demulcens multituci- nem iterum dux exercitus in regione Pelusiaca creatus est. Et initio quidem ita egit, ut ad reris commoda omnia diri- geret; censebat enim collegium constitutum iri, cui tutela pueri οἱ summa rerum administratio demandaretur. Sed ubi vidit dignos suscipienda tutelze viros e medio removeri, summamque rerum audacter affectare Agathoclem, mox sententiam mutavit. Ac suspicans periculum , quod ex si- multate cum Agathocle sibi intercedente proditurum foret, copias circa se congregabat cogendisque pecuniis operam dabat, ut a nemine facile subigzi posset. Simul vero non de- sperabat fore, ut tutelam pueri summamque rerum adini- nistrationem ad se pertraheret : nam-vel suo ipsius judicio se magis quam, Agathoclem ad quodvis negotium esse ido-
10. De hac legatione statim post mortem regis ad Antiochum missa in antecedentibus sermonem fuisse eliam ex superstitib :s Excerptis eorumque serie colligitur. Videlib. XV, 20 ( Exc. Antiq.). Ad Philippi consilia, a Polybio severe castipata, referendum quoque est Exc. Vatican. ( XV, 24 ) , ubi nostro loco respondent hoec : ᾿Επεὶ πάσας χαθ᾽ ἕκαστον έτος τὰς κατάλληλα πράξεις γενοµένας χατὰ τὴν οἰχουμένην ἐξηγούμεθα, δῆλον ὅτι ἀναγχαῖόν ἐστι καὶ τὸ τέλος En! ἑνίων πρότερον ἐκφέ- ῥειν τῆς ἀρχῆς κτλ. — 11. Quie sequuntur, inde ab Ἀγαθοκλῆς usque ad xai ταύτῃ προσανέχοντες, leguntur etiam in editis (libro XV, 25, 3 —8), sed multo plenius. Etenim ea omnia quz uncis inclusi , in nostro codice desunt. — 12. ἔχοντες καὶ] hec doo vocabula in editis desunt ; absque damno. — 13. καὶ] particulam huc transposui ex seqq. , ubi codex
praebet : ἔχθραν xai τάς τε δυνάμεις. — * ῆξειν] cod. ἕξειν.
XXX
ὑπάργειν Ἀγαθοχλέους πρὸς πᾶν ἔτι μᾶλλον (14), πυν- θανόµενος δὲ xal τὰς ὑφ᾽ ἑαυτὸν ταττοµένας δυγάµεις xa τὰς κατὰ τὸν Αλεζάνδρειαν ἐπ᾽ ἐχείνῳ τὰς ἐλπίδας ἔχειν τοῦ χαταλύειν τὴν Ἀγαθοχλέους ὕθριν. Οὔσης δὲ περὶ αὐτὸν οἵας εἴρηχα διαλύψεως, ταχέως τὰ τῆς διαφορᾶς αὔξησιν ἔλαθε, συνεργούντων ἀμφοτέρων πρὸς τὴν τοιαύτην ὑπόθεσιν. Ὁ μὲν γὰρ Ἠληπόλεμος ἐξιδιάζεσθαι σπεύδων τοὺς ἡγεμόνας xai ταξιάρχας xal τοὺς ἐπὶ τούτων (15) ταττοµένους, συνΏγε πότους ἔπι- μελῶς, xal παρὰ τὰς συνουσίας τὰ μὲν ὑπὸ τῶν πρὸς χάριν λεγόντων ἐκκηλούμενος (16), τὰ δὲ ὑπὸ τῆς ἰδίας ὁρμῆς, ἅτε νέος ὢν καὶ παρὰ τὸν olvov γενομένης τῆς ὁμι- λίας, ἐρρίπτει λόγους χατὰ τῆς συγγενείας τῆς τῶν περὶ τὸν ΑἈγαθρχλέα, τὰς μὲν ἀρχὰς αἰνιγματώδεις, eti ἀμ- φιθόλους, τὸ δὲ τελευταῖον ἐκφανεῖςἡχαὶ τὴν πικροτᾶ- την ἔχοντας λοιδορίαν ἐπεχεῖτο (17) γὰρ τοῦ θρανο- γράφου xai τῆς χαλλωπιστρίας (15) x«i τῆς χουρίδος, ἔτι δὲ τοῦ παιδαρίου τοῦ πάντα πεποιηχότος χαὶ πεπον- θότος παρὰ τοὺς πὂτους, ὅτε ᾠνοχόει τῷ(”) βασιλεῖ παῖς Ov. ᾿ἘΕπὶ δὲ τούτοις del τῶν συµπαρόντων γελώντων, καὶ συμθαλλοµένων τι πρὸς τὸν χλευασμὸν, ταχέως sic τοὺς περὶ τὸν Ἀγαθοχλέα τὸ πρᾶγωα παρεγενήθη. " ενομένης 9 ἔχθρας ὁμολογουμένης., εὐθέως 6 Ἄγαθο- χλῆς διαθολὴν εἰσῆγε χατὰ τοῦ Τληπολέμου, φάσχων αὐτὸν ἀλλοτριάζειν τοῦ βασιλέως καὶ χαλεῖν Ἀντίοχον ἐπὶ τὰ πράγματα" καὶ πολλὰς el; τοῦτο τὸ µέρος πύ- πόρει πιθανότητας, τὰς μὲν Ex τῶν συµθαινόντων πα- ρεχδεχόµενος xal διαστρέφων, τὰς δὲ ix καταθολῆς πλάττων xal διασχευάζων. ὙΓαῦτα δ᾽ ἐποίει βουλό- µενος τὰ πλήθη παροξύνειν χατὰ τοῦ Τληπολέμου" συνέβαινε δὲ τοὐναντίον. Πάλαι γὰρ ἐπὶ τῷ προειρη- µένῳ τὰς ἐλπίδας! ἔχοντες οἱ πολλοὶ καὶ λίαν ἡδέως ἑώρων ἐκκαιομένην τὴν διαφοράν. Ἐγένετο 9' ἡ xa- ταργ τοῦ περὶ τὰ πλήθη χινήµατος (19) διά τινας τοιαύτας αἰτίας,. ἨΝίχων (20) 6 συγγενὴς τῶν περὶ τὸν Ἀγαθοχλέα , ζῶντος ἔτι τοῦ βασιλέως χαθεστάµενος ἦν ἐπὶ τοῦ ναυτικοῦ, τότε δὲ τῶν "**.
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΟΛΥΡΙΟΥ METAAOTIOAITOY.
neum censebat, tum vero comperiebat et quibus ipse prsees- set, et qui Αἰοχαπάγία degerent milites in ipso spes de com- pescenda Agathoclis insolentia repositas habere. Talia quum agitaret consilia, mox in majus auctum dissidium est, sua utroque ad hoc contribuente. Nam Tlepolemus du- ces, centuriones ceterosque ordinum pr:efectos conciliare sibi studens ad compotationes sedulo convocabat, et inter confabulationes partim ab assentatoribus excitatus partim suo ingenio indulgens ( quippe juvenilis adhuc setatis erat et ad pocula sermones nectebantur) , dicteria jaciebat in fa- miliam Agathoclis primum obscuriora , niox ambigua, tan- dem aperfa et acerbissimi plena convicii. Sic pocula imple- bat ebibebatque in honorem pictoris parietum et mulieris comtricis et tonstricis, porro in honorem pueri, qui re- gis in compotationibus pincerna nibil non fecerit fierique sibi passus sit. Heec quum risu convive exciperent et de suo aliquid cavillationi adjicerent, cito ad Agathoclem res pervenit. Quoniam igitur in confesso simultas erat, statim Agathocles calumniari Tlepolemum caepit, dictitans eum a rege alienum esse et Antiochum ad regnum arcessere. Acmulta ad persuadendum argumenta in promptu habebat, quie vel ex iis quae revera accidebant detorquendo eruebat, vel a fundamento ipse confingebat adornabatque. Consilium vero erat, utsic multitudinem contra Tlepolemum exacer- baret : at contrarium prorsus evenit. Nam vulgus, quod jum dudum in Tlepolemo spes collocaverat, lubenter ad- modum exardescentem istam simultatem spectabat. initium vero motus populi factum est ob causas hujusmodi. Nico, affinis Agathoclis, rege superstite, classi prsefectus fuerat, tunc vero ***,
14. ἔτι μᾶλλον ] Sic codex. Quae si sana sunt, scribe πρὸς πᾶν, ἔτι μᾶλλον δὲ πυνθανόµενος κτλ. Attamen corrupta Ρο:
&ius esse mihi videntur, reponendumque : πρὸς πᾶν ὅ τι µέλλον. — 15. ἐπὶ τούτων ] scribendum potius ἐπὶ τούτοις, eos qtii post taxiarchas locum obtinent, ἑκατοντάρχας etc. — 16. ἐκκηλ. ] ἐκηλ. codex. Ceterum dubites an non fuerit ἐχχινούμενος ,jY0x bene nota. Contra verbum ἐκχηλέω nusquam , quantum scio, occurrit, nisi quod apud Hesychium : ἑξε- xtiéymosv, ἐξηύλησεν, ἔθελξεν, Casaubonus reponi vult ἐξεχήλησεν. — 17. ἐπεχεῖτο ] dictum est, ut ἐπιχεομένους τοῦ Δημητρίου ap. Phylarchum in Athen. Deipnos. VI, p. 261, B, pro quibus Plutarchus in Demetr. 25 : ἐπιχύσεις λαµδά- νοντας Δημητρίον. De voce θρανογράφος liucusque ex uno constabat Hesychio, qui θρανογράφους esse dicil τοὺς εὐπρεπεῖς τοιχογράφους. Proprie sunt pictores qui coloribus ornant τοὺς θράνους , i. e. sec. Pollucem X , 49, τὰ ξύλα τὰ καταχλείοντα τοὺς πλινθίνους τοίχους. — 18. καλλωπιστρίας] sic scripsi pro cod. ἀμμουνχιστρίας, quamquam non defore spero, qui nescio quam Ammonis ministram expiscandam esse putent. — "φνοχόει τῷ ] codex Qvoxotico. — 19. κινήματος] νικήµατος codex. — 20. Νίκων] Exstat hujus Niconis mentio in editis ( XV, 33, 7), ubi una cum matre Agathoclis et soro- cibus reliquisque cognatis a plebe trucidatus esse dicitur.
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ,
[EK BIBA. 18’.]
"Oct λιμῶ xarà τὴν Ῥώμην γενοµένου ἰσχυροῦ, ἀντρ τις οἴχου τε oUx ἀφανοῦς xal χρήµασιν ἐν τοῖς μάλιστα δυνατὸς, Σπόριος Μάλλιος (1) , εὐδαίμων ἐπί- χλησιν ἐπὶ τῆς πολλῆς εὐπορίας, νεωστὶ μὲν παρειλη- φῶς τὸν οἶκον τοῦ πατρὸς, ἠλιχίαν δὲ (13) xol τάξιν ἔγων ἱππικὴν, οἷα μήτε ἀρχὰς παραλαμθάνειν μήτε ἄλλην κοινὴν ἐπιμέλειαν µηδεμίαν, λαμπρὸς εἰ καί τις ἄλλος τὰ πολεμικὰ (2), xal πολλοῖς χεχοσμηµένος ἀρι- στείοις, χράτιστον ὑπολαθὼν χαιρὸν ἐπιθέσει τυραννί-- ὃος, ἐπὶ δηµαγωγίαν τοῦ πλήθους ἐτράπετο, τὴν ῥα- στώνην τῶν ἐπὶ τυραννίδα φερουσῶν ὁδῶν. Ἔχων δὲ πολλοὺς ἑταίρους xal πελάτας, ἄλλους ἄλλῃ διέπεµψε, χρήματα δοὺς ἐκ τῶν ἰδίων ἐς συναγυρμοὺς (3) τροφῆς” καὶ αὐτὸς eic Τυρρηνίαν (4) ῴχετο. Ἐν βραχεῖ δὲ χρόνῳ δι ἑαυτοῦ τε xai τῶν ἑταίρων πολλὴν χαταχοµίσας ἀγορὰν, διεµέτρει (6) τοῖς πολίταις, ἀντὶ δώδεχα δρα- γαῶν διδράχµου ἀπομετρῶν τὸν µόδιον ὅσους δὲ αἵ- αθοιτο παντάπασιν ἀδυνάτους xal μηδ’ (e) ὑπὲρ τῆς ἐφπμέρου xpo; ἔχοντας προέσθαι τὸ διάφορον ἄνευ τιμῆς χαριζόµενος. αύτη τῃ φιλανθρωπία τὸν δῆμον ἀναλαθὼν xal θχυµαστὴν ὅσην δόξαν ἀπενεγχάμενος ᾧχετο πάλιν ἐμπορευσόμενος ἑτέρας ἀγοράς' xal παρῆν οὗ διὰ μαχροῦ ποταμηχοὺς (7) ἄγων σχάφας πολλὰς πάνυ μετὰ τροφῆς" xal τὸν αὐτὸν τρόπον τοῖς [πολί- ταις] ἐμέτρει. Οἱ δὲ πατρίχιοι ταῦτα πράττοντα ὁρῶν- τες αὐτὸν ὑποψίας τε ἐλάμθανον τῆς ἄγαν φιλοτιµίας τοῦ ἀνδρὸς, οὐδὲν ἀγαθοῦ ἀπολαύσειν οἰόμενοι, καὶ συνιστάµενοι χατὰ τὴν ἀγορὰν ἑσκόπουν ὄντινα yp) τρόπον εὐπρεπέστερον ἄνευ χινδύγου παῦσαι τούτων αὐτὸν τῶν πολιτευµάτων, χρύφα μὲν τὸ πρῶτον xal κατ᾽ ὀλίγους συνιόντες xal διαλεγόµενοι πρὸς ἀλλήλους, ἔπειτα χαὶ ἐχ τοῦ φανεροῦ καταθοῶντες, ἐπειδὴ βαρύς τε (6) χαὶ ἀφόρητος ἦν, ἔργῳ τε πράττων ὑπερηφανίας
[E LIBRO XII. ]
Fame per urbem saviente, vir generis haud obscuri et opibus quam maxime pollens, Spurius M:elius, cui Felicis cognomentum ob bonorum abundantiam, nuper hereditate paterna potitus , in zefatis flore constitutus, ordini equestri adscriptus, neque magistratu neque alio quovis munere pu- blico unquam functus, ceterum si quis alius re bellica clarus multisque virtutis preemiis ornatus : is igitur, egre- giam tyrannidis affectandze occasionem sese nactum ratus , gratiam εἰ auctoritatem popularem captare coepit : quae quidem via omnium facillime ad tyrannidem ducere solet. ltaque quum multos familiares et clientes haberet, alios dimisit, qui pecunia ejus privata frumentum coemerent ; eodemque ipse consilio in Etruriam profectus est. Et quum brevi magnam annon copiam tum sua tum sodalium opera in urbem convexisset , inter cives eam dimetiebatur, pretio modii a duodecim drachmis ad duas reducto ; quotquot vero prorsus egenos noverat et qui ne quotidiani quidem victus impensam facere possent , iis sine pretio gratificabatur. Qua humanitate postquam populi favorem sibi concilíaverat et mi- rum quantam nominis celebritatem nactus erat, denuo ad annonam qusrendam profectus est, nec multo post rediit naves fluviatiles ducens multo refertas frumento , quod si- cuti antea civibus dimetiebatur. Hzc videntes patricii ni- miam viri ambitionem suspectabant, nec boni quidquam inde sibi evasurum augurabantur. Etcoeuntes in foro di- spiclebant num qua ratione speciosa absque periculo avertere Spurium a coeptis istis possent. Congressus illi primum clan- destini erant e£ paucorum inter se colloquia, deinde vero etiam ex aperto agere et clamoribusSpurium accusare : nimi- rum molestus admodum et plane intolerabilis evaserat, tum
J. Fol. 186, 1 γ. — 193, 8 r. Qua hoc loco de Sp.. Meelio narrantur, Titus Livius exponit lib. IV, c. 16 sqq. ; suc- cinctius de iisdem e Dionis Cassii libris deperditis agit Zonaras VII, 20; paucis rem tangunt complures, ut Cicero De rep. II, 27. 29; Cato 16, 56; Pro Milon. 27, 72; in Catilin. I, 1, 4; Pbilipp. II, 44, 114; Lel. 11, 36. Florus I, 26, 7, alii. Cf. etiam de /Equimelio Cicero De divin. H, 17; Pro domo 38, 101; Valerius Max, VI, 3, 1. Dionysius eandem quam Livius narrationem sequitur, verum multo fusius rem tradit , οἱ praeter narrationem , quae ipsi videbatur verisimil- lima esse, aliam subjungit ex probatissimis auctoribus, L. Cincio Alimento et Calpurnio Pisone, repetitam. Quam si nosset Niebulrius ( Rem. Gesch. II, p. 470 sqq.), multo etiam confidentius memoriam Sp. Meelii ab affectat: tyrannidis crimine purgare, ac patriciorum potius odio virum oppressum dicere sustinuisset. — Fragmentum nostrum e libro XII depromptum esse non est cur pluribus ostendam.
1. Μάλλιος] codex modo Μάλλιος modo Μάλιος. Eodem modo codices Zonarme. — 1*. δὲ] τε οοἀεχ.---2.π ολεμιχὰἁ] codex πολέµια, quod etsi excerptor pro πολεμικὰ usurpare potuit, a Dionysio tamen alienum est. Deinde codex xal κοσµένης pro χεχοσµένης..--. 3. ἐς συναγ.] ἐκσυναγνρμοὺς codex. — 4. Τ νρρην(αν] τυραννίαν codex. — 5. διεµέτρει] διεµέρει codex.— 6. ux£ ) uf codex. — 7. ποταμηγοὺς] ποταμιγοὺς codex, Mox inserui v. πολίταις. ν- 8. τε] ἔτι codex. Fort. erat Bagute-
XXXI
μεστὰ, xal λόγους Sulu»v αὐθάδεις ὑπὲρ ἑαυτοῦ ' ὅς γε πρῶτον μὲν καθεζόµενος ἐπὶ βήματος περιφανοῦς, σ A bd , » / ὥσπερ ἔθος ἐστὶν τοῖς τὰς ἀρχὰς ἔχουσιν, ἐχρηματιζε ο» - 9 J ^ τοῖς προσιοῦσιν Bv ἡμέρας περὶ τὴν σιτοδοσίαν, ἐχθα- λὼν τῆς ttp; ταύτης τὸν ἀποδειχθέντα ὕπαρχον ὑπὸ τῆς βουλῆς" ἔπειτα [δὲ] συνεγεῖς ποιούµενος ἐκκλησίας, » € , TN - οὐκ ὃν ἐν ἔθει 'Ῥωμαίοις ἰλιώτην ἐκχλησίαν συναγαγεῖν, πολλὰ μὲν τοῦ Μινυχίου χατηγόρει πρὸς τὸν δῆµον, 6 ῤ 9 e / ^ 9 3 ὡς ὄνομα φέροντος doge µόνον, ἔργον δὲ οὐδὲν ἀπο- - , bd , 3 b) M δειξαµένου τοις πένησιν ὠφέλιμον πολλὰ δὲ τοὺς πα. τρικίους διέθαλλε πρὸς τὸν δηαον, ὡς ταῦτα πράττον- τας (9) ἐξ ὧν ὀλίγος τε xal οὐδενὸς ἄξιος 6 δῆμος ἔσται, xai οὐδὲ ἐπὶ σιτοδεία φροντίδα τῶν ἀπόρων ἔχοντας οὐ- δεµίαν οὔτε χοινῃ πάντας οὔτε ἰδία τοὺς δυνατοὺς, πάντων (10) µάλιστα δέον αὐτοὺς χρήµασί τε xat σώ- µασιν, ὥαπερ αὐτὸς δὴ, χαχοπαθεῖν, xai πάντοθεν ἐπεισάγειν τῇ πόλει τὰς ἀγοράς' ἠξίου τε πρὸς τὰ τῶν ἄλλων ἔργα πατριχίων τὰ ὑφ᾽ ἑαυτοῦ πραττόµενα ἐξετάζειν, ὡς πολὺ xal τὸ πᾶν ἀλλήλων διαφέροντα. (11) ?g* 944 δο ^N? Ν PI Εκείνους μὲν γὰρ οὐδὲν ἐκ τῶν ἰδίων εἰς τὸ χοινὸν ἀναλίσκοντας ἔτι καὶ τὴν δηµοσίαν γῆν σφετερισαµέ- νους πολὺν (12) ἤδη χαρποῦσθαι Ὑρόνον, ἑαυτὸν δὲ τῶν δημοσίων οὐδὲν ἔχοντα ἔτι xal τὴν πατρῴαν χατα- χορηγεῖν οὐσίαν elc βοήθειαν τῶν ἁπόρων ᾿ καὶ ἐπειδὰν τὰ ὄντα χαταναλώση, δανείσµατα ποιεῖσθαι παρὰ φί- λων, οὐδὲν (13) ἀντικαταλλαττόμενον τῆς τοσαύτης φι- λοτιµίας ὅτι μὴ τὴν πολιτικὴν εὔνοιαν, ἧς οὐδὲ τὸν ἐξ 9 / fa - , 4 ἀνθρώπων πλοῦτον fi[eioÜmt τιµιώτερον. Οἱ δὲ περὶ αὐτὸν συνεστῶτες del σωτΏρα xai πατέρα xal χτίστην ἀπεχάλουν (14) τῆς πατρίδος xat τὸν μὲν ὑπατικὴν 3”. / , , A A j , ον ἕ ἐξουσίαν ἐλάττονα χάριν 1j κατὰ τὸ µέγεθος τῶν ἔργων αὐτοῦ γενήσεσθαι δοθεῖσαν ἀπέφαινον, ἄλλη δέ ttv µείζονι xat λαμπρᾶ vip, κοσμεῖν ἠξίουν αὐτὸν, ἣν καὶ τὸ γένος ἕξει τὸ ἐξ ἐχείνου. "fc δὲ καὶ τὴν τρίτην ἔξο- ^ / M / νὰ » bu ὃον ποιησάµενος ἐπὶ τὰ παραθαλάττια τῆς Ἰταλίας, ἔκ τε Κύμης xat τῶν περὶ Μίσηνον λιμένων σιτηγοὺς ὀλχάδας ἄγων πολλὰς κατέπλευσεν elc Ὡστίαν, ὃ τῆς "Poux ἐστὶν ἐπίνειον, xal χατέπλησε (15) ταῖς τροφαῖς ρω / τὴν πόλιν, ὡς μηδὲν ἔτι τῆς ἀρχαίας εὐετηρίας διαφέ- ^ ki e ρειν, ἅπας 6 δἥμος ἔτοιμος ἦν, εἰ γένοιτο τῆς ψήφου χύριος ἐπ᾽ ἀρχαιρεσίαις, εἴτε ὑπατείαν εἴτε ἄλλην τινὰ ttjv µετίοι, μηδενὸς ἐπιστρεφόμενος (16) µήτε νόµου χωλύοντος pit! ἀνδρὸς ἐναντιουμένου, χαρίζεσθαι. Ταῦτα ὁρῶντες ol προεστηκότες τῆς ἀριστοχρατίας, e v , / xal οὔτε ἐπιτρέπειν ἀξιοῦντες οὖτε χωλύειν δύναμιν ἔγοντες, ἐν πολλῃ πάντες ἦσαν dupla" xol ἔτι μᾶλ- λον διεταράχθησαν, ἐπειδὴ χωλυόντων ἐκχλησίας συν- άγειν αὐτὸν xal δημηγορεῖν τῶν τε δημάρχων xal ὑπάτων, συστραφεὶς ὁ δῆμος ἐχείνους μὲν ἐξέθαλεν ἐκ
ΕΚ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ.
factorum arrogantia, tum sermonibus quos de se jactabat superbissimis. Nam conspicuo sedens in suggestu, uti publici magistratus solent , quotidie accedentibus de frumentoruin largitione responsa dabat, ejecto quasi L. Minucio, qui senatus decreto prifectus annon: creatus erat ; deinde cre- bras conciones habens ( quanquam conciones habere apud Romanos non licet privato), multis Minucium apud populum accusabat, utpote qui nomen tantum magistratus pree se ferret , opus pauperibus utile edidisset nullum ; multa etiam in patricios sevit, quippe qui id agerent ut ad paucita- tem populum redigerent ac potestatem ejus frangerent , qui in tanta annonz caritate pauperum curam ne minimam quidem haberent, neque in communi omnes, neque priva- tim divites; quanquam omnium maxime hos potissimum deceret opibus suis et personis , uti ipse videlicet , nihil non pati, ut undique frumenta in urbem introducerentur. De- nique studia patriciorum cum suis ipsius rebus gestis com- paráns, quam diversa et plane contraria sibi essent demon- strare instituebat. 1llos enim non modo de suis in rem- publicam nihil expendere, sed etiam publicos usurpare agros, ex iisque a multo inde tempore frucius percipere ; se vero non modo nihil boni publici habere, sed paternas etiam opes erogare in auxilium indigorum ; et exhausta he- reditate pecunias mutuas ab arnicis cesse sum pturum , nec quidquam pro tanta liberalitate se petere preeter populi be- nevolentiam , quam omnibus divitiis humanis preeferendam esse censeret. Tum circumstantes servatorem et palrem et conditorem patrie appellitare, atque consularem potestatem dicere minorem fore quam pro accepti beneficii magnitu- dine gratiam ; aliis quibusdam majoribus splendidioribusqué ornandum honoribus esse, qui etiam ad prosapiam ejus es- sent perventuri. Ubi deinceps etiam tertio itinere in mati- tima Italiae suscepto, e Cumz et Miseni portubus cum fru- mentariis navibus plurimis in Ostiam, quod Rome navale est , innavigaret , ac tanta annonae copia urbem repleret, ut nihil pristinae proventuum felicitatis amplius desideraretur : tum vero populus universus pollicebatur, quando in magi- stratuum electione penes ipsum suffragia essent, sive consu- larem sive aliam quamcumque Spurius dignitatem ambiret , hanc se, nihil curantem neque leges vetantes neque homi- nes obstrepentes, ei gratificaturum esse. Hiec videntes opti. matium principes quum neque concedere vellent neque possent impedire , in summa omnes perplexitate versaban- tur. Ac mox in majus aucta animorum consternatio est, ubi tribunos consulesque, ne conciones Melius haberet prohibituros, e foro plebs tumultuans ejecit, eoque multam
coc ἔτι. Dein cod. ὑπεριφανίας. — 9. κράττοντας] πράττοντες et mox ὀλίγους codex. — 10. πάντων] παντὸς codex. — 11. Post vocem διαφέροντα iti eadem linea sequuntur : μετὰ δὲ τρεῖς ἡ τέτταρας et reliqua Polybiana, quz dedimus supra. € ontinentur haec nostri codicis lineis 53, quae in codice, ex quo nostra descripta sunt , unum implebant folium. Codex Fscor. singulis foliis lineas sexaginta continet. — 12. πολύν] πολλὰν... ἑαυτὸν δὲ τὴν δηµοσίω».. χαταχωρηγεῖν cod. — 13 .οὐδὲν] οὐθὲν h. L codex. — 14. ἀπεχ. ] ἀποχ. codex ; mox ἑλάττωνα id. — 15. κατέπλησε] ὡστίαν.. ἐπίνεον.. χατέ-
πανσε codex. — 16. ἐπιστρεφόμενος] ἐπιτρέποντος cod.
EM EX HISTORIA DIONYSI! HALICARNASSENSIS.
της ἀγορᾶς, vlt Μαλλίῳ πολλὴν ἄδειαν xo ῥώμην παρέσχεν. Ἐν τοιαύτγ δὴ χαταστάσει τῆς πόλεως ὑπαρ- ούσης, ὃ τῆς ἀγορᾶς ἀποδειγθεὶς ἔπαρχος, ἀγθόμενος μὲν ἐπὶ τοῖς προπηλαχισμοῖς τῶν λόγων, fà αὐτὸν ὑβρζων 6 Μάλλιος ἐν ταῖς ἐχκλησίαις διετέλει, δεδοι- χκὼς δὲ τὸν ἄνδρα μάλιστα τῶν ἄλλων, εἴ τινος ἐπιλά- βοιτο ἀρχῆς, μὴ πρότερον τῆς ἀριστοχρατίας αὐτὸν ποιήσηται, 9) τὸν δῆμον ἐξερεθίσας πρὸς αὐτὸν ποιήση- ται (17) διὰ τὴν ἐκ τῆς ἑταιρείας ἐπιθουλήν τινα xat' αὐτοῦ μηχανησάµενος' ἀγαναχτῶν τε (19) δι dy. φότερα ταῦτα xai ἀπηλλάχθαι προθυμούµενος ἐχείνου, μείζονα 3| χατ᾽ ἰδιώτην ἰσχὺν ἔχοντος, ἐπιμελῆ ζήτη- σιν ἐποιεῖτο τῶν ὑπ' αὐτοῦ λεγομένων τε xal πραττο. µένων. Πολλῶν δὲ ὄντων, οἷς 6 ἀνὴρ συνεργοῖς ἐγρῆτο τῶν ἀπορρήτων, xai οὔτε τὰς φύσεις ὁμοίων οὔτε τὰς γυώµας παραπλησίων, ἔμελλέ τις, ὅπερ εἰχὸς, οὗ βέ- Gatos αὐτῷ (19) ἔσεσθαι φίλος, Ἡ διὰ φόθον Ἄ διὰ x£o- Soc ἴδιον, ᾧ τὰ πιστὰ δοὺς 6 Μινούχιος ὑπὲρ τοῦ µη- δενὶ φράσειν ὅστις ἦν, ἅπασαν ἔγνω τήν τε διάνοιαν 199 Μαλλίου xal τὴν παρασχευήν. Ὡς δὲ καὶ τεκµή- ῥιον ἔλαθεν ἀναμφίλεχτον (20), xoi τὴν πρᾶξιν ἓν χερσὶν οὖσαν ἔγνω, λέγει πρὸς τοὺς ὑπάτους. ᾿Εκεῖναι δὲ οὐχ ἀξιοῦντες ἐφ᾽ ἑαυτοῖς ποιῃσαι µόνοις ἐπιχειρή- σεως τηλικαύτης ἐξέτασιν, sic τὴν βουλὴν ᾧοντο δεῖν τὸ ποᾶγμα εἰσφέρειν (21). Καὶ συνεχάλουν τὸ συνέδριον εὐθὺς , ὡς περὶ πολέμου δή τινος ὑπερορίου βουλευόμε- νο. Πληρωθέντος δὲ τοῦ συνεδρίου διαταγέων παρελ- ov ἅτερος αὐτῶν ἔλεξεν ὅτι πρᾶξις αὐτοῖς µεμήνυται αυσχευαζοµένη χατὰ τῆς πόλεως, πολλῆς πάνυ xal ταχείας φυλαχῆς δεοµένη διὰ τὸ τοῦ κινδύνου μέγεθος. Ταύτης δ᾽, ἔφη, μηνυτὴν οὗ τῶν ἐπιτυχόντων εἶναί «τινα πολιτῶν, ἀλλ’ ὃν αὐτοὶ δι’ ἀρετὴν ἐπὶ τῆς µεγίστης τε xai ἀναιγχειοτάτης τῷ χοινῷ γρείας ἔταξαν, ὀοχιµά- σαντες αὐτοῦ τήν τε πίστιν xal τὴν πρὸς τὰ χοινὰ φιλο- τιμίαν ἐχ. τῶν παρὰ πάντα τὸν βίον ἐπιτηδευομένων. Μετεώρου (22) δὲ τῆς βουλῆς ἐπὶ τῇ προσδοκία γενοµέ- γης, ἐχάλει τὸν Μινούχιον. Κάἀχεῖνος ἔλεξεν Ζήτει ἐν τῷ Περὶ δημ ηγοριῶν (22). Ὡς 03 ἐμηνύθη τῇ βουλῆ, δικτάτορα προχειρίζονται’
XXXIII
securitatis Melio et roboris conciliavit. Quum ita res ha- herent , preefectus annona ( L. Minucius ) aegre quidem fe- rens verborum contumelias, quibus insolenter Melius in concionibus ipsum insectari consueverat, simul vero me- tuens virum quam maxime, ne scilicet, ubi magistratum aliquem nactus fuerit , supra optimates se exfollens im. perium eorum everteret, aut multitudine contra Minucium excilata per factionis suee machinationem in illum aliquid moliretur; e£ horum ob utrumque indignatus ac removere studens virum majori quam pro privato pollentem potentia, verba ejus factaque diligenter observare et explorare cce- pit. Ac quum permultis Μας uteretur consiliorum clan- deslinorum sociis, quibus non eadem omnibus esset mens et indoles, accidit, quod erat consentaneum , ut existeret inter eos amicus parum fidus sive metu sive privati spe jucri. Huicigitur data fide haud se nomen ejus proditurum spondens, qu& animo Mielius *olveret et jam preepararet, cuncta rescivit. Nuntiata quum documentis dubitationem praescindentibus confirmasset , ac jam in manibus rem esso cognovisset , refert eam ad consules. Hi vero existimantes non esse penes se , ut ipsi soli in tanta molimina ínquere- rent, ad senatum rem deferendam esse censuerunt. ]taque confestim curiam convocant, quasi de bello aliquo extero deliberaturi. Simulac plenus erat senatus, prodiens alter consulum delatam sibi dicit rem contra civitatem susceptam tantique periculi, ut summa diligentia celeritateque sit pracavendum. Delatorem vero non ex obviis quibusque civibus ease, sed quem ipsi propter virtutem muneri gra- vissimo commodisque reipublicae quam maxime necessario pra:fecissent, cujus fidem et erga civitatem benevolentiam ex anteactme vito studiis haberent comprobatam. — Quibus dictis , in senatum exspectatione suspensum invocat Minn- cium, qui hunc in modum locutus est. Vide in Excerplis
De concionibus. ' Exposita delatione, senatus dictatorem creavit, qui
7 zovfanca: verbum ποιήσηται procul dubio ex antecc. male repetitum ; quo commisso, aliquis verbum finitum µη”
χανήσηται mutavit in μηχανησάμενος. --- 18. & v ava xtóvts] ἀγαναχτῶντες codex. — 19. αὐτῷ vel αὐτοῦ] αὐτὸν codex. — 20. &vay φ. ] &vag. cod. — 21. εἰσφέρειν] ἐφερεῖν cod. — 22. μετεώρου] µετέωρον cod. —— 23. Intertuptam marrationem e Livio 1V, 13 supplere quodammodo licet : Hic Minucius eandem publice curationem agens, quam Malius privatim agendam susceperat, qusim in utraque domo idem genus hominum versaretur, rem comper(am ad senatum refert : tela in domum Mclii conferri eumque conciones domi habere : ac non dubia regni consilia esse. Tempus agenda rei nondum stare; cetera jam convenisse ; οἱ (ribunos mercede emptos ad prodendam libertatem, et partita ducibus multitudinis ministeria esse. Serius se pene quam tutum fuerit,ne cujus incerti vanique auctor esset, ea deferre. Qu postquam sunt audila , e undique primores patrum et prioris anni consules increparent , quod eas largi- tiones cwtusque plebis in privata domo passi essent fieri , et novos consules , quod exspectassent, donec a praefecto annone (anta res ad senatum deferretur, qua consulem non auctorem solum desideraret , sed etiam vindicem : tum T. Quinctius , consules immerito increpari ait, qui constricii legibus de provocatione ad dissolvendum im- perium latis, nequaquam tantum virium in magistratuad eam rem pro atrocitate vindicandam, quantum animi, haberent. Opus esse non forti solum viro, sed etiam libero exsolutoque legum vinculis. Itaque se dictatorem L. Quinctium dicturum : ibianimum parem tanta potestati esse. Approbantibus cunctis, primo Quinctius abnuere , εί, quid sibi vellent , rogitare, quise etate exacta tante dimicationi objicerent. Dein, quum undique plus in illo senili animo non consilii modo, sed etiam virtutis esse quam in omnibus allis dicerent, laudibusque haud imme- ritis onerarent, et consul nihil. remitteret : precatus tandem deos immortales Cincinnatus, ne senectus sua in
FRACMENTA. HISTOR.. CR. — VOL. 1. . €
XXXIY
ὃ δὲ τὸν ἱππάρχην " ἐχέλευσεν ἔχοντι (24) τοὺς ἰππεῖς fxev ὡς αὐτὸν περὶ µέσας νύκτας" τοῖς δὲ βουλευταῖς, εἰς τὸ Καπιτώλιον ἕωθεν ἔτι συλλέγεσθαι’ τῷ τε Μινου- χίῳ τόν τε μηνυτὴν ἄγοντι xai τὰς ἄλλας ἀποδείξεις κοµίζοντι πρὸς τὸ βῆμα παρεῖναι' ἅπασιν δὲ φυλάττειν ἀπόρρητα πρὸς τοὺς ἔξω τοῦ συνεδρίου τὰ βουλεύματα" µίαν εἶναι λέγων ἀσφάλειαν, sl μηδὲν 6 Μάλλιος ἀχού- σειε τῶν περὶ αὐτοῦ λεγομένων τε xal πραττοµένων. Διατάξας δὲ τἆλλα ὅσων ἐδεῖτο, µέχρι δύσεως ἡλίου πάντας ἓν τῷ βουλευτηρίῳ χατασχὼν, σχότους ὄντος ἤδη διέλυσε τὸν σύλλογον. Ὡς δὲ µέση νὺξ ἐγένετο, « προελθών ἐκ τῆς οἰχίας ἐξήει (15) περὶ τὸν ὄρθρον τοὺς ἐπιλέκτους ἀμφοτέρων τῶν ὑπάτων ἐπαγόμενος xod αὖ- τοὺς τοὺς ὑπάτους, Οὗτοι μὲν οὖν τὸ Καπιτώλιον dpa τοῖς βουλευταῖς ἕωθεν χατειληφότες ἐφρούρουν' ὁ δὲ Μάλλιος οὐδὲν ἀχηχοὼς τούτων, ἡμέρας γενομένης, προελθὼν ic τὴν ἀγορὰν ἐγρημάτιζε τοῖς δεοµένοις ἐπὶ τοῦ βήματος χαθεζόµενος. Καὶ μετ’ οὗ πολὺ παρῆν 6 ἵππαρχος Σερουίλιος πρὸς αὐτὸν ἄγων τοὺς ἆχμαιο- τάτους τῶν ἵππέων, ἔχοντας ὑπὸ (36) τοῖς ἱματίοις ξίφη. Καὶ στὰς πλησίον αὐτοῦ λέγει «Ὁ διχτάτωρ σε χελεύει, Μάλλιε, πρὸς αὐτὸν fxew. » Κἀχεῖνος ὑποτυχόν, « Ποῖος, ἔφη, χελεύει µε, Σερουίλιε, διχτά. τωρ πρὸς αὐτὸν ἐλθεῖν; ὅπου xal πότε γενόμενος» » Καὶ ἅμα διαταραχθεὶς περιέθλεψεν εἷς τοὺς περὶ τὸ βῆμα. Ἀφασίας δὲ ἅπαντας χατασχούσης διὰ τὸ µη- δένα γινώσκειν τὰ πραχθέντα ὑπὸ τῆς βουλῆς, λέγει πάλιν 6 Σερουΐλιος’ « Εἰσηγγέλθης χθὲς εἰς τὸν βου- Xv, ὦ Μάλλιε, νεωτέροις ἐπιχειρεῖν πράγµασιν, ἴσως οὐκ ἀληθῶς' οὐδενὸς γὰρ ἄξιον ἀπὸ τῆς αἰτίας προχα- ταγινώσχειν ταύτην ἐξετάσαι τὴν µήνυσιν ἡ βουλὴ προελομένη, δικτάτορος ἔφησε δεῖν τοῖς πράγµασιν, ὡς οὗ τὸν ἐλάχιστον τῶν χινδύνων τρέχουσα xal ἀπέ- δειξε τῆς ἐξουσίας ταύτης Χύριον Λεύχιον Κοῖντιον Κικιννάτον, ὃν οἶσθα δή που xai σὺ χράτιστον ὄντα τῶν πατριχίων xat δὶς ἤδη ταύτην ἀνεπιλήπτως τετε- λεχότα τὴν ἀρχήν. Οὗτος 6 ἀνλρ δικαστήριόν σοι χα- θίσαι xal λόγον ἀποδοῦναι βουλόμενος, ἀπέσταλ- χεν ἡμᾶς, ἐμὲ τὸν ἵππαρχον ἅμα τοῖσδε τοῖς ἀνδράσι, ἄξοντάς σε ἀσφαλῶς ἐπὶ τὴν ἀπολογχίαν. El δὲ μηδὲν ἁδι- χεῖν πέποιθας, ἴθι καὶ λέγε τὰ δίκαια περὶ σαυτοῦ πρὸς ἄνδρα φιλόπολιν, ὃς οὖτε διὰ τὸν χοινὸν φθόνον οὔτε OU ἆλ- λην ἅδικον πρόφασιν οὐδεμίαν ἐχποδὼν ποιῆσαί σε (17) βου- λήσεται, » Ὅ δ ὡς ἦχουσεν , ἀνεπήδα τε xol μεγάλα ἀναθοήσας, « Ἄνδρες, ἔφη, δημοτικοὶ, βοηθεῖτέ µοι «συναρπαζοµένῳ διὰ τὴν πρὸς ὑμᾶς εὔνοιαν ὑπὸ τῶν δυ- νατῶν' οὗ γὰρ ἐπὶ δίκην χαλοῦμαι πρὸς αὐτὸν, ἀλλ᾽ ἐπὶ θάνατον χαλοῦμαι, » Ῥοῆς δὲ γενομένης καὶ θορύδου
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ.
equitum magistrum delegit Servilium, eumque juseit cum equitibus convenire se circa noctem mediam ; senatores au- tem a primo mane congregari in Capitolium ; Minucium vero cum delatore criminis documentisque ad tribunal adesse ; cunctos denique cavere, ne in vulgus arcana luec senatus decreta emanarent ; nam hanc unam securitatem fore dixil, si nibi leorum quie dictis (acti-que contra Mielium ageren- tus, ille comperiret. Deinde reliqua, quibus opus erat, disposuit , et ad solis usque occasum in curia omnes detl- nens tandem abortis jam tenebris concionem dlmisit. Nocte media quum Servilius ad dictatorem se contulisset , ipse primo diluculo foras progressus viros selectos consulis uttius- que et consules ipsos secum abduxit. Hi igitur una cum senatoribus Capitolium primo mane occupatum custodie- bant. Melius autem, omnium horum ignarus, ubi dies illuxerat, in forum prodiit, ac responsa dabat petentibus sedens in suggestu. Nec multo post ad eum venit magi- ster equitum Servilius cum flore equitatus, qui sub veste gestabant gladios. Ας propius accedens, « Dictator, inquit, te, Maeli, ad se venire jubet. » Ad haec respondens ille ; « Quisnam, Servili, me dictator vocat? ubinam est ille ef a quo inde tempore? » Simulque perturbatus oculis circum- Stantem percurrit coronam. Ες qua quum neni hisceret, quod a senatu facta omnes ignorarent , rursus Servilius ait : « Heri tu, Mali, ad senatum delatus es, utpote res novas moliens; falso fortasse; nam ex accusatione nihil praejudi- candum est, De hac delatione senatus inquirere statoens dictatore opus esse censuit, quippe haud minimo constitu-. ius in periculo. Eamque potestatem commisit L. Quinctio Cincinnato , quem tu quoque nosti procul dubio prrestan- tissimum esse patriciorum, ac bis jam munere hoc summa cum laude perfünctum. Is igitur, ut judicium tibi sistat, &c defendendi te facultatem praebeat , nos misit, me scilicet ac viros hosce, ut ad causam dicendam secure te adduca- mus. Jam si nullius tibi sceleris conscius es, venias et cau sam dicas coram viro, qui, quum civium commodis sta - deat, neque ob communem qua prermeris invidiam neque alio ullo przetextu e medio te removere voluerit. » Quibus auditis exsiliens Mzelius, summa voce, « Viri populares, cla mavit, mihi succurrite, qui ob meam in vos benevolen- tiam ab optimatibus corriplor. Neque enim in jodicium a dictatore, sed ad necem vocor. » Editoque circa suggestum
tam trepidis rebus damno dedecorive reipublice esset, dictator a consule dicitur : ipse deinde C. Servilium magis- irum equitum dicit. — 24. ἔχοντι] quod non mutandum esse in ἔχοντα, sequens suadet dativus τοῖς δὲ βουλενταῖς. llaqne lacunam notavi. Ac omnino male contracta est narratio Dionysii, qui et dictatoris nomen certe et creati ab eo magisíri equi- tum non potuit omittere. Sed hzec excerptor ad insidias suas properens nihil curavit. Contrasi quid librarius peccaverit, sup- plendum τὸν (x. ἀποδείξας vel καλέσας ἐκέλευσε vel tale quid. — 25. ἐξήει] étiex cod. Ceterum locus noeter male truncatus est. Circa mediam noctem Servilius ad dictatorem se conferre jussus erat, ut supra vidimus. Hoc ipsum h. ]. commemoralum erat. In seqq. scripsi ἕωθεν pro ἔξωθεν, quod codex preebet. — 10. ὑπὸ] ἐπὶ cod. — 27. ποιῆσαί σε] ποιήσέσαι codex.
EX HISTOBIA DIONYSII ΗΑΙΙΟΑΒΝΑΡΡΕΝΟΙΣ.
πολλοῦ περὶ τὸ jua, συγγνοὺς ὅτι πλείους εἰσὶν τῶν βοηθούντων οἱ συλλαμθάνειν µέλλοντες αὐτὸν, χαὶ οὐ μαχρὰν ἑτέρους ὑποκαθιεῖσθαι ἐν ὅπλοις, καταπηδᾶ τα- χέως ἀπὸ τοῦ βήματος xai διὰ τῆς ἀγορᾶς ἐγώρει δρό- Map , σπεύδων εἰς τὴν οἰχίαν καταφυγεῖν. Καταλαμ- Βανόμενος δὲ ὑπὸ τῶν ἵππέων εἰς ἐργαστήριον εἰστρέχει μαγειριχὸν, xal χοπίδα τῶν κρεοκόπων ἁρπάσας παίει τὸν πρῶτον αὐτῷ προσελθόντα, ἔπειτα πολλῶν ἐπιπε- σόντων ἀθρόον, ἀμυνόμενος xal βραχὺν ἀντισχὼν χρό- νον, ἀπεχόπη ὑπό τινος τὸν βραχίονα χαὶ πίπτει χαὶ καταχοπεὶς ὥσπερ θηρίον ἀποθνήσχει. Μάλλιος μὲν 5» μεγάλων ὀρεχθεὶς πραγμάτων, xal μικροῦ πάνυ δεήσας τῶν “Ῥωμαίων ἡγεμονίαν χατασχεῖν, οὕτως ἁζήλου καὶ πικρᾶς χαταστροφῆς ἔτυχεν. Ἐξενεχθέν- τος δὲ εἰς τὴν ἀγορὰν τοῦ vexpoU , xal γενηθέντος πᾶσι φανεροῦ , δρόμος » xal βοὴ χαὶ θόρυθος ἁπάντων τῶν χατὰ τὸν ἀγαρὰν, τῶν μὲν οἰχτειρόντων, τῶν δὲ dya- νακτούντων, τῶν δὲ ὁμόσε τοῖς δεδραχόσι (38) χωρεῖν ἑσκουδαχότων. Τοιαύτης ταραχῆς γενομένης, μαθὼν 6 δικτάτωρ ὅτι διαπέπραχται τοῖς ἱππεῦσι τὸ προστα- χθὲν ἔργον, χατέθαινεν ἀπὸ τῆς ἄχρας elc τὴν ἀγορὰν, τούς τε βουλευτὰς ἐπαγόμενος ἅπαντας χαὶ τοὺς ἱππεῖς περὶέαντὸν ἔγων γυμνὰ φαίνοντας ξίφη” καὶ δηµηγορή- σας (39) ἐπ) ἐκκλησίας ἀπέλυσε τὸν ὄχλον. "Tov δὲ δημοτικῶν οἱ [ μὲν οὐ ] (30) συμθουλεύσαντες τῇ χα- ταλύσει TX πολιτείας ἠγανάχτουν xal δι’ ὀργῆς τὴν ἐπιχείρησιν τοῦ ἀνδρὸς ἐλάμθανον’ ol δὲ κοινωνήσαντες τῆς συνω!κοσίας (31) ἀφειμένοι τοῦ φόθου χαίρειν τε προσεποιοῦντο xai τὸ συνέδριον τῶν βουλευµάτων ἑπή- vouv* ὀλίγοι δέ τινες ἐξ αὐτῶν ol πονηρότατοι λογοποιεῖν ἑτόλμων dv ταῖς (11) ἑξῆς ἡμέραις, ὡς ἀνηρπασμένου πρὸς τῶν δυνατῶν τοῦ Μαλλίου, xal διαστασιάζειν τὸν ὅημον ἐπεχείρουν, οὓς ἀφανεῖ θανάτῳ διαχρησάµενος ὁ δαιτάτωρ, ἐπειδὴ χατέπαυσε τοῦ θορύθου, τὴν ἀρχὴν ἀποτίθεται.
Οἱ μὲν δὴ τὰ πιθανώτατά µοι (15) δοχοῦντες γράφειν περὶ τῆς Μαλλίου τελευτῆς, οὕτω παραδεδώκασι. Λεγέσθω δὲ xoi 6 δοχῶν ἧττον εἶναί uot πιθανὸς λόγος, ᾧ χέχρηται Κίγκιος (34) xo Καλπούρνιος, ἐπιχώριοι συγγραφεῖς οἵ φασιν οὔτε δικτάτορα ὑπὸ τῆς βουλῆς ἀποδειγθῆναι τὸν Κόῖντον, οὖτε ἵππάρχγην ὑπὸ τοῦ Κοΐντου τὸν Σερονΐίλιον. — l'evouévr δὲ τῆς μηνύσεως ὑπὸ τοῦ Μινουχίου, τοὺς παρόντας ἐν τῷ σνυνεδρίῳ πι- στεύσαντας ἀληθῆ τὰ λεγόμενα εἶναι, xal (39) γνώµην
XXXV clamore et tumultu , ubi animadvertit majorein eorum qui correpturi quam qui defensuri essent numerum , ac jamjam alios in armis submitti , illico de suggestu desiliens per fo- rum cursu se abripuit, ut domum aufugeret. Et quum in eo esset, ut ab equitibus deprehenderetur, in lanii oflici- nam se recipit , ibique primum ad se accedentium arrepto ferit cullro; deinde autem aliis confertim adorientibus, postquam defendens se aliquantisper restitisset, tandem, quum brachium ei ab aliquo przcisum eseet, cadit et prostratus belluze in modam conficitur. Meelius igitur rem magnam sane aggressus, ubi haud multum aberat, quin regnum apud Romanos usurparet, tam miserandum tamque acerbum vitz exitum nactus est. Elatnm vero in forum cadaver quum in omnium venisset conspectum , discursg- (io erat et clamor e£ tumultus versantis ibi multitudinis ; alii vicem viri lugebant, alii indignabanttür, alii manum conserere cum auctoribus czedis properabant. Dum ita tu- multuantur, dictalor postquam rescivit peregisse equites imperata , in forum descendit cum senaíu universo et cum equitibus, qui nudos tenebaut gladios. Populumque in concionem vocavit et allocutus eum dimisit. Ceterum e plebe qui conjurationis de evertenda republica non fuerant participes, conamen indigne ferentes Maelio succensebant ; socii vero ceeptorum , quod metu liberati essent, gaudium simulantes decreta senatus collaudabant ; quanquam pauci quidam eorum nequissimi per dies subsequentes flctis ser- monibus Mrelium ab optimatibus oppressum contendere, plebemque ad rebellionem excitare audebant. Hos in oc- culto tollendos curavit dictator, ac sedato tumultu magi- &lratum deposuit.
Jgitur qui verisimillima mihi videntur de fine Μαι scripsisse, hunc in modum rem (tradiderunt, Verum appo- nam etiam narrationem , minus illam , opinor , probabilem, qua Cincius Alimentus et Calpurnius Piso, Romani scri- ptores, utuntur. Dicunt hi neque dictatorem a senatu Quinctium creatum , neque magistrum equitum a Quinctio Servilium delectum esse; sed re a Minucio delata , senato- res in curia praesentes, quum veram esse delationem nihi]
28. τοῖς δεδραχόσι]τῶν
cod. — 29. Ipsam dictatoris orationem excerptor omisit. Desumpta ex ea sunt qua
leguntur in Dionysil Exc. Vatican. De sentent. in Collect. Vat. 1Η, p. 465 ed, Mai. : "Exwv xao' ἑαντὸν ἀνθρώπους ἐξ ἁπάσης σννειλεγμένους καχίας, οὓς ἐσίτιζεν ὥσπερ θηρία κατὰ τῆς πατρίδος. El μὲν οὖν ὑπήχουσέμοι , xai παρέσχεν ἑαυτὸν dv τοῖς νόµοις — µένοντα , μεγίστην ἂν τοῦτ’ αὐτῷ παρέσχε ῥοπὴν elo τὴν ἀπολογίαν, xal τεχμήριον οὐχ ἑλάχιστον ἦν τοῦ μὴ βεθουλεῦσθαι χατὰ τῆς πατρίδος * vov δ ὑπὸ τῆς συνειδήσεως ἐλαυνόμενος , ὃ πάσχουσιν ἅπαντες οἱ τὰς ἀνοσίους βουλὰς κατὰ τῶν ἀναγχαιοτάτων αφίσι ποιησάµενοι, τοῦτο ἔπαλε, φνγεῖν [τε] τὸν ἔλεγχον ἔγνω χαὶ τοὺς ἤχοντας ἐπ᾽ αὐτὸν ἰππεῖς μαγειρική χοπίδι παίων ἀπήλαυνε. Cf. Livius IV, 15: Tumultuantem deinde multitudinem incerta existimatione facti ad concionem vocari jussit ; οί Belium jure caesum pronuntiavit , eliamsi regni crimine insons fuerit ; qui vocatus a magistro equitum ad dicía- (orem non venisset. Se ad causam cognoscendam consedisse ; qua cognita, habiturum fuisse Maolium similem causa fortunam. Vim parantem , ne judicio se committeret , vi coercitum esse, etc. — 30. μὲν οὐ] supplevi. —31 . κοινωνή- σαντες οὖν τῆς xad τὸ σννωμµ. codex., expunctis verbis οὖν, xai. t. — 32. ἐν ταῖς] dv ταῖς ἐν ταῖς cod. — 33. μοι ] μον cod. — 34. κεχρ. Κέγχιος] χέχριται χίρχεος xai καλπουρνίνος cod. — 335. καὶ] Huc transposui particulam, qua in codice legitur
XXXV!
ἀποδειξαμένοι τῶν πρεσθυτέρων τινὸς, ἄκριτον ἡ μὴν (a6) ἀποχτεῖναι τὸν ἄνδρα, παραγρῆμα πεισθέντας, οὕτω τὸν Σερου(λιον ἐπὶ τοῦτο τάξαι τὸ ἔργον, νέον vta. xai κατὰ γεῖρα γενναῖον. Ταῦτον δέ φασι λαθόντα τὸ ξιφίδιον ὑπὸ µάλης, ἐλθεῖν πρὸς τὸν Μάλλιον πορευόµε- vov ix τῆς ἀγορᾶς. xal προελθόντα εἰπεῖν, ὅτι βούλε- ται περὶ πράγματος ἀπορρήτου xal μεγάλου διαλεχθῆ- ναι πρὸς αὐτόν. Κελεύσαντος δὲ τοῦ Μαλλίου μικρὸν ἀποχωρῆσαι τοὺς ἐγγὺς αὐτῷ παρόντας, ἐπειδὴ µονω- θέντα τῆς φυλαχῆς ἔλαθεν, γυμνώσαντά τὸ ξίφος βάψαι χατὰ τῆς σφαγῆς. ΑἜοῦτο δὲ πράξαντα δρόμῳ γωρεῖν εἰς τὸ βουλευτήριον , ἔτι συγχαθηµένων τῶν συνέδρων, ἔχοντα τὸ ξίφος ἡμαγμένον, χεχραγότα πρὸς τοὺς διώ- χοντας , ὅτι χελευσθεὶς ὑπὸ τῆς βουλΏς ἀνήρηχε τὸν τύ- pavvov. Ἀκούσαντας δὲ τὸ τῆς βουλῆς ὄνομα τοὺς ὠρμηχότας παίειν τε xai ψάλλειν αὐτὸν, ἀποτραπέσθαι μηδὲν εἷς αὐτὸν παρανομῖσαι. "Ex τούτου xal τὸν ἐπωνυμίαν τὸν Αλαν αὐτῷ τεθῆναι λέγουσιν, ὅτι τὸ ξίφος ἔχων ὑπὸ µάλης ἦλθεν ἐπὶ τὸν ἄνδρα: ἅλας γὰρ χαλοῦσι ᾿Ρωμαῖοι τὰς µάλας,
Ἀναιρεθέντος δὲ τοῦ ἀνδρὸς χαθ᾽ ἑχάτερον τρόπον, αυνελθοῦσα ἡ βουλ) τήν.τε οὐσίαν αὐτοῦ εἶναι δηµοσίαν ἐγηφίσατο, καὶ τὴν οἰχίαν ἕως ἐδάφους χατασχαφῆναι. Οὗτος 6 τόπος ἔτι xal elc ἐμὲ ἦν ἐν πολλαῖς ταῖς πέριξ οἰχίαις μόνος ἀνειμένος ἔρημος, χαλούμενος ὑπὸ Ῥω- µαίων Αἰχυμήλιον, ὡς ἂν ἡμεῖς εἴποιμεν ἰσόπεδον μένον' αἰχὸν γὰρ ὑπὸ Ῥωμαίων τὸ µηδεµίαν ἔχον ἐξο- qv. καλεῖται. [ Τόπος οὖν Μήλιον ἐξ ἀρχῆς κληθεὶς , ὕστερον ] συμφθαρέντων (27) ἀλλήλοις κατὰ τὴν µίαν ἐκφορὰν τῶν ὀνομάτων, αἰχυμήλιον ἐκλήθη. Τῷ δὲ τὴν κατὰ τοῦ Μαλλίου ικήνυσιν ἀποδόντι Μινουχίῳ ατάσιν ἀνδριάντος ἐψηφίσατο f, βουλή.
Π. Ότι Kolvcou Σερουιλίου τὸ τρίτον xai l'atou Μαρχίου 'Ῥουτίλου [τὸ τέταρτον] ὑπατευόντων (1), xlv- Guvot τὴν "Pony χαλεποὶ xat ἀπροσδόχκητοι χατέσχον, οὓς εἰ μ. θεία τις πρόνοια διεσχέδασε, δυεῖν χαχῶν θάτε- gov ἂν αὐτῃ συνέπεσεν, 7| δόξαν αἰσχίστην ἐνέγχαι ζενοχτονίας, ἡ φόνων ἄγασθαι πολιτικῶν. Ἀφ΄ ἧς δ) αἱ- τίας εἰς τούτους ἦλθε τοὺς χινδύνους, μικρὰ τῶν πρόσθεν ἀναλαθὼν δι’ ὀλίγων πειράσοµαι διελθεῖν. "Ev τῷ πα- ῥελθόντι ἐνιαυτῷ τὸν Σαυγιτικὸν πόλεμον ὑπὲρ ἁπάσης Καμπανίας ἡ τῶν Ῥωμαίων πόλις ἀραμένη xoi τρισὶ γικήσασα µάχαις τοὺς ἀντιταχθέντας, ἐθούλετο μὲν ἁπά- σας ἆγειν τὰς δυνάμεις, ὡς οὐδενὸς ὅτι κινδύνου ταῖς πολεσικαταλειποµένου. Δεομένων δὲ τῶν Καμπανῶν μὲ καταλιπεῖν αὐτοὺς συμμάχων ἐρήμους, ὡς ἐπιθησομέ- νων σφίσι τῶν Σαυνιτῶνς sl μηδεμίαν ἔχοιεν ζενικὴν βοήθειανι ἔγνω τὸν ἁπαλλάξαντα τοῦ πολέμου τὰς πόλεις ὕπατον Μάρκον Οὐαλέριον, ὅσην, ἂν αὐτοὶ βου- Ἀηθῶσι τρέφειν, στρατιὰν ἓν ταῖς πόλεσι χαταλιπεῖν.
ΕΚ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ.
dubitassent, atque e senioribus quidam hominem indicta causa occidendum proposuisset , stalim persuasos Servilio , viro juveni manuque strenuo, rem exsequendam deman- dasse. Ίῖυπο vero aiunt, gladiolo sub ala occultato, ad Malium e foro discedentem venisse, ef propius aggressum dixisse de re arcana magnique momenti se velle cum eo colloqui, Tum Malio jubente adstantes paullulum recedere, ubi solum et custodia desertum nactus esset, strinxime gladium et in jugulum defixisse. Quo perpetrato , eum cursu in curiam , considente adhuc senatu , sese contulisse, manu tenentem ferrum cruentum, et persequentibus alta voce clamantem jussu senatus se peremisse tyrannum. Audito autem nomine senatus, irruentes qui ferirent eum pulsarentque, a cepto destitisse, ne quid contra leges com- mitterent. Hinc etiam Ahalc cognomen ei dicunt mditum, quod sub a/a gladium habens ad M:elium accessisset ; nam alas Romani dicunt , quod Greci µάλας vocant.
Interfecto Mielio,, sive hac sive illa ratione res acciderit , conveniens senatus decrevit, ut bona ejus publicarentur, domus solo aquaretur. Atque locus, quo ea steterat, etiam mea adhuc etate inter multas cdes , quze circumcirca sunt, solus relinquitur desertus, et a Romanis /Equimelium xo- catur. Nimirum cquum apud Romanos dicitur td quod non habet eminentiam. ]Itaque locus, quem pridem Ma:- lium vocarunt, deinceps corruptis invicem et in unum conflatis nominibus, /£ quimelium appellatus est. Praeter - ea senatus decrevit, ut delatori Μα Minucio poneretur statua.
1]. Q. Servilio MI et C. Marcio Rutilo IV consulibus, in grave periculum Roma praeter exspectationem conjecta est, quod nisi divina quaedam providenlia dissipasset, ex duobus malis accidisset ei alterum : aut enim hospiticidii famam tulisset turpissimam , aut civili se caede contamínas. set. Unde vero in tantum devenerit periculum, re paullo altius repetita, brevi tentabo enarrare. Anno precedente Romani, bello contra Samnites pro Campania universa sus- cepto, quum tribus proliis hostes debellassent, omnem exercitum domum reducere voluerant , quod nullum am- plius periculum Campanorum oppidis esset. timendum. Rogantibus autem Campanis, ne sociorum praesidio desti- tutos se relinquerent, quippe quos, nisi peregrinum auxi- lium tutaretur, denuo Samnites aggressuri forent : decrevit senatus , ul consul Marcus Valerius, qui bello urbes libe- raverat, quantam ipsi Campani vellent alere exercitus
ante οὕτω τὸν Σερουΐλιον. — 46. ἡ μὴν] ἡμὲν cod. — 37. συμφθαρ.] σῳµφθαρ. δὲ ἀλλήλοις cod. Inclusa supplevi e Dionysii Exc. Vat. p. 486 : τὸ ἰσόπεδον Αἰκομήλιον Ῥωμαῖοι καλοῦσιν’ aixov γὰρ τὸ μηδεµίαν ἔχον ἐξοχὴν λέγουσι. Τόπον οὖν τινα, ήλιον ἐξ ἀρχῆς χληβέντα., ὕστερον συµφθαρέντων ἀλλήλοις χατὰ τὴν µίαν ἐχφορὰν τῶν ὀνομάτων, Αἰκομήλιον ἐκάλεσαν.
11. Fol. 193,8 r. — 191, 13 vso. Dere vid. Livius VII, 38 et Appianus Samnit. fr. 1, p. 14 ed. Didot. cf. Niebuhr. R. Gesch. IW, p. 72sqq.— 1. τὸ τρίτον... ὑπατεύοντω »] codex : τὸ τρίτον ὑπατεύοντος xai γαΐηυ μαρκίον ῥητύλον Ux
EX HISTORIA DIONYSII HALICARNASSENSIS.
Fivouévec δὲ τῆς ἐξουσίας ταύτης χύριος 6 ὕπατος, ὅσοις ἦν βουλομένοις ὀψώνια xal μισθοὺς φέρεσθαι τῆς φυλαχῆς, τούτους καθίστησιν ἐν ταῖς πόλεσιν. Ἐν olo ἦν τὸ πλεῖον µέρος ἀνεστίων xai χαταχρέων xal τὴν olxot πενίαν xai ἀγνωσίαν ἀσμένως ἀποδιδρασχόντων. Τού- τους οἱ Καμπανοὶ ταῖς οἰκίαις ἀναλαμθάνοντες, τραπέ-- ζαις τε ὑπεδέχοντο λαμπραῖς χαὶ ταῖς ἄλλαις ἐξένιζον Φιλοφροσύναις. Πολυτελ]ς δὲ xal ἁθροδίαιτος ἱκανῶς Καμπανίαν οἰκοῦσι καὶ νῦν ἐστὶ xal τότε ἦν ὃ βίος, xai πάντα τὸν λοιπὸν ἔσται χρόνον’ πολύχαρπόν τε πε- διάδα xal πολύθοτον xal πρὸς ὑγείαν ἀνθρώποις γεωρ- γοῦσιν ἀρίστην οὗὖσαν, Κατ ἀρχὰς μὲν οὖν ἀγαπητῶς οἱ φρουροὶ τὴν φιλοξενίαν τῶν ἀνθρώπων ἐλάμδανον" ἔπειτα διαφθειρόµενοι τὰς ψυχὰς ὑπὸ τοῦ χόρου τῶν ἀγαθῶν πονηροὺς ὑπολογισμοὺς χατὰ μικρὸν ἐλάμόα- vov* καὶ συνιόντες ἀλλήλοις ἔλεγον, ὡς ἀνοήτων ἀνθρώ- πων ποιήσουσιν ἔργον, εἰ τοσαύτην καταλιπόντες εὖδαι- μονίαν ἐπὶ τὸν iv "Poux βίον ἀναχάμψουσιν, ἔνθα λυπρὰ μὲν ἡ v7, πολλαὶ δὲ εἰσφοραὶ, πολέμων δὲ καὶ κακῶν ἀνάπαυσις οὐδεμία, τὰ δὲ τῶν χοινῶν πόνων ἆθλα παρ) ὀλίγοις, οἱ δὲ ἀσθενεῖς τοῖς βίοις xal τῶν καθ) ἡμέραν ἀναγχαίων ἀποροῦντες, χαὶ ἔτι μᾶλλον οἱ τὰ χρέα μὴ δυνάµενοι διαλῦσαι τοῖς συμθαλοῦσι: xol τὴν ἀνάγκην ἀποχρῶσαν εἶναι σύμδουλον τῶν συµφε- ῥόντων σφίσιν ἀποφαίνοντες ἄνευ τοῦ χαλοῦ: οὐδ εἰ πάντες νόμοι τε xai ἄρχοντες τὰς ἐσχάτας τιμωρίας ἀπειλοῖεν αὐτοῖς, iv Kapmavot, ἔτι µεθήσεσθαι τῆς παρούσης εὐδαιμονίας ἔλεγον , xal τελευτῶντες εἷς το- σαύτην ἀπόνοιαν ἦλθον, ὥστε xal λέγειν ἑτόλμων, «Τί δαὶ xal δράσοµεν δεινὸν, ἐὰν Καμπανοὺς ἐχθαλόντες τὰς ἐχείνων πόλεις κατάσχωµεν; Οὗτοι γὰρ αὐτοὶ πρότερον οὐκ ἐκ τοῦ πεδίου (2) κτησάµενοι τὴν γῆν χατέσχον, ἀλλὰ ἐπιξενωθέντες Τυρρηνοῖς (3) τοῖς xa- τοικοῦσιν αὐτὴν, καὶ τοὺς ἄνδρας πάντας διαφθείραντες, τάς τε γυναῖκας αὐτῶν xai τοὺς βίους xat τὰς πόλεις καὶ τὴν περιμάχητον χώραν παρέλαθον, ὥστε σὺν Δίκη πείσονται πᾶν ὅτι ἂν πάθωσιν (4) αὐτοὶ τῆς πα- ῥανοµίας χατάρξαντες χαθ᾽ ἑτέρων. Τί δαὶ καὶ τὸ χω- λῦσαν ἡμᾶς ἔσται ταντα µέχρι τοῦ παντὸς ypóvou καρποῦσθαι τἆγαθά; Σαννῖται µέν γε xal Σιτιχηνοὶ καὶ Αὔσονες (5) xal πάντες ol περίοικοι τοσοῦτον δεήσουσι Καμπανοῖς τιμωροῦντες ἐφ᾽ ἡμᾶς στρατεύ- ειν (e), ὥστε ἀποχρῆν ὑπολήψονταί σφισιν εἰ τὰ ἑαυτῶν ἐάσωμεν ἑχάστοις ἔχειν. 'Ῥωμαῖοι δὲ ἴσως μὲν xal κατ εὐχὴν δέξονται τὸ πραγθὲν, ἅπασαν ἀζιοῦντες Ἰταλίαν ταῖς αὑτῶν ἀποιχίαις χρατεῖσθαι ' sl δὲ ἆγα- ναχτεῖν προσποιούµενοι, πολεµίους ἡμᾶς χρίναντες " (7), οὗ τοσαῦτα δεινὰ διαθήσουσιν, ὅσα πείσονται πρὸς ἡμῶν: χώραν τε γὰρ αὐτῶν δγώσοµεν, ὅσον ἂν ἡμῖν óox3,, xai δεσµώτας ix τῶν ἀγρῶν λύσομεν xal θε- ῥάποντας ἐλευθερώσομεν xal μετὰ τῶν ἐχθίστων αὖ- τοῖς Οὐολούσκων τε xai Ἰ} υρρηνῶν xal Σαυνιτῶν xat
XXxvil
partem in urbibus relinqueret. Consul igitur ejus rci ordi- nandz arbiter factus, proesidiarios oppidis imposuit qui- cunque victum et stipendia custodie mereri cuperent. Pars major eorum liomines erant aris et focis carentes et obterati et paupertatem domesticam et obscuritatem haud inviti deserentes. Hos Campani domibus suis mensisque splendidis excipiebant et in reliquis hospitali liberalitate beabant. Etenim sumptuosa admodum et delicatula Campa: nie incolis vita et nunc est et tunc erat et in omne futu- rum erit tempus. Nimirum planitiem colunt ubertate fru- ctuum pascuorumque abundantia insignem aerisque tempe- ratura hominibus saluberrimam. Initio igitur gratis animis preesidiarii prodigam hominum hospitalitatem accipiebant, deinde vero bonorum fastidio corrupti prava paullatim inibant consilia. Congredientes inter se dictitare coeperunt, dementize fore opus , si ipsi tanta vite felicitate relicta Ro- mam reverterentur, ubi solum esset aridum, ubi tributorum pensiones που], a bellis malisque requies nulla, ubi serumparum pro patria exantlatarum prsemia redirent ad paucos, ubi inopia victus quotidiani laborarent re fruentes tenui , et magis adhuc qui feenera creditoribus solvere nou possent : vel necessitate adigi se declarabant , ut commodis suis consulerent, honesti ratione seposita. Quapropter etiamsi leges omnes et magistratus extremas sibi ponas minitarentur, haud se renuntiaturos praesenti qua in Cam- pania gauderent felicitati. Postremum eo processerunt ve- cordia et audacis, ut « Quid demum, dicerent , adeo atrox committemus, si Campanis ejectis urbes eorum occupave- rimus? Nam ipsi olim non de suo penu acquirentes terram hanc occuparunt , sed a Tyrrhenis incolis hospitio recepti, viris cunctis trucidatis, uxores eorum et opes et urbes et expetendam istam omni contentione regionem sibi vindica- runt. Igitur jure merito queque patientur, quum ipsi prio- res in alios jus et &equum violarunt. Quid denique im- pediet quominus per omne tempus bonis his fruamur? Samnites certe, Siticeni, Ausones, reliqui populi finitimi tantum aherit ut Campanis auxiliantes expeditionem contra nos suscipiant, ut :equi boni sint facturi, si sua quibusque habere ef possidere sinamus. Romanis vero fortasse etiam ex voto res venerit, quippe qui universa Italia coloniarum opera potiri moliuntur : sin iram simulantes hostium loco nos habuerint, non tantis nos afficient damnis, quanta a no« bis ipsi accipient : nam ditionem eorum vastabimus pro. lubitu, vinctos in agris exsolvemus, servos in libertatem vindicabimus, cum hostibus eorum acerbissimis , Volscis , Tyrrhenis, Samnitibus, nec non cum Latinis, qui nunc
τενόντων — 2. num ἰδίον 2 — 3. τυρανοῖς cod. — 4. fortassis πράξωσιν. — 5. αὔσωνες cod. — 6. ἑἐρ᾽ ἡμᾶς τε στρατεύει»
Οκ]. — 7. xeivawttz] verbum excidit, aut scr. κρίνουσιν,
χχχνΗι
τῶν ἔτι ἐνδοιαστῶς ἀκροωμένων Λατίνων στησόµεθα : ἠναγχασμένοις δ' ἀγθρώποις καὶ τὸν ἔσχατον περὶ ψυ- χῆς τρέχουσι δρόµον οὔτ' ἄπορον οὐδὲν οὔτ ἀντίπα- λον. » Τοιαῦτα διαλεγόµενοι πρὸς ἀλλήλους, ὀλίγοι μὲν τὰ πρῶτα , ἔπειτα πλείους ἔγνωσαν ἐπιχειρεῖν ταῖς πόλεσι, xal δι ὅρχων ἐδίδοσαν ἀλλήλοις τὸ πιστόν. φθασε δὲ τὴν ἐπιχείρησιν αὐτῶν sl; ἐμφανὲς ἀγα- γοῦσα µήνυσις, ἣν τῶν συνωμοσάντων τινὲς ἐποιήσαντο πρὸς τὸν ἕτερον τῶν ὑπάτων Μάρχιον, ᾧ τὸν χατὰ Σαυνιτῶν πόλεµον ὃ χλῆρος ἀπένειμεν, δη παρειλη- φότι (8) τὰς ἐν τῃ Poi χαταγραφείσας δυνάµεις, xol ὄντι ἐν ὁδῷ. Ὁ δὲ ὕπατος ἀπροσδοχήτου xal δεινοῦ πράγματος ἀχούσας ἔχρινε μὴ λέξειν τὸ πρᾶγμα uz εἰδέναι δοχεῖν, ἀλλὰ δι) ἁπάτης τινὸς καὶ στρατηγίας χωλῦσαι τὰ συμθησόμενα ταῖς πόλεσιν. Ἀποστείλας δή τινας ἅμα τοῖς μηνυταϊῖς κατασχευαστοὺς εἰς τὰς πόλεις πρὶν αὐτὸν (9) ἐλθεῖν, προσεσχεύασε λέγεσθαι πρὸς τοὺς ἐν ταῖς παραχειµασίαις, ὅτι τὰς μὲν φρουρὰς ἔγνω xa- ταλιπεῖν ἐν ταῖς πόλεσι τὰς τότε οὖσας, ἐπεί γε (ιο) βου- λομένοις ἐστιν τοῖς Καμπανοῖς αὐτὰς µένειν, τῃ δὲ οἴχοθεν ἀφιγμένη σὺν αὐτῷ δυνάµει πολεμεῖν πρὸς Σαυνίτας παρασκευάζεται. Καὶ ἔπειεεν ἅπαντας ταῦτα ὑπολαθεῖν. Ἀφιχόμενος δὲ εἷς τὴν Καμπανίαν μετὰ τῆς στρατιᾶς ἁπάσης εἰς ἑχάστην παρῄει πόλιν, καὶ τοὺς ἐν ταῖς φρουραῖς ἀνακαλούμενος διέκρινεν ἁπάντων τοὺς µετασχόντας τῆς συνωμοσίας, ἔπειτα Φιλανθρώπως ἑχάστοις διαλεγόµενος, οὓς μὲν ἀπέλυσε τῶν σημείων, ὡς ἂν χαριζόµενος τὴν ἄφεσιν τῆς στρα- τείας, οὓς δὲ τῷ πρεσθευτῃ καὶ τῷ χιλιάρχῳ παραδοὺς ὡς ἐπὶ χρείας δή τινας στρατιωτικὰς ἀπέλυσε (οὗτοι δ) ἦσαν οἱ πονηρότατοι καὶ οὐχ ὑπομένοντες ἀφεῖσθαι τῆς στρατείας), ἐντειλάμενος τοῖς ἄγουσιν αὐτοὺς εἷς Ῥώμην διαχοµίσαι xal φυλάττειν dy ἀδήλοις φυλακαῖς, χωρήσαντας ἄλλους ἀπ᾿ ἄλλων, ἕως ἂν αὐτὸς ἀφίχη- ται. "Toi; δὲ ἀνδράσιν ἐνθυμουμένοις ὅτι πάντες οἱ xo- βυφαιότατοι τῆς συνωμοσίας oi μὲν ἀπολύονται τῶν σημείων, οἱ δ᾽ ἀποστέλλονται δίχα τῶν ἄλλων ὅποι- δήποτε, λοχισμὸς εἶσηλθε περιφανη Ὑεγονέναι σφῶν τὴν συνωµοσίαν, xal μετὰ τοῦτο δέος, el χωρὶς ἀλλή- λων γένοιντο xal τὰ ὅπλα θεῖεν, μὴ δίκας ὑπόσχωσιν si; Ῥώμην ἀπαγθέντες.. Συνιόντες δὲ xav! ὀλίγους ἐσχόπουν τί χρὴ πράττειν. Ἔπειτα γνώμην τινὸς εἶση- γησαµένου (11) περὶ ἀποστάσεως, ἐπαινέσαντες τὸ βούλευμα, xa πίστεις ἀπορρήτους dv ἀλλήλοις ποιησά-- μενοι, τῆς στρατιᾶς ἀφειμένοι περὶ Ταρραχινὰ πόλιν (12) ἐν ἐπιτηδείοις χωρίοις map! αὐτὴν τὴν 600v στρα- τοπεδεύονται. ᾿"Επειθ) οἳ μετὰ τοῦ πρεσθευτοῦ xai τῶν χιλιάρχων ἀποστελλόμενοι τοὺς ἡγεμόνας χατα: λιπόντες, ἔστιν δ᾽ οὓς χαὶ τῶν ἀγόντων σφὰς στρα-- τιωτῶν πείσαντες ἀποστῆναι, περὶ τὸν αὐτὸν ἱδρύον- ται τόπον. Ὡς δὲ.ἄπαξ οὗτοι τὰς παρόδους χατελά- 6οντο, πολλοὶ προσῄεσαν αὐτοῖς ὀσήμεραι. Καὶ γὰρ **
EK ΤΗΣ IZTOPIAZ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ.
inter utramque partem fluctuant, jungemus soeieta- tem. Denique viris, quos in extremo vibe periculo positos Necessitas agital, nihil non pervium , nihil non est supera- bile. » Hujusmodi utentes sermonibus primum pauci , mox complures urbibus vi potiundum esse decernunt ac fidem suam sacramentis invicem obligant. At exitum consiliorum pravertit delatio conjuratorum quorundam, qui totum negotium Marcio consuli patefecerunt. Huic enim bellum Samniticum sorte evenerat, ac tum cum copiis Rome recens conscriptis jam erat in itinere. Consul , comperta re gravis- sima et inopinata , non evulgandam sed dissimulandam esse censebat, ut fraude quadam et artificio imperatorio impen- dentem urbibus tempestatem dissiparet. Itaque stibornavit nonnullos , qui in urbes dimissi ante ipsius adventum inter libernantes ibi milites rumorem spargerent, decrevisse con - sulem, ut presidiarii in iisdem quique urbibus aano sequenti manerent, siquidem Campani manere eos vellent, bellum vero contra Samnites eum cum copiis gesturum esse , quas Roma secum eduxisset. Effecitque ut omnibus id persuadere- tur. Deindeubi ipse Campaniam venit cum toto exercitu, sin- gulas urbes circumibat , et nominatim prassidiarios evocans distinguebat inter eos , qui corljdrationis participes erant ; blandisque unumquemque verbis alloquens, alios sacra- mento exsolvebat, quasi gratificans eos militia eximeret , alios legato et tribuno tradens per speciem militarium usuum ablegabat (et hi quidem omnium sceleratissimi erant, nec exauctorari volebant); jusserat autem ut Romam duce- rentur, ibique alü ab aliis segregati clandeslinis custodiis observarentur, usque dum ipse advenisset. Ceterum conju- rati reputantes principes ipsorum omnes partim militia ex- solvi, partim buc illuc dimitti, perspexerunt consilia sua emanasse , timorque animos incessit, ne, si lioc pacto se- parati essent armaque posuissent , Remam abducti judicia et poenas essent subiturl. Coeuntes igitur nonnulli dispicie- bant quid faciendum esset. Tum proponente quodam de defectione sententiam , collaudantes id consilium et fulem mutuo sibi in occulto obstringenteg, relictis castris haud procul a Tarracina urbe in locis idoneis ad ipsam viam con- sidunt. Deinde ii qui cum legatis et tribunis ablegati erant, duces suos deserentes et ex ipsis ducibus nonnullos sua- dendo ad defectionem pertrahentes, eundem circa locum castra metantur. Qui quum semel transitus occupassent ,
8. παρείληψεν ὅτι cod. — 9. αὐτοὺς cod. — t0. ἐπεὶ δὲ cod. Mox malim ἔπεισαν. — 11. τινὰς εἰσηγησαμένων ood. — 12. Ταρακινάπολιν cod. Ad hi. ]. spectat Steph. Byz. : Ταρραχηνὰ (1. Ταρρακινὰ), πόλις Ἰταλίας. Διονύσιος πεντεχαιδεχάτῳ ' Pop.
EX HISTORIA ΡΙΟΝΥΡΗ HALICARNASSENSIS. XXXIX
(13) ἐγένετο περὶ αὐτοὺς χαρτερά. Ἔπειτα τὰ δεσµωτή- put ἁπάντων (14), ὅσα χατὰ τοὺς ἀγροὺς ἦν, ἐλύετο xal συνέρρει.
IH. Ot δὲ τῶν Ῥωμαίων ὕπατοι πᾶσαν τὴν μεταξὺ Tiv ἀδείὸς διελθόντες, τῶν μὲν οὐκ ἐναντιουμένων , τῶν δὲ συµπεµπόντων (πολλαὶ δ᾽ εἶσὶ δυσχωρίαι χατὰ τὴν ἐκ Ῥώμης tl; Καμπανίαν ἄγουσαν ὁδὸν ὄρεσι χαὶ τέλµασι xal θαλάτταις xal ποταμοῖς ναυσιπόροις διαχλειόµεναι, ἃς οὗ ῥάδιον ἦν διελθεῖν ὑπὸ τῶν πο- λεμίων προκαταληφθείσας), xal τινα xel ποταμὸν, ὃς διὰ τῆς Κασιληνῶν χώρας xoi πόλεως φέρεται; X τῆς Καπύης ἀπέχοντα στάδια, Οὐλτουρνὸν (1) ὄνομα, τεττάρων οὖκ ἑλάττω πλέθρων ὄντα τὸ πλάτος, Lu- Mvr γεφύρα διαθάντες, ἣν iv tpud χατεσχεύασαν ἡμέραις, διεξήεσαν (3), ἵνα τοῖς μὲν τὰ αφέτερα Φφρο- νοῦσι Καμπανῶν θάρσος, ὡς τὰ χράτιστα προηρηµέ- voc , ἐνγένηται, τοῖς δὲ τἀναντία, δέος. Καὶ προελ- θόντε, ἐπέχεινα τῆς πόλεως, ἀπὸ μ’ σταδίων Καπύης, ὀτρατοπεδεύονται ἓν ὑψηλῷ τόπῳ θέντες τὸν χά- pxxa, Ἔνθα ὑπομένοντες τὰς παρὰ Σαυνιτῶν ἀγοράς τε xal συμμαχίας ἐχαραδόχουν, Οἱ δὲ dpa ὑπισγνοῦντο μὲν αὐτοῖς πλείω τῶν ἴχανῶν, ἐπήρχουν ὃ) οὐδὲν ὅ τι xat λόγου ἄξιον" στρατιάν τε γὰρ ix πάσης πόλεως " σχηπτόμενοι κατέτριθον τοὺς χρόνους. Ἀπογνόντες δὴ τῆς ἐχεῖθεν ἐπικουρίας, xal τὰς μὲν ἑαυτῶν δυνάμεις ὀρῶντες οὐδὲν ἰσγύος ἐχ τοῦ χρονιαμοῦ προσλαμθανού- σας, τὰς δὲ τῶν πολεμίων μακρῷ πλείους γινοµένας, ἐκ ἱτὰ ἔργα χωρεῖν ἔγνωσαν. ᾿Ενθυμούμενοι Ó' ὅτι πολὺ τῆς στρατιᾶς ἐστὶν τὸ δυαάγωγον xal ταῖς ἐπιταγαῖς τῶν ἡγεμόνων ἀπειθὲς (5), ὡς dv ἄλλαις τε πολλαῖς πείραις ἐδήλωσε xal τὰ τελευταῖα ἐν τῇ Καμπανικῇ παραχειµασία dg ἧς εἰς τοσαύτην ἀπόνοιαν ἦλθον αὐτῶν τινὲς, ὥστε καὶ πόλεσιν ἐπιθέσθαι , καὶ τὸν ὕπα- τον χαταλιπεῖν xal κατὰ τῆς πατρίδος ὅπλα ἀναλαθεῖν, τούτους ᾧοντο δεῖν πρῶτογ ἀποδεῖξαι σωφρονεστέρους, ἀεινότερον ποιήσαντες αὐτοῖς τὸν ἀπὸ τῶν ἡγεμόνων Μόγον ἡ τὸν ἀπὸ τῶν πολέμων (4) χίνδυνον. Ταῦτα δια- νοηθέντες ἐχκλησίαν συνῆγον xal λέγει Μάλλιος. Ῥήτει dv τῷ Περὶ στρατηγημάτων καὶ ὃταηγοριῶν, ὑπὲρ τοῦ [υἱοῦ τοῦ] ὑπάτου Μαλλίου τοῦ μονομαχήσαντος (s).
IV. Ὅτι περὶ τὴν Ῥηγίνων πόλιν πάθος γίνεται
alii multi quotidie se adjungebant. Jamque valida admodum numero manus erat. Mox etiam ergastula quotquot eorum in agris erant soluta ad eos confluebant.
ΠΠ. Consules intermediam regionem universam securi permearunt, aliis nihil hostile suscipientibus, aliis etiam prosequentibus exercitum. Quanquam perdifficilis via est quie Roma in Campaniam ducit , intercepta montibus, locis palustribus et marinis, fluviisque navigabilibus : quos si hostis praeoccupasset, transitu consules facile prohibuisset. Deinde Volturnum fluvium, qui Casilinorum agros et oppi- dum perfluit, triginta Capua stadiis distantem, trium ple- trorum latitudine haud minorem, ponte ligneo, (rium opere dierum, transierunt, ut qui cum ipeis faciebant Cam- panis fiduciam, utpote potiora amplexis, adderent, iis vero, qui hostium se partibus addixerant, incuterent metum. Et ultra urbem progressi usque ad quadraginta a Capua
$tadia, in loco edito castra metantur, et considentes ibi
commeatum manumque auxiliarem a Samnitibus sociis exspectabant. Illi vero quum plus quam-opus erat promi- sissent , nihil tamen quod esset oper; pretium prastabant , et copias e singulis oppidis colligendas causantes ducebant tempus. Desperantes demum de Samnitum auxilio, viden- tesque ipsorum exercitui nihil virium cunctando accedere, dum hostium numerus magnopere augeretur, operi jara manum admovere decreverunt. Ceterum reputantes disci- plinam militarem valde relaxatam esse, adeo ut :gre multi jussibus ducum obtemperarent (id quod tum aliis occa- sionibus , tum nuper apparuerat in hibernis Campanis, ubi eo dementis nonnulli processerant, ut urbes invadere et deserto consule in patriam arma vertere tentarent) : ante omnia milites ad severiorem disciplinz observantiam redu- cendos efficiendumque censebant, ut ducum reprehensio- nem quam bellorum subire pericula gravius baberent. Hunc in finem concione convocata , Manlius dixit **.
Quare in Excerptis De strategematis et De conctoni- bus , de Manlii consulis filio , qui cer(amine singulari pugnavit.
IV. Rheginurum urbs in grayem incidit calamitatem. ei
ἀρχχιολογίας. — 13. Lacunam notavi. Sensum expressi verbis Livii. — 14. ὑπαντῶν codex. Finis narrationis desideratur, sicuti etiam sequentis fragmenti initium.
Wi. Fol. 193, 13 9. — 195, 11 r. Fragmentum acepbalum, neque spatio vacuo neque alio signo ab antecedentibus |
in codice separatum. Scriba librum ob oculos habuit, in quo unum saltem folium vel exciderat vel transpositum erat. Res pertinet ad liistoriam belli Latini, quod T. Manlio Torquato ITE et P. Decio coss. (414 α. U. 340 a. C. ) gestum est. Quis ex Livio ( VIII , 6), multo brevius quam.Noster rem exponente, conferri possunt, quum paucis contineantur, ap- ponam : Consentil el senatus bellum ; consulesque, duobus scriptis exercitibus per Marsos Pelignosque profecti , adjuncto Samnilium exercitu , ad Capuam , quo jam Latini sociique convenerant , castra ponunt. Agitatum etiam m concilio esL ,ut , si quando unquam severo ullum imperio bellum administratum esset , (unc uli disciplina militaris ad priscos redigeretur mores. — 1. οὐατουρνὼν codex, — 2. διεξίεσαν codex. — 3. ἀπιθὲς codex. — 4. πολέμων] πόλεων codex. — 5. Inclusa supplevi. V. Livius V1H , 8.
χι EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΛΡΝΑΣΣΕΩΣ.
θεινὸν, olov καὶ περὶ Μεσσήνην ἐγένετο τὴν ἓν Σικε- λία, μεγάλης φυλαχᾶς xal προνοίας ἄξιον ἁπάσαις ταῖς πόλεσιν. Ἀνάγκη δὲ τὰς αἰτίας xol τὰς προγᾶσεις τῶν χατασγόντων αὐτὴν κακῶν προειπεῖν. "Ότε Λευ- κανοὶ xat Βοέττιοι δυνάµεσι πολλαῖς ἐπὶ Θουρίους στρα- τεύσαντες τήν τε χώραν αὐτῶν ἐξεπόρθησαν, xai τὴν πόλιν περι; αραχώσαντες ἐπολιόρχουν' ἐφ᾽ οὓς ἀπεστάλη Ῥωμαίων δύναμις, ἧς ἡγεῖτο Φαθρίχιος 6 ὕπατος' φοθηθέντες ol 'Ρηγῖνοι μὴ καὶ ἐπὶ σφὰς οἱ βάρθαροι, ἹῬωμαίων ἀπολυθέντων (1), στρατιὰν ἀποστείλωσι, καὶ τὴν Γαραντίνων πόλιν ἐν ταῖς ὑποψίαις (2) ἔχοντες, ἐδεήθησαν τοῦ Φαθριχίου δύναμιν τῇ πόλει λιπεῖν πρὸς τὰς αἰφνιδίους τῶν βαρθάρων ἐπιδρομάς, καὶ el τις dx τῶν Ταραντίνων ἐπιθουλή σφισιν ἀπροσδόχητος γένοιτο' καὶ λἀμθάνουσιν Καμπανοὺς μὲν ὀκταχοσίους, Σιτιχι- νοὺς (3) δὲ τετταρακοσίους, ὧν ἁπάντων ἡγεῖτο Δέχιος, Καμπανὸς τὸ γένος, Οὗτος ὁ ἀνλρ ὅτε χατάχοιτο παρὰ τοὺς ἐπιφανεστάτους τῶν ἐπιχωρίων, ἑστιάσεις τε λαμπρὰς κατὰ τὴν φιλοφροσύνην τῶν ξένων ἑστιώμενος, [ καὶ ] κατασχευὰς οἰχιῶν λαμπρὰς xat βαθυπλούτους παρὰ πολλοῖς ὁρῶν, xaT ἀρχὰς μὲν ἐμαχάριζε τοὺς "Ῥηγίνους τῆς εὐδαιμονίας, ἔπειθ᾽ ὡς ἀναξίοις (4) ἐφθό- νει, τελευτῶν δὲ ὡς πολεµίοις ἐπιθουλεύειν ἠρξατο' xal προσλαθὼν κδινωνὸν (s) τῶν ἀπορρήτων βουλευμάτων τὸν Ὑραμματέα, πανοῦργον ἄνδρα καὶ πάσης πονηρίας ἀρχιτεκτόνα, πρὸς αὐτοῦ πάντας Ῥηγίνους ἆπο- κτεῖναι͵' xal τὴν εὐδαιμονίαν αὐτῶν τὴν μὲν αὐτὸς κατασχεῖν, τὴν δὲ τοῖς στρατιώταις διελεῖν (λέγοντος ὅτι ( xo ] Μεσσήνην ὀλίγῳ πρότερον εἶλον) πεισθεὶς (6), καὶ τὸν τρόπον τῆς ἐπιχειρήσεως σὺν αὐτῷ βου- λευσάμµενος, τοὺς ταγµατάρχας (7) καὶ τοὺς ἐἔπιφα- νεστάτους τῶν στρατιωτῶν sl; τὸ συνέδριον ἐκάλεσεν. Δεηθεὶς δὲ ἁπάντων ἀπορρήτους φυλάξαι τοὺς λόγους, χίνδυνον ἔφη µέγαν αὐτῷ ἐπικρεμασθέντα πολλῆς πάνυ φυλαχῆς xai ταχείας δεόµενον, ὣς τοῦ χαιροῦ μὴ διδόν- τος ἀναστροφήν. Πεπυσμένους γὰρ τὴν Πύρρου διάθα-- σιν τοὺς ἐπιφανεστάτους Ῥηγίνων χρύφα διαπέµπεσθαι πρὸς αὐτὸν, ὑπισγνουμένους κατασφάξειν τὴν φρουρὰν, xal παραδώσειν ἐκείνῳ τὴν πόλιν. "Ετι ταῦτα λέγοντος αὐτοῦ, παοῆν τὶς ἐγχάθετος, αὐχμηρὸς, ὡς (n) ἐξ ὁδοῦ, γράμματα ὑπ αὐτοῦ Δεχίου χατασχευασµένα χοµίζων, ὡς παρὰ ξένου δή τινος ἰδίου, iy οἷς ἑδηλοῦτο μέλλειν 6 βασιλεὺς ἀποστέλλειν ἐπὶ τὸ Ῥήγιον 9' στρα- τιώτας ὡς χαταληψοµένους τὴν πόλιν, ἀνοίξειν ὕπε- σχηµένων αὐτοῖς Ῥηγίνων τὰς πύλας. Τινὲς μὲν λέ- Ύουσι τὸν γραμµατοφόρον ὑπὸ Φαθριχίου τοῦ ὑπάτου κατὰ σπουδὴν ἀπεστάλθαι, τὴν D^ ἐπιστολὴν ταῦτα περιέχειν ἃ μιχρῷ πρότερον ἔφην, xal παραινεῖν
qua Messana in Sicilia affecta est similem, summo illani sludio cunctis urbibus precavendam. Necessarium vero est ut prius de origine et caussa malorum, qu: Rhegino. rum urbem occuparunt, exponam. Quo tempore Lucani et Bruttii mullis cum copiis contra Tburios profecti, agros eorum vastabant , urbemque obsidione cinctam tenebant , contra obsessores autem Romanorum exercitus sub Fabri- cio consule missus erat : veriti Rhegini ne in ipsos quoque barbari, regressis Romanis, arma moverent, et proeterca Tarenüinos suspectantes, rogarunt Fabricium ut militem pr:esidiarium apud se relinqueret ad arcendas barbarorum incursiones repentinas, et si quibus Tarentinorum insidiis ex improviso appeterentur. Accipinnt Campanos octingentos et Siticinos quadringentos, quibus omnibus prerat Decius, Campanus genere. Is quoties apud cives urbis clarissimos deverteret, conviviis splendidissimis pro hospitali eorum liberalitate exceptus, domorumque apparatus suthptuosos et perdivites apud multos videns, initio quidem beatos prae- dicabat Rheginos, mox vero ut indignis tante felicitatis invidebat , postremo quasi hostibus insidias struere institne- bat. Socium clandestini consilii scribam sihi junxit, vi- rum improbum, omnisque nequitie architeclum. Quo hortante ut Rheginos omnes occideret , eorumque opes par- tim sibi vindicaret, partim inter milites distribueret , et dicente Messaniorum quoque urbe paullo ante eodem modo Campanos potitos esse : persuasus Decius, postquam de ratione rei gerendze cum eo deliberaverat, centuriones et ex militibus praecipuos in concilium vocat. Congressos omnes rogat, ut sermones jam liabendos tegant silentio ; magnum dicit sibi impendere periculum, in quo summa et cautione et celeritate opus sit, tempore moram exclu- dente. Etenim de Pyrrhi adventu certiores factos Rhegi- norum principes ad eum clam misisse, qui pollicerentur se trucidato presidio urbem ei tradituros esse. Dum hsec Decius exponit, ecce venit nuntius subornatus, pulvere quasi ex itinere squalidus, literas, quas ipse Decius fabrica. verat, ut ab hospite quodam Decii missas afferens, Scn- ptum in iis erat regem milites quingentos Rhegium jam missurum , qui urbem occupent, Rbeginis portas apertas pollicitis. Nonnuli narrant nuntium illum a Fabricio pro- pere missum esse , epistolam vero continuisse θὰ quae modo dixi, et exhortatam esse Decium ut Rheginos praverteret.
IV. Fol. 194, 11 r. — 196, 10 vso. — Brevius et in nonnullis paullo aliter rem narrant Polybius 1, 7, 7; Diodoru« XXII, 1; Appianus Samn. c. 9; Livii Epit. lib. Xll. XIII. — 1. ἀπελυθόντων codex. Possis etiam ἀπελθόντων. — 2. τῷ ὑποψίαις cod. — 3. σικινοὺς codex. — 4. ἀξίους cod. — 5. κοινωνοὺς codex. — 6. codex : ὀλίγῳ πρότειχον . 09 οὗ κειαθείς. quod si recte se habet ὑφ᾽ οὗ π., in antecedd. pro πρὸς αὐτοῦ fuerit παραινοῦντος αὐτοῦ vel tale quid. —7. γραμµατάρχας
codex. — 8. ὡς ] ὃς codex.
EX HISTORIA DIONYSII HALICARNASSENSIS. XLI
Ἀεχίῳ φθασειν τοὺς Ῥηγίνους. Ἔχει δὲ λόγον ἀμφότερα. Ἔθειξε δὴ ταῦτα τοῖς ἐν τῷ συνεδρίῳ παροῦσιν' καὶ ἐπεὶ τάγιστα vus ἐγένετο, φράσαντες οἱ ταγματάρχαι τοῖς ἄλλοις στρατιώταις ἃ διενοοῦντο πράττειν, ἐπὶ τὰς οἳ- χίας τῶν Ῥηγίνων ἐχώρουν, xal τοὺς μὲν εὐωχουμέ- νους ἔτι, τοὺς δὲ κοιµωµένους χαταλαθόντες iv τοῖς ἰδίοις χατασφάττουσιν ἐφεστίοις ἀντιθολοῦντας xal γό- νασι προσχυλιοµένους καὶ ἀνθ᾽ ὅτου ταῦτα πάσχουσι μαθεῖν ἀξιοῦντας, οὔτε ἡλιχίας οὔτε τύχης μηδεμιᾶς Φειβόμενοι” φονεύσαντες δὲ τοὺς ἄνδρας ἔτι δεινότερον ἔργον ἐξειργάσαντο, τάς τε γυναῖχας τῶν ἰδίων ξένων καὶ τὰς παρθένους διελόμενοι συνῆσαν ἀχούσαις, ὧν τοὺς πατέρας xai τοὺς ἄνδρας ἐν ὀφθαλμοις ἀπέχτειναν. Δέχιος δὲ ἀντὶ φρουράρχου τύραννος ἐγεγόνει τῆς Ῥηγί- νων πόλεως. — Kal λογιζόµενος ὅτι δώσει Ῥωμαίοις ὧν ἕδρασε δίχας, Καμπανοῖς τοῖς χατέχουσι Μεσσήνην συμµαχίαν τίθησι, µεγίστην ἰσχὺν τῶν ἐν Σικελία πόλεων ἔχουσι, xal τὴν πόλιν διὰ πολλῆς εἶχε φυλακῆς. Ἡ δὲ βουλἡ μαθοῦσα τὰ περὶ τοὺς Ῥηγίνους πάθη παρὰ τῶν διαφυγόντων τὸν ὄλεθρον, οὐδὲ τὸν ἐλάχιστον ἆνα- μένουσα (9) χρόνον ἀποστέλλει στρατιὰν νεοσύλλε- χτον ἄγοντα ἕτερον τῶν χατὰ πόλιν στρατηγῶν (10). Φθασασα δὲ τὴν Ῥωμαίων ἄφιξιν f, τοῦ δαιµονίου πρόνοια τὸν ἡγεμόνα τῆς φρουρᾶς Δέχιον ἀντὶ τῶν dvo- σίων βουλευμάτων elc τὰ χυριώτατα τοῦ ζην ἐτιμωρή- cxto µέρη, νόσον slc τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐμθαλοῦσα δεινὰς περιωδυνίας (11) φέρουσαν, ἣν ἰάσασθαι προθυμούμενος ἄνθρωπον ἐχ Μεσσήνης ἰατρὸν µεταπέµπεται, Δεξι- κράτην ὄνομα, πυνθχνόµενος ἄριστον εἶναι τῶν χατὰ τὸν αὐτὸν ἡλικίαν ἰατρῶν, ἀγνοῶν δὲ ὅτι Ῥνγῖνος ἦν τὸ γένος ὃς ἀφιχόμενος elc Ῥήγιον ἐναλείφει τοὺς ὀφθαλ- μοὺς αὐτοῦ καυστιχῷ φαρµμάχῳ, xal διαχελευσάµενος ἀντέχεσθαι τὰς περιωδυνίας, ἕως ἂν ἀφίχηται, xava- 6 ας ἐτιθάλατταν (12) elc τὸ παρεσχευασμµένον πορθμεῖον ἐνέότ, χαὶ πρὶν αἰσθέσθαι τινὰ τὸ πραχθὸὲν sic Μεσσή- vr. ἀπέτλευσεν. Δέχιος δὲ µέχρι μέν τινος, ἐχχαιομέ- vr; τῆς ὁράσεως, ἀλγηδόνας τε δεινὰς ὑποιένων ἠνεί- γετ», τῶν ἱατρὸν προσδεχόµενος. Ὡς δὲ πολὺς ἐγένετο Ἰῥόνος xai τὰς περιωδυνίας ἀδύνατος ἦν ἔτι φέρεινι σπογγίσας τὸ φάρµαχον καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἀνοίξας, ἔγνω τὰς ὄψεις ἐκχεχαυμένας ' καὶ τὸν ἐξ ἐχείνου χρό- vov διέμεινε τυφλός. "Ἡμέρας τε ὀλίγας ἔτι περιενέγ- κας ὑποχείριος τοῖς 'Ῥωμαίοις γίνεται, συλληφθεὶς ὑπὸ τῶν ἰλίων᾽ ταύτην γὰρ οἰόμενοί τινες ἀπολογίαν GDa- θριχίου, τήν τε πόλιν ἀνέφξαν τῷ στρατηγῷ, xal τὸν Δέχιον δήσαντες παρέδοσαν Φαθριχίῳ. Ὅ δὲ τὴν μὲν πόλιν ἀποδίδωσι τοῖς περιοῦσι Ῥηγίνων , τοὺς δὲ φρου- ροὺς 13) ἅπαντα καταλιπεῖν αὐτόθι χελεύσας ἀπήγαγεν οὐδὲν ἐπιφερομένους ἔξω τῶν ὅπλων' ἐξ ὧν τοὺς xopu- φαιοτάτους ἄνδρας ἐπιλεξάμενος, οὓς ἀπέφκινον οἱ λοι-
Utut esi, nam utrumque rationem hahet, monstrat liec Decius iis qui in concilio praesentes erant. Igitur prima nocte, reliquis militibus de re agenda edoctis, in domus Rheginorum irrumpunt; hos epulantes adhuc, illos jam dormientes deprehendunt; trucidant omnes ad focos do- mesticos supplices in genua prostratos, rogantesque quo- nam crimine hec promeriti sint. Neque wtati neque fortunzs ulli parcunt. Virorum czedi perfuncti aliud aggre- diuntur atrocius : uxores hostium filiasque virgines inter se distribuunt, stuprantque invitas, quarum patres vel mari- tos, intuentibus illis, modo mactarant. Sic Decius e pre. Et re- putans Romanis se pcenas sceleris sui daturum esse, cum
fecto preesidii tyrannus urbis Rheginorum evasit.
Campanis, qui Messapam obtinentes tunc inter Siculas civi- tates potentissimi erant, societatem contraxit, urbemque diligentissime custodiebat. Senatus vero, Rheginorum casu per eos qui cladem effugerant, comperto , nulla mora interposita alterum consulem cum exercitu reffas con- scripto emisit. Sed antevertit Romanorum adventum divina providentia, Deciumque praesidii ducem pro sce- lere nefando plectens, in vitalem maxime corporis partem vindictam suam exercuit. Etenim oculorum morbum οἱ injecit multis junctum doloribus. Α quo liberari cupiens Decius Messana arcessivit Dexicratem, quem celeberrimum bh setatis medicum esse cognoverat, sed Rhegio ortum esse ignorabat. Is ubi Rhegium venit, oculos medicamento quod urendi vim babet , inungit jubetque ut dolores Decius sustineat usque dum ipse sit reversus. Quo facto ad litus properat, et navigio, quod paratum esse jusserat , con- scenso , antequam quz res esset quisquam sensisset , redit Messanam. Decius, dum lumina uruntur, aliquantisper doloris vehementiam fortiter sustinebat, reditum exspe- ctans medici ; sed tempore procedente quum ferendo diutius dolori impar esset , unguentum spongia detersit , oculosque aperiens cognovit exustos esse. Etab eo inde tempore cxe- cus mansit. Porro paucis diebus post a suis comprehensus in potestatem venit Romanorum. Scilicet Decii calamita- tem Fabricii esse defensionem putantes, nonnulli portas ur- bis Fabricio duci aperuerunt, eique Decium vinctum tradi- derunt. ls vero urbem Rheginis ex czde superstitibus reddidit, et presidiarios omnia ibi relinquere jussos nec
9. ἀνχμεῖσα COdex. — 10. codex : στρ. νεοσύλεχτον &y. ἑτέραν τὸν X. π. στρατηχόν. — 11. περιοδίνας φορούσας Codex. —
19. θάτταν cod. —13. τοὺς δὲ φρουβὰς cod.
FRAGMENTA HIST. GR. — VOL. I.
χω
ποὶ τῶν ἀνοσίων βουλευμάτων εἶναι κοινωνοὺς,, δεσµίους el; Ῥώμην ἦγαγεν' οὓς ἐν doo. µάστιζιν αἰχισάμε- vot, ὡς ἦν πάτριον ἐπὶ τοὺς καχούργους χείµενον, ἀπέχτειναν τῷ πελέχει τὰς χεφαλὰς ἀποχοπέντας, ἐχτὸς Δεχίου xai τοῦ γραµματέως. Οὗτοι δὲ παρακρουσάµε- vot τοὺς φυλάττοντας, 7j χρήµασιν ὠνησάμενοι τὸ μη μεθ) ὕέρεως ἀποθανεῖν, ἑαυτοὺς διεχειρήσαντο. Καὶ ταῦτα μὲν ἐπὶ τούτοις.
TEAOS THX ΡΩΜΑΙΚΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ.
Pd
EK ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΑΛΙΚΑΡΝΑΣΣΕΩΣ.
quidquam prteter arma auferentes abduxit. Ex quibus se- lectos viros principes, quos socios scelestorum consiliorum fuisse reliqui declarabant, in vincula conjecit Romamque ablegavit , ubi ex lege in maleficos obtinente in foro flagris caesi ac deinde securi truncati sunt omnes, pra:ter Decium et scribam, qui, sive deceptis custodibus sive necem igno- miniosam pretio redimentes , sibi ipsi-manum intulerunt. Atque de his hactenus.
FINIS ARCHAOLOGLAR ROMANAE.
LIBER PRIMUS.
INDE AB INCUNABULIS ARTIS HISTORIC/E USQUE AD FINEM BELLI PELOPONNESIACI.
920—404 A. C.
NOMINA AUCTORUM.
CapMUS MILESIUS. [ XANTHUS LyYpivs. ]
( HECATAEUS MILESIUS. ] ( HELLANICUS MYTILEN.EUS. ] DiowvsrUS MILESIUS. [ ANTIOCHUS SYRACUSANUS. ] HiPPYS RHEGINUS. GLAUCUS RHEGINUS. EuGEON SAMIUS. HEBRODORUS HERACLEENSIS. DEIOoCHUS PROCONNESIUS. SIMONIDE8 CEUS.
BroN PROCONNESIUS. "XENOMEDES CHIUS. EUDEMUS PARIUS. IoN .Curvs.
DEMOCLES PYGELENSIS. STESIMBROTUS THASIUS. AMELESAGORAS CHALCEDONIUS. HiPPIAS ELEÉUS.
( ACUSILAUS ÁRGIVUS. ] DAMASTES SIGREENSIS.
( PurgRECYDES LERIUS. ] AÁNAXIMANDER MILESIUS.
[( CHARON LAMPSACENUS. ) CRITIAS ATHENIENSIS.
Fragmenta auctorum quorum nomina uncis inclusimus in primo hujus collectionis volumine leguntur.
ΕΑΛΟΝΕΝΤΑ HiST. CB. vol. ti.
CADMUS MILESIUS.
Suidas : Κάδμος 6 Ἠιλήσιος, εὑρετὴς γραμμά- των.
Ἐν ἐπιγράμματι Ζήνωνος (v. Diog. L. VIL, 3o]
El δὲ πάτρα Φοίνισσα, τίς ὁ φθόνος; ἣν xai ὁ Κάδμος κεῖνος, ἀφ᾿ οὗ γραπτὰν ᾿Ελλὰς ἔχει σελίδα.
Κάδµος, Πανδίονος, Μιλήσιος, ἱστοριχὸς, ὃς πρῶτος κατά τινας συγγραφὴν ἔγραψε χαταλογάδην, μικρῷ νεώτερος Ὀρφέως, Συνέταξε δὲ Κτίσιν Μιλήτου xai τῆς ὅλης Ἰωνίας ἐν βιθλίοις δ..
«Οτι τὸν Κάδµον φασὶ πρῶτον ἐς τὴν "Ελλάδα xo- µίσαι τὰ γράμματα, ἅπερ πρῶτοι Φοίνωες ἐφεῦρον.
Κάδμος, Ἀ βχελάου, Μιλήσιος, ἱστοριχὸς νεώ- τερος. ΤΕ ινὲς δὲ Λυχῖνον Κάδµον ἀνέγραφαν. Ἴσως οὖν ἐστιν ἕτερος. Ἔγραψε δὲ ταῦτα΄ Λύσιν ἐρωτικῶν [ πα- θῶν ] ἐν βιέλίοις δ’, καὶ Ἀττιχὰς ἱστορίας τς’. Cf. Eu- docia p. 367.
Diversa plane Suidam temere miscere in hac glossarum farragine sepenumero viri docti mónue- runt : scilicet Cadmum literarum inventoreni dici Milesium , quum Phoenix sit; Cadmo historico au- tem assignari :etatem , quz tribuenda sit filio Age- noris (V. Clinton. F. H. tom. I1, p. 454]. Igitur, misso Suida, de temporibus scriptoris nostri audia- mus Josephum C. Apion. I, c. 2 extr. : Of μέντοι τὰς ἱστορίας ἐπιχειρήσαντες συγγράφειν παρ᾽ αὐτοις [sc. τοῖς Έλλησι), λέγω δὲ τοὺς περὶ Κάδµον τὸν Μι- λήσιον καὶ τὸν ᾿Αργεῖον Ἀκουσίλαον, xal μετὰ τοῦτον εἴ τινες ἄλλοι λέγονται γενέσθαι, βραχὺ τῆς τῶν Περ- σῶν ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα διαστρατείας τῷ χρόνῳ προὔλαθον ( Exscripsit hec Euseb. Pr. Ev. X, 7, p. 478 A). Accuratius rem definire licet, atque Hecateo et Pherecyde Syrio Cadmus paullo antiquior fuisse dicendus est, si fidem merentur ii, qui Cadmum, non vero Hecatzum aut Pherecydem, prosam ora- tionem vel historiam pedestri sermone conscriptam primum condidisse ferunt. Sic preter Suidam ( 1. 1.) Plinius H. N. V7 31 : Nec Miletus fraudanda cive Cadmo, qui primus prosam orationem condere in- stituit. Hinc sua habet Solinus c. 49 : Miletus, Io- nic caput, Cadmi olim domus, sed ejus qui primus invenit prosa orationis disciplinam. Aliter Plinius lib. VII, 56 : Prosam orationem (συγγραφήν) con- dere Pherecydes Syrius instituit Cyri regis cetate, historiam Cadmus Milesius. Eodem modo inter Pherecydem Syrium ct Hecatzum distinguit Sui- das v. Εκαταῖος: Εκ. πρῶτος ἱστορίαν πεζῶς ἐξήνεγ- xtv, συγγραφὴν δὲ Φερεχύδης, Atque hoc quidem recte se habere, falso autem ad Pherecydem et Cad-
NN UUUU..E|EILUáLOÓ(QU.»)9)|,L]LALAODUJ&/OSíwci ]]pA]AAPBELAMMMACJA/jAAALLOGZG&OLOlÁAAZZSAZOXZZIAWAC M EMMM CO GEDAIAXMFM M CL. Z2 ZZSÉCOSLANKOIOOESRSSCÓ
mum translatum esse videtur, ut scilicet concilia- rent inter se quz Suidas refert v. Φερεχύδης : Πρὸ;- τον δὲ (Φερεχύδην) συγγραφὴν ἐζενεγχεῖν πεζῷ λόγῳ τινὲς ἱστοροῦσιν, ἑτέρων τοῦτο el; Κάδμον τὸν Μιλήσιον φερόντων.
Scripsit Cadmus, testante